abu nasr farobiyning tarixiy falsafiy qarashlari

DOCX 1,7 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1694422884.docx abu nasr farobiyning tarixiy falsafiy qarashlari o’zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi mirzo ulug’bek nomidagi o’zbekiston milliy universiteti tarix fakulteti mustaqil ishi mavzu: abu nasr farobiyning tarixiy falsafiy qarashlari qabul qildi: bajardi: toshkent - 2023 abu nasr farobiyning tarixiy falsafiy qarashlari reja: kirish asosiy qism 1.abu nasr farobiyning hayotiy faoliyati 2. abu nasr farobiy komil inson va fozil jamoa to’g’risidagi qarashlari 3. abu nasr farobiyning falsafiy qarashlari xulosa adabiyotlar ro’yxati kirish vatan ostonadan, inson yashab, nafas olib turgan goʻshadan boshlanadi. odamzot oʻzi voyaga yetgan ona zaminga doim mehr-muhabbat koʻrsatishi, uning muqaddas sanalgan har bir hovuch tuprogʻini koʻziga tutiyodek surishi, unga nisbatan bir umr farzandlik sadoqati bilan yashashi ham farz ham qarzdir[1]. abu nasr muhammad ibn muhammad ibn uzlugʻ ibn tarxon forobiy (873-950 yy., oʻtror shahri) islom ilmlari gʻoyatda rivojlangan, kuch-qudratga toʻlgan, butun musulmon olamida, xususan, samarqand, buxoro, xorazm va bagʻdodda qator ilmiy markazlar vujudga kelgan bir ajoyib …

ha hanuzgacha bashariyatni baxt-saodat va maʼnaviy komillik sari yetaklovchi muhim vositalardan biri boʻlib xizmat qilib kelmoqda. shu bois yurtimizda abu nasr forobiy ilmiy-maʼnaviy merosining gultoji boʻlgan bu asarni oʻrganib, ilmiy tadqiq etish va keng ommaga yetkazishga keng eʼtibor berilmoqda. alloma mazkur asarida axloqshunoslik, musiqashunoslik, davlat boshqaruvi, falsafa va mantiq ilmi masalalari bilan birga, taʼlimni rivojlantirish borasida oʻzining aniq va asosli nazariy qarashlarini olgʻa suradi. jumladan, insonni har tomonlama barkamol etib voyaga yetkazishda muhim oʻrin tutuvchi vositalarni, bunda jamiyat va taʼlim-tarbiyaning oʻrni haqidagi fikr va qarashlarini oʻrtaga tashlaydi. shuningdek, alloma odamzotning insoniy fazilatlar bilan yoʻgʻrilgan holda shakllanib, kamolga yetishini va bunda jamiyatning alohida oʻrni borligini taʼkidlaydi: “inson tugʻilganda kamolotli boʻlib tavallud topmaydi, odamlar orasida oʻsha vaqti farq ham boʻlmaydi, ularning xulqi, faoliyati, hayoti oʻxshash boʻladi, faqat keyinchalik oʻzgaradi, yaʼni ijtimoiylashuv jarayonida jamiyatda odamlar ming yillardan buyon amal qilib kelayotgan qadriyat va meʼyorlarni qabul qiladi. ularga moslashadi, tevaragidagi voqealar va muhit taʼsirida …

da taʼlim-tarbiya taʼsirida ijobiy xislatlar va insoniy fazilatlarning shakllanishi haqida soʻz yuritib: “har bir inson boshdan komil emas, ammo tugʻma ravishda oʻziga xos boʻlgan ichki shuur ila bosqichma-bosqich komillikka jiddu jahd bilan intiladi”, deydi va bu jarayonda ularga oʻzlari qiziqqan kasb-hunarni oʻrgatish lozimligini, agar oʻzlarida biror kasbga intilish yo istak boʻlmasa, majburiy tarzda taʼlim berish kerakligini aytadi. yaʼni, taʼlim-tarbiya borasida ikki yoʻl: ixtiyoriylik va majburiylikni qoʻllash toʻgʻrisida oʻz tavsiyalarini ilgari suradi. ixtiyoriy holatda taʼlim-tarbiya berishda “qanoatbaxsh, chorlovchi, ilhomlantiruvchi soʻzlar yordamida odat hosil qilinadi, malaka vujudga keltiriladi, odamdagi gʻayrat, qasd-intilish harakatga aylantiriladi”, deb intiluvchan talabani uning orzu-istaklarini roʻyobga chiqarish uchun ilm va hunar tomon yetaklash va bunda bor imkoniyatlardan foydalanish zarurligini uqtiradi[2]. nazariy va amaliy bilimlarga intilmaydigan, hayotda biror maqsadga ega boʻlmagan yoshlarni kinoyali tarzda “…gapga kirmaydigan qaysar shaharliklar va boshqa sahroyi xalqlar. chunki ular oʻz istaklaricha, soʻz bilan gʻayratga kiradiganlardan emas. ulardan birortasi nazariy bilimlarni oʻrganishga kirishsa, uning fazilati yaxshi …

hi bilan hisoblashish va intilishi boʻlmagan yoshlarni muayyan bir kasbga yoʻnaltirish metodikasini bundan oʻn asr oldin ilgari surgan. alloma orzu qilgan va oʻz asarida bayon etgan bu taʼlim tizimi bugungi kunda bizning diyorimizda toʻlaligicha oʻzining amaliy ifodasini topmoqda. hozir yetishib kelayotgan yosh avlod uchun majburiy oʻrta taʼlim va toʻgaraklar, keyin esa muayyan kasbga yoʻnaltirilgan uch yillik ixtiyoriy-majburiy taʼlim tizimi yoʻlga qoʻyilgani forobiy gʻoyalarining hayotda oʻz isbotini topganiga yorqin dalildir. abu nasr farobiyning hayotiy faoliyati biz “fozil odamlar shahri” asaridan faqat allomaning taʼlimga oid qarashlari haqida soʻz yuritdik. albatta, bu kitobning hikmatlari bisyor. buni mazkur asar zamonlar osha oʻzining qiymati va dolzarbligini yoʻqotmay kelayotganidan ham anglab yetish mumkin. allomaning bu kitobi qanchalik koʻp mutolaa qilinsa, oʻzidagi sir va hikmatlarni shunchalik koʻp namoyon qilaverishi shubhasizdir. jumladan, bu asar yoshlarimizning axloqiy tarbiyasida, ayniqsa, oʻzligini anglashida ular tayanadigan bebaho manbalardan biri boʻlib xizmat qiladi. abu nasr forobiyning komil inson konstepstiyasi va uning bugungi kundagi …

ing uchun ham prezidentimiz ma’naviy barkamol inson tarbiyasida yoshlarimizni elini, vatanini sevuvchi komil inson qilib tarbiyalash ishiga alohida ahamiyat berib kelayotir. prezidentimizning quyidagi ta’rifida komil insonning asosiy xususiyatlari har taraflama chuqur va teranlik bilan bayon qilib berilganligi diqqatga sazovordir: «komil inson deganda, — deb yozadi islom karimov, — biz avvalo, ongi yuksak, mustaqil fikrlay oladigan, xulq atvori bilan o’zgalarga ibrat bo’ladigan bilimli, ma’rifatli kishilarni tushunamiz»1. uning shakllanganligi darajasini xarakterlovchi eng muhim fazilatlar esa quyidagilardir: aqliy zukkolik, huquqiy komillik, axloqiy etuklik, siyosiy teranlik, mehnatga halol munosabat, yuksak madaniy, ma’naviy saviya, professional iftixor, milliy va umuminsoniy g’urur va boshqalar. abu nasr forobiy yirik faylasuf, tilshunos, mantiqchi, riyoziyotchi, psixolog, musiqa san’atining nazariyotchisi edi. u yunon madaniyati, fani, falsafasini yaxshi egallagan. abu nasr forobiy hayotligida «muallim as- soniy» («ikkinchi ustoz»), ya’ni «ikkinchi arastu» faxriy nomga ega bo’lgan. abu nasr forobiy nodir asarlar yaratgan. uning «fozil odamlar shahri», «exsonul ulum» kabilardir.1 xayrullaev m.m. o’rta osiyoda …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "abu nasr farobiyning tarixiy falsafiy qarashlari"

1694422884.docx abu nasr farobiyning tarixiy falsafiy qarashlari o’zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi mirzo ulug’bek nomidagi o’zbekiston milliy universiteti tarix fakulteti mustaqil ishi mavzu: abu nasr farobiyning tarixiy falsafiy qarashlari qabul qildi: bajardi: toshkent - 2023 abu nasr farobiyning tarixiy falsafiy qarashlari reja: kirish asosiy qism 1.abu nasr farobiyning hayotiy faoliyati 2. abu nasr farobiy komil inson va fozil jamoa to’g’risidagi qarashlari 3. abu nasr farobiyning falsafiy qarashlari xulosa adabiyotlar ro’yxati kirish vatan ostonadan, inson yashab, nafas olib turgan goʻshadan boshlanadi. odamzot oʻzi voyaga yetgan ona zaminga doim mehr-muhabbat koʻrsatishi, uning muqaddas sanalgan har bir hovuch tuprogʻini koʻziga tutiyodek surishi, ...

Формат DOCX, 1,7 МБ. Чтобы скачать "abu nasr farobiyning tarixiy falsafiy qarashlari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: abu nasr farobiyning tarixiy fa… DOCX Бесплатная загрузка Telegram