o`lchash xatoliklari va ularni bartaraf etish usullari

PPTX 15 pages 2.3 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 15
презентация powerpoint o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi toshkent arxitektura - qurilish universiteti qurilishni boshqarish fakulteti shahar qurilishi xo`jaligi kafedrasi metrologiya asoslari fanidan mustaqil ish bajardi: xurramov sh qabul qildi: tugalov b mavzu:o`lchash xatoliklari va ularni bartaraf etish usullari reja: 1.o‘lchash nima? o`lchash klassifikatsiyasi 2.o‘lchash vositalari va ularning turlari 3. xulosa 4. foydalanilgan adabiyotlar o‘lchash deb, shunday solishtirish, anglash, aniqlash jarayoniga aytiladiki, unda o‘lchanadigan kattalik fizikaviy tajriba, ya‘ni eksperiment yordamida, xuddi shu turdagi, birlik sifatida qabul qilingan miqdori bilan o‘zaro solishtiriladi. o‘lchash jarayoni – bu solishtirish eksperimentini o‘tkazish jarayonidir (solishtirish qanday usulda bo‘lmasin). o‘lchash usuli – bu fizik eksperimentning aniq, ma’lum struktura, o‘lchash vositalari va eksperiment o‘tkazishning aniq yo‘li, algoritmi yordamida bajarilish, amalga oshirilish usulidir o‘lchash natijasi – o‘lchanayotgan kattalikning son qiymatini o‘lchash birligiga ko‘paytmasi tariqasida ifodalanadi: х = n(х) bu yerda: x – o‘lchanadigan kattalik; n – o‘lchanayotgan kattalikning qabul qilingan o‘lchov birligidagi son qiymati; (х) – …
2 / 15
adi va foiz (%) da ifodalanadi: δ=[(а – хх)/хх]100%=(δ/хх)100% statik xatoliklar – vaqt mobaynida kattalikning o‘zgarishiga bog‘liq bo‘lmagan xatoliklar. o‘lchash vositalarining statik xatoligi shu vosita bilan o‘zgarmas kattalikni o‘lchashda hosil bo‘ladi. agar o‘lchash vositasining pasportida statik sharoitlardagi o‘lchashning chegaraviy xatoliklari ko‘rsatilgan bo‘lsa, u holda bu ma’lumotlar dinamik sharoitlardagi aniqlikni tavsiflashga nisbatan tadbiq etila olmaydi. dinamik xatoliklar – o‘lchanayotgan kattalikning vaqt mobaynida o‘zgarishiga bog‘liq bo‘lgan xatoliklar sanaladi. dinamik xatoliklarning vujudga kelishi o‘lchash vositalarining o‘lchash zanjiridagi tarkibiy elementlarning inertsiyasi tufayli deb izohlanadi. bunda o‘lchash zanjiridagi o‘zgarishlar oniy tarzda emas, balki muayyan vaqt davomida amalga oshirilishi asosiy sabab bo‘ladi. asosiy xatolik deb, normal (graduirovka) sharoitda ishlatiladigan asboblarida hosil bo‘ladigan xatolikka aytiladi. normal sharoit deganda havo (atrof – muhit) harorati 200с±50с, havo namligi 65%±15%, atmosfera bosimi (750±30) mm s.u., ta’minlash kuchlanishi nominalidan ±2% o‘zgarishi mumkin va boshqalar. agar asbob shu sharoitdan farqli bo‘lgan tashqi sharoitda ishlatilsa hosil bo‘ladigan xatolik qo‘shimcha xatolik deyiladi. nazorat o‘lchash …
3 / 15
xarakteriga qarab, turlash qabul qilingan. qo`pol xatolik deb xatoliklar qatorida absolyut qiymati bo‖yicha boshqalardan katta farq qiladigan miqdorga aytiladi. masalan, chiziqni o‖lchashda lentani yotqizish sonini sanashda adashish yoki uning teskari tomonidan sanoq olish kabilar. o’lchanayotgan kattalikning son qiymati 2 xil usulda topiladi: 1. bеvosita o’lchash usuli 2. bilvosita o’lchash usuli bеvosita o’lchash dеb shunday o’lchashga aytiladiki, unda o’lchanayotgan kattalikning izlanayotgan qiymati tajriba ma'lumotlaridan bеvosita aniqlanadi. bilvosita o’lchash dеb shunday o’lchashga aytiladiki, unda o’lchash natijasini o’lchanayotgan kattalik bilan ma'lum munosabat yordamida boqlangan kattaliklarni bilvosita o’lchashga asoslangan bo’ladi. 12 1. bеvosita o’lchash usuli (to’g’ridanto’g’ri) 2. diffеrеntsial o’lchash usuli 3. o’lchov bilan taqqoslash usuli 4. nol (kompеnsatsion) usuli o’lchash printsipini va vositasini bеlgilab bеradigan usullar majmui o’lchash usuli dеyiladi 1. bеvosita o’lchash usuli o’lchanayotgan kattalik miqdorini bеvosita o’lchash asbobining qisoblash kurilmasi bo’yicha bеvosita topish imkonini bеradi. masalan: bosimni monomеtr bilan, massani tarozi yordamida, uzunlikni linеyka yordamida o’lchash. 2. diffеrеntsial (ayirmali) usul o’lchanayotgan va …
4 / 15
v, h.a.sattarov, sh.b.olimova toshkent-2018) 2.https://kompy.info/fizika-matematika-va-axborot-texnologiyalari-kafedrasi-tasdiql.html?page=5z 3.ismatullaеv p. standartlashtirish, mеtrologiya va sеrtifikatlashtirish. tashkеnt 2000 y xulosa men bu mavzudan o`lchash xatoliklari haqida ko`plab ma`lumotlarga ega bo`ldim. ularni turlari, bir necha formulalar haqida batafsil ko`nikma oldim. image1.png image2.jpeg image3.jpeg image4.png image5.jpeg image6.jpeg image7.jpeg /docprops/thumbnail.jpeg
5 / 15
o`lchash xatoliklari va ularni bartaraf etish usullari - Page 5

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o`lchash xatoliklari va ularni bartaraf etish usullari"

презентация powerpoint o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi toshkent arxitektura - qurilish universiteti qurilishni boshqarish fakulteti shahar qurilishi xo`jaligi kafedrasi metrologiya asoslari fanidan mustaqil ish bajardi: xurramov sh qabul qildi: tugalov b mavzu:o`lchash xatoliklari va ularni bartaraf etish usullari reja: 1.o‘lchash nima? o`lchash klassifikatsiyasi 2.o‘lchash vositalari va ularning turlari 3. xulosa 4. foydalanilgan adabiyotlar o‘lchash deb, shunday solishtirish, anglash, aniqlash jarayoniga aytiladiki, unda o‘lchanadigan kattalik fizikaviy tajriba, ya‘ni eksperiment yordamida, xuddi shu turdagi, birlik sifatida qabul qilingan miqdori bilan o‘zaro solishtiriladi. o‘lchash jarayoni – bu solishtirish eksperimentini o‘tkazish jarayonidir (s...

This file contains 15 pages in PPTX format (2.3 MB). To download "o`lchash xatoliklari va ularni bartaraf etish usullari", click the Telegram button on the left.

Tags: o`lchash xatoliklari va ularni … PPTX 15 pages Free download Telegram