dinshunoslik fanining predmeti, maqsadi va vazifalari

PPTX 37 стр. 5,1 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 37
5-mavzu. “vertical thinking” (vertikal fikrlash) va “lateral thinking”(lateral fikrlash) mavzu: dinshunoslik fanining predmeti, maqsadi va vazifalari dinshunoslikning fan sifatida shakllanishi, predmeti, maqsadi va vazifalari. dinshunoslikning boshqa ijtimiy fanlar bilan o‘zaro aloqasi. ijtimoy muhit va diniy an’analarning shaxsning diniy e’tiqodi va individual tarbiyasiga ta’siri. 1 din inson va jamiyat hayotining ma’naviy asoslaridan biri bo‘lib, kishilarni ezgulikka chorlab kelgan. din (arabcha – ishonch, ishonmoq) – borliqni yaratuvchi va boshqaruvchi oliy mavjudotga, ya’ni xudoga nisbatan munosabat, tasavvur, urf-odat va marosimlar majmui sanaladi. har bir din o‘ziga xos sig‘inish obyekti va rasm-rusum, ibodat va aqidalarga ega. o‘zbekiston respublikasi konstitutsiyasi “dinshunoslik” barcha ijtimoiy fanlar qatori o‘zining o‘rganish obyektiga ega. u dinning paydo bo‘lishi, ijtimoiy mohiyati va jamiyatdagi rolini tadqiq qilish bilan birga diniy e’tiqodlarning paydo bo‘lishi va rivojlanishi, ularning jamiyat taraqqiyotidagi evolyutsiyasini ilmiy jihatdan o‘rganadi. – o‘quvchilarga din haqida to‘g‘ri, ilmiy asoslangan va bugungi hayot talablariga mos tushunchalar berish; – din va uning kelib chiqishi, …
2 / 37
shdan iborat. “dinshunoslik” fanining maqsadi: “dinshunoslik” fanining vazifalari: o‘quvchi yoshlarda din va uning turli shakllari, ta’limoti, yo‘nalishi va oqimlari haqida to‘g‘ri, sog‘lom dunyoqarashni shakllantirish; – fuqarolarning faoliyati vijdon erkinligiga doir qonun talablariga muvofiq ekanligi hamda e’tiqodi sog‘lom shaxs ma’naviyatida milliy va diniy qadriyatlar uyg‘unligining o‘ziga xos jihatlarini o‘quvchi yoshlar ongiga singdirish; – o‘quvchi-yoshlarni diniy qadriyatlarga hurmat bilan qarash, turli dinlar va ularning vakillariga hurmat bilan munosabatda bo‘lish, insoniyat tamadduniga ulkan hissa qo‘shgan ulug‘ allomalarimiz bilan faxrlanish kabi yuksak fazilatlar ruhida tarbiyalashdan iborat. «dinshunoslik» fanining amaliy ahamiyati shunda ham ko’rinadiki, u talabalarda barcha dinlar qadriyatlariga hurmat bilan qarash, ularni qadrlash madaniyatini tarbiyalaydi. dinshunoslikning tarix, falsafa, psixologiya, sotsiologiya, arxeologiya va boshqa ijtimoiy fanlar bilan mustahkam bog’liqligi uning nazariyasini boyitishga xizmat qiladi. din fenomenologiyasi. fenomen, namoyon bo’luvchi, ko’zga ko’rinuvchi narsa bo’lib, fenomenologiya ko’zga ko’rinuvchi narsaning sistematik shaklda tadqiq qilinishidir. dinning ko’zga ko’rinuvchi, tashqarida aks etuvchi jihatlarini o‘rganuvchi ilm sohasiga “din fenomenologiyasi” deyiladi. din …
3 / 37
ixologik jihatini, shaxsning diniy tajribasini va bu tajribaning turli ko’rinishlarini bayon qilishga harakat qiladi. din falsafasi. din sotsiologiyasi, psixologiyasi kabi asosiy mavzusi “din” bo’lgan din falsafasi, “din”ni falsafadan kelib chiqib tadqiq qiladi. bu tadqiqot asnosida aqliy va betaraf yo‘l tutadi. bu ilm turi, qandaydir bir yaratuvchi kuch ehtiqodiga falsafiy bir asos topishga harakat qiladi. shu tufayli ham din falsafasi sohasida faoliyat ko‘rsatuvchilarning maqsadi dinning haq yoki botil ekanligi masalasi bilan mashg‘ul bo‘lish emas, diniy hukmlarning mantig‘i va mohiyatini ochib berishdir. bu maqsad bilan ular, eng avvalo xudoning mavjudligi bilan bog‘liq dalillarning tanqid yoki tahlilini qiladi, bu dalillarning qanchalik asosli yoki asossiz ekanligi masalasini ko‘rib chiqadi. din antropologiyasi. dinlarning inson bilan aloqasining turli jabhalarini o‘rganuvchi soha. u din psixologiyasi va sotsiologiyasi bilan chambarchas bog’liqdir. uning asosi qadimgi miflarga borib taqaladi. din(arabcha-ishonch, lot. religion) din – insonni qurshab olgan atrof-muhitdan tashqarida bo‘lgan, uni va koinotdagi barcha narsalarni yaratgan, ayni zamonda insonlarga to‘g‘ri, …
4 / 37
linadi: 1. urug‘-qabila dinlari – totemistik, animistik, fetishistik tasavvurlarga asoslangan, o‘z urug‘idan chiqqan sehrgar, shomon yoki qabila boshliqlariga sig‘inuvchi dinlar. ular millat va jahon dinlari ichiga singib ketgan bo‘lib, hozirda avstraliya, janubiy amerika va afrikadagi ba’zi qabilalarda saqlanib qolgan; 2. milliy dinlar – ma’lum millatga xos bo‘lib, boshqa millat vakillari o‘ziga qabul qilmaydigan dinlar. ularga yahudiylik (yahudiy millatiga xos), hinduiylik (hindlarga xos), konfutsiylik (xitoy millatiga xos), sintoiylik (yaponlarga xos) kiradi; 3. jahon dinlari – dunyoda eng ko‘p tarqalgan, kishilarning millati va irqidan qat’i nazar unga e’tiqod qilishlari mumkin bo‘lgan dinlar. unga buddaviylik, xristianlik va islom dinlari kiradi. этник тасниф уруғ қабила миллат жаҳон shuningdek, dinlar ta’limotiga ko‘ra monoteistik – yakkaxudolik (yahudiylik, islom) va politeistik – ko‘pxudolik (hinduiylik, konfutsiylik) dinlariga bo‘linadi. таълимотига кўра монотеистик яккахудолик ислом ва иудавийлик политеистик кўпхудолик хиндуизм, конфуцийлик dinning paydo bo‘lishi haqidagi qarashlar teologik materialistik dinning paydo bo‘lishi bevosita insoniyatning yaralishi bilan bog‘liq. xudo ilk insonlarni yaratishi …
5 / 37
hi, hurfikrlilik namoyandalari – din tanqidchilarining paydo bo‘lishi, xix asrning ikkinchi yarmida charlz darvin tomonidan «turlarning kelib chiqishi» (1859-y.) nomli asarning chop etilishiga turtki bo‘ldi. keyinchalik mazkur qarashlar avgust kont va lyudvig buxnerlar tomonidan eng cho‘qqisiga ko‘tarildi. unga ko‘ra din bu ijtimoiy hodisa, inson tafakkuri, his-tuyg‘ulari mahsulidir. mazkur qarash tarafdorlari fikricha, dinlar soddadan – murakkabga, umumiylikdan – xususiylikka, ko‘pxudolikdan – yakkaxudolikka tomon uzoq tarixiy evolyutsion jarayonni bosib o‘tgan. дин теологик адам ва ева материалистик г.спенсер, з.фрейд, м.мюллер одам ва ҳавво dinning paydo bo‘lishi haqidagi nazariyalar asoschilari gerbert spenser (1820–1903) fridrix maks myuller (1823–1900) дин пайдо бўлиши ҳақидаги фикрлар кишининг ғайритабиий кучларга ишониши ва табиат кучлари олдидаги ожизлигидан, нодонлигидан келиб чиққан диний қарашлар маълум бир ижтимоий-иқтисодий муносабатлар натижасида юзага келган «харизматик йўлбошчилар»нинг ғоялари таъсирида юзага келади макс вебер диний тушунчалар “ахлоқий бурчларнинг таъсири” (и.кантнинг «дин фақат ақл доирасидадир» асари ) ва мавҳумлик олдидаги қўрқув (б.рассел)дан келиб чиқади а.мен эса дин «инсондан …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 37 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "dinshunoslik fanining predmeti, maqsadi va vazifalari"

5-mavzu. “vertical thinking” (vertikal fikrlash) va “lateral thinking”(lateral fikrlash) mavzu: dinshunoslik fanining predmeti, maqsadi va vazifalari dinshunoslikning fan sifatida shakllanishi, predmeti, maqsadi va vazifalari. dinshunoslikning boshqa ijtimiy fanlar bilan o‘zaro aloqasi. ijtimoy muhit va diniy an’analarning shaxsning diniy e’tiqodi va individual tarbiyasiga ta’siri. 1 din inson va jamiyat hayotining ma’naviy asoslaridan biri bo‘lib, kishilarni ezgulikka chorlab kelgan. din (arabcha – ishonch, ishonmoq) – borliqni yaratuvchi va boshqaruvchi oliy mavjudotga, ya’ni xudoga nisbatan munosabat, tasavvur, urf-odat va marosimlar majmui sanaladi. har bir din o‘ziga xos sig‘inish obyekti va rasm-rusum, ibodat va aqidalarga ega. o‘zbekiston respublikasi konstitutsiyasi “dinshunoslik” ...

Этот файл содержит 37 стр. в формате PPTX (5,1 МБ). Чтобы скачать "dinshunoslik fanining predmeti, maqsadi va vazifalari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: dinshunoslik fanining predmeti,… PPTX 37 стр. Бесплатная загрузка Telegram