hujayra muhandisligining mohiyati va vazifalari

PPTX 15 pages 393.7 KB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 393.7 KB

File type PPTX

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

hujayra muhandisligining texnologik jarayoni xujayra muhandisligining mohiyati va vazifalari reja: “1” hujayra muhandisligi texnologiyasi “2” ajratib olingan hujayra va to’qimalarni biotexnologiyadagi ro’li “3” o’simlik hujayrasini o’stirish texnikasi hujayra muhandisligi texnologiyasi hujayra, to’qima va protoplastlarni ishlatishga asoslanadi. hujayralarni manipulyasiya (faoliyatiga qandaydir o’zgarishlar kiritish) qilish uchun, ularni o’simlikdan ajratib olish o’simlik organizmidan tashqarida yashashi va ko’payishi uchun sharoit tug’dirib berish lozim. ajratib olingan hujayra va to’qimalarni sun’iy ozuqa muhitida, steril sharoitda (in vitro) o’stirish, usuli ajratilgan to’qimalar kulturasi deb nom oldi va ularni hujayra muhandisligida da ishlatish mumkinligi sababli, katta ahamiyat kasb etdi. biotexnologiyasi uzoq - uzoqlardan ma’lum bo’lsada, alohida amaliy fan sifatida o’tgan asrni ikkinchi yarmidan boshlab, insoniyat eng avvalo o’zi uchun o’ta zarur bo’lgan ya’ni oziq-ovqat, energetika, zahira (resurs), atrof – muhitni muhoxazasi va x.k. muammolarni tubdan yangi asosda echishi zarurligini sezganidan keyin mujassamlana boshlandi. biotexnologik jarayonlar sun’iy ozuqa muhitida o’stirilgan mikroorganizmlar, o’simlik va xayvon to’qimalari, hujayralari va orgalaridan foydalanishga …

2 / 15

xnologiyadagi ro’li ajratib olingan hujayralar va to’qimalarni biotexnologiyadagi rolini uch yo’nalishda ko’rish mumkin: birinchi yo’nalish ajratib olingan o’simlik hujayrasini tibbyot, veterinariya, kosmetika va boshqa sohalar uchun zarur bo’lgan ikkilamchi metabolitlar : alkoloidlar, steroidlar, glyukozidlar, gormonlar, efir moylari va boshqa biologik faol moddalar sintez qilish imkoniyati bilan bog’liq. ma’lumki, ikkilamchi metabolitlar qattiq (agarli) yoki suyuq ozuqa muhitida o’stirilgan kallus to’qimalardan olinadi. hujayra texnologiyasi asosida diosgenin – dioskore hujayrasidan; aymolin – ilon rasvolfi hujayrasidan; umumiy kuch beruvchi moddalar – jenshen hujayrasidan; va x.k. ajratib olinadi va tibbiyot hamda parfyumeriyada ishlatiladi. shuni e’tiborga olish kerakki, o’stiriladigan hujayralarni hosildorligi, butun o’simlikni hosildorligidan ancha baland. bunday usul bilan ikkilamchi metabolitlar ajratib olishni yana bir ustunlik tomoni shundaki, muayyan sharoitda o’simlikni o’zini o’stirish imkoniyati bo’lmagan sharoitda (sovuq yoki issiq iqlimli mintaqalarda), ularni hujayralarini butun yil maboyinida o’strish mumkin. ikkinchi yo’nalish – ajaratib olingan hujayralarni, o’simliklar seleksiyasida ishlatish va shu orqali tez rivojlanuvchi, har xil tashqi muhit …

3 / 15

rish imkonini beradi. uchinchi yo’nalish – ajratib olingan to’qimalarni ko’paytirish va ekuv materiallarini viruslar va boshqa patogenlardan sog’lomlashtirish maqsadida ishlatish. bu usul, o’simliklarni klonal mikroko’paytirish deyiladi va bitta medistemadan yiliga yuz minglab o’simlik olish imkonini beradi. hujayra va to’qimalar kulturalarini ishlatishdagi natijalar birinchi navbatda hujayralarni bo’linishi, ularni tabaqalanishi va ulardan o’simlik o’sib chiqishini belgilovchi, fiziologik jarayonlarni optimizasiyasiga bog’liq. eng murakkab tomon bu alohida hujayradan o’simlik regenerasiya qilish. birinchi navbatda bu boshoqli o’simliklarga tegishli. shuning uchun ham in vitro sharoitda morfogenez regenerasiya va ularni asosida yotgan jarayonlarni mexanizmlarini aniqlash, eng muhim ahamiyatga egadir. ajratib olingan hujayralar va to’qimalarni o’stirish uchun mo’ljallangan ozuqa muhitlari, o’simliklarni yaxshi o’sishi uchun kerak bo’lgan barcha makroelementlar (azot, fosfor, kaliy, kalsiy, magniy, oltingugurt va boshqalar) va mikroelementlar (bor, marganes, rux, mis, molibden va boshqalar) hamda vitaminlar, uglevodlar, fitogormonlar yoki ularni sintetik analoglarini saqlashi kerak. ba’zi ozuqa muhitlari aminokislotalar, kazsin gidrolizoti, edta (etilendiamintetrasirka kislota) yoki uni natriyli tuzi …

4 / 15

ir yashil rangdagi kallus to’qimalar bundan mustasno. ba’zi bir holatlarda kallus to’qimalar avtotrof oziqlanishiga qobiliyatli emas, bularni doimiy yorug’lik sharoitida o’stiriladi, bu esa muvoffaqiyatli morfogenez uchun majburiy sharoitdir ko’proq kallus to’qimalar qorong’ilikka olinadi. morfogenezga aniqlangan (determinirovano’e) to’qimalar yorug’likga o’tkazilib, keyin 1000- 4000 lk yorug’likda o’stiriladi. adabiyotlar: 1. muhamedov e.m., eshboev e.x. mikrobiologiya, immunologiya, virusologiya. t.,. 2. vorobyov a.a., bo`kov a.s. «mikrobiologiya». m., izd-vo «vo`sshaya shkola». 2003. 3. pyatkin n.d., krivoshein yu.s. mikrobiologiya va immunologiya. m., izd-vo «meditsina» 1980. 4. sinyushina m.n., samsonova m.n. rukovodstvo k laboratorno`m zanyatiyam po mikrobiologii. m., 1981. e’tiboringiz uchun rahmat! image2.jpeg image3.jpeg image4.jpeg image5.jpeg image6.jpeg image7.jpeg image8.jpeg image9.jpeg image10.jpeg image11.jpeg image12.jpeg image13.jpeg image14.jpeg image15.jpeg image16.jpeg image17.jpeg image18.jpeg image19.png /docprops/thumbnail.jpeg

5 / 15

hujayra muhandisligining mohiyati va vazifalari - Page 5

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "hujayra muhandisligining mohiyati va vazifalari"

hujayra muhandisligining texnologik jarayoni xujayra muhandisligining mohiyati va vazifalari reja: “1” hujayra muhandisligi texnologiyasi “2” ajratib olingan hujayra va to’qimalarni biotexnologiyadagi ro’li “3” o’simlik hujayrasini o’stirish texnikasi hujayra muhandisligi texnologiyasi hujayra, to’qima va protoplastlarni ishlatishga asoslanadi. hujayralarni manipulyasiya (faoliyatiga qandaydir o’zgarishlar kiritish) qilish uchun, ularni o’simlikdan ajratib olish o’simlik organizmidan tashqarida yashashi va ko’payishi uchun sharoit tug’dirib berish lozim. ajratib olingan hujayra va to’qimalarni sun’iy ozuqa muhitida, steril sharoitda (in vitro) o’stirish, usuli ajratilgan to’qimalar kulturasi deb nom oldi va ularni hujayra muhandisligida da ishlatish mumkinligi sababli, katta ahamiyat kasb ...

This file contains 15 pages in PPTX format (393.7 KB). To download "hujayra muhandisligining mohiyati va vazifalari", click the Telegram button on the left.

Tags: hujayra muhandisligining mohiya… PPTX 15 pages Free download Telegram