lison nima

PPTX 13 pages 47.6 KB Free download

13 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 47.6 KB

File type PPTX

Pages 13

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 13

termiz davlat universiteti magistrtura mutaxassisligi lingvistika(o'zbek tili)yo'nalishi 2-kurs magistranti _________________________ning matn tilshunosligi fanidan tayyorlagan taqdimoti reja: 1.lison nima? 2.lisoniy shaxs. 3.matnda lisoniy shaxsning ifodalanishi lison – tilning kishi miyasidagi til xotirasi markazida mavjud birliklardan va ulardan foydalanish qoidalaridan iborat boylik. nutq esa ana shu boylikdan foydalanish jarayoni va shunday jarayonning hosilasi. lison kishi miyasida mavjud mavhum hodisa bo‘lib, uni aql bilan idrok qilamiz; nutq esa ana shu mavhum hodisadan foydalanish jarayonida yuzaga keladigan moddiy hodisa bo‘lib, uni talaffuz birliklari sifatida eshitamiz. lisonga mansub, ya`ni til xotirasida mavjud hodisalarga lisoniy birliklar deyiladi; lisoniy birlikning nutqda moddiy shakl olgan holatiga nutqiy birlik deyiladi. demak, har bir kishining miyasida lisoniy birliklarning ramzlaridan va ulardan foydalanish qoidalaridan iborat boylik bor, har bir kishi ehtiyojiga qarab bu boylikdan foydalanib nutq hosil qiladi. inson tili asosini tovush tashkil qiladi ma’lumki, madaniyatni inson yaratadi va unda inson, shaxs yashaydi. aynan shaxs tushunchasida insonning tabiati birinchi o‘ringa ko‘tariladi, …

2 / 13

azmun tizimi. madaniyatshunoslik komponenti, ya’ni tilga qiziqishni oshirishni, samarali vositasi bo‘lgan madaniyatning o‘zlashtirilishi darajasi. shaxs komponenti, ya’ni individual, har bir insonda mavjud bo'lgan komponent lisoniy shaxsning boshqa konsepsiyalari ham mavjud. masalan, ular quyidagi komponentlami tashkil qiladi: • gapiruvchi inson - faoliyatlaridan bin nutq faoliyati bo‘lgan shaxs; • lisoniy shaxs — o‘zini nutq faoliyatida namoyon qiluvchi, ma’lum bilimlar va tasawurlar majmuasiga ega bo‘lgan shaxs; • nutq shaxsi — fikr almashinishida o‘zini namoyon qiladigan, munosabatning u yoki bu strategiyasi yoki taktikasini, vositalar repertuarini tanlaydigan va amalga oshiradigan shaxs; • kommunikativ shaxs - real kommunikatsiyada ishtirok etuvchi aniq kommunikativ harakat ishtirokchisi. lisoniy shaxs tarkibi 2 qismdan iborat lisoniy qism kommunikativ qism lisoniy shaxsni shakllantirish modeli metodik yondashuv nuqtai nazardan ifodalangan (o‘qitish usullarini umumlashtirish asosida lisoniy shaxsni qayta yaratish), ya’ni lisoniy shaxs qadriyatlari ierarxiyasini shakllantirish orqali o‘qitish tajribasi asosida qayta qurishda ifodalangan. lisoniy shaxsni qayta qurishga maqsadli yondashuv o‘qitish narijalariga erishishdan, ya’ni nutq malakalarini, …

3 / 13

o‘z ichiga oladi; 3) mazmunga boylik (to‘lalik) bosqichi - fonetika, grammatika va leksika sohasida til ifoda vositalarining barcha xilma-xilligi aks etganligi nuqtai nazaridan ajratiladi; 4) adekvat tanlov bosqichi - qo‘llanilayotgan vositalarning kommunikativ vaziyatlarga va kommunikantlar rollariga muvofiq ravishda ifodalanadi; 5) adekvat sintez bosqichi - lisoniy shaxsning matnini uning mazmuniga tegishli tarkibiy va kommunikativ vazifalaming barcha kompleksiga mosligini e’tiborga oladi. iisoniy shaxs uch darajaning har birida: funksional, ijtimoiy va shaxsiy darajada o‘ziga xos bir shakldagi elementlardan tegishli darajadagi birliklardan; ular o'rtasidagi munosabatlardan; komplekslarning har bir darajasi uchun xos bo‘lgan stereotip birlashmalardan tashkil topgan. asar binoga o’xshaydi. faqat bino g’ishtdan quriladi, asar esa so’zdan. endi bir narsani tasavvur qiling: bitkazilgan binodan bitta g’ishtni sug’urib olsangiz, uning husniga shikast yetadi. o’nta g’ishtni ko’chirsangiz, bino bosib qoladi… shunday asarlar borki, butun-butun jumlalarni olib tashlasangiz ham, yuzta so’zni o’chirsangiz ham, mingtasi o’rnini almashtirsangiz ham hech nima o’zgarmaydi… bunaqangi “asar” bino emas, vayronadir! * * * …

4 / 13

5 / 13

Want to read more?

Download all 13 pages for free via Telegram.

Download full file

About "lison nima"

termiz davlat universiteti magistrtura mutaxassisligi lingvistika(o'zbek tili)yo'nalishi 2-kurs magistranti _________________________ning matn tilshunosligi fanidan tayyorlagan taqdimoti reja: 1.lison nima? 2.lisoniy shaxs. 3.matnda lisoniy shaxsning ifodalanishi lison – tilning kishi miyasidagi til xotirasi markazida mavjud birliklardan va ulardan foydalanish qoidalaridan iborat boylik. nutq esa ana shu boylikdan foydalanish jarayoni va shunday jarayonning hosilasi. lison kishi miyasida mavjud mavhum hodisa bo‘lib, uni aql bilan idrok qilamiz; nutq esa ana shu mavhum hodisadan foydalanish jarayonida yuzaga keladigan moddiy hodisa bo‘lib, uni talaffuz birliklari sifatida eshitamiz. lisonga mansub, ya`ni til xotirasida mavjud hodisalarga lisoniy birliklar deyiladi; lisoniy birlikning nutqda...

This file contains 13 pages in PPTX format (47.6 KB). To download "lison nima", click the Telegram button on the left.

Tags: lison nima PPTX 13 pages Free download Telegram