илк мустамлакачилик даври адабий маданий ҳаёт. манбалар ва уларнинг шархи реферат

DOC 53,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1662751987.doc илк мустамлакачилик даври адабий маданий ҳаёт. манбалар ва уларнинг шархи режа: 1. хiх асрнинг ii ярмида рус босқинчилари томонидан марказий осиёни босиб олиниши. 2. босқинчиларнинг асосий мақсади. 3. европа маданияти, илм – фани ва адабиётининг кириб келиши. 4. европача маданият ва адабиётга маҳаллий зиёлиларнинг муносабати. ўзбекистон республикаси президенти и.а.каримов олий мажлиснинг иккинчи чақириқ биринчи сессиясида қилган маърузасида, мустақил ўзбекистонда демократик тузумни барпо этиш билан бирга, амалга оширилаётган улкан ўзгаришларнинг асосий яратувчилари бўлган жамиятимиз аъзоларининг ақлий салоҳиятини, маънавиятни бутунлай янгича қарор топтириш лозимлигини таъкидлаган эди. келажаги буюк давлатни қураётган кишиларнинг тафаккури, аҳлоқи янги иқтисодий – маданий муносабатларни тиклашга моддий – маънавий неъматлар ишлаб чиқаришга астойдил киришиб, доимо ёниб яшаш ҳисси билан суғорилган бўлиши лозим. мана шундай эзгу фазилатларга бой комил инсонни тарбиялаш университет ва институтларнинг асосий вазифаси ҳисобланди. адабиёт адабий муҳитнинг маҳсули бўлиб, бу фақат адабий жараёнлар таъсирида эмас, балки у ёки, бу тарихий воқеалар, унда илгари сурилган ғоялар таъсирида …

ҳукуматининг босқинчилик ҳаракати, асосан орадан 23 йил ўтгандан сўнг, 1876 йилда бу хонликнинг маркази бўлган қўқон шаҳрини хийла ишлатиб таслим қилиниши билан якунланган. руссия ҳукумати туркистонни босиб олар экан, унга хом ашё манбаи, руссия корхоналарида ишлаб чиқарилган молларни харид қилиш бозори деб қаради ва босиб олинган ерларда мустамлакачилик сиёсатини олиб борди. руслар хукмронлиги даврида ҳалқ икки ёқлама – миллий ва босқинчилар зулми остида эзилди, у оддий инсоний ҳуқуқлардан маҳрум этилиб, «халқлар жаллоди» - рус босқинчилари исканжасида яшашга мажбур бўлди. босқинчилар ўлкада кенг тармоқли ҳарбий идора усулини – генерал губернаторликни ўрнатдилар. босқинчилар сиёсати маҳаллий халқни қолоқликда, нодонликда сақлаб туришга қаратилган эди. шу билан бирга туркистоннинг руслар томонидан босиб олиниши натижасида ўлкага босқинчи руссиядан ташқари, ҳунарманд зиёли рус халқи ҳам кириб келди ва царизмнинг хоҳиш–иродасига қарама-қарши ҳолда ўзининг тарихий бурчини бажарди. ҳар бир халқ маданияти тарихида матбаачилик ишларининг бошланиши муҳим ходиса ҳисобланади. кўҳна маданиятга эга бўлган ўзбек халқида ёзма адабиёт қадим замонлардан …

жонов, тўрақўрғонда исхоқхон жунайдуллаев ибратлар ўзбек матбаачилик солномасини бошлаб берганлар. матбаачилик ишларининг йўлга қўйилиши маҳаллий халқ учун муҳим маърифий аҳамиятга эга бўлган ходисалардан биридир. чунончи 1903 йилда тошкентда рус-тузем мактаблари учун али асқар калинин томонидан тузилган ўқиш китоби – «муаллими соний» нашр этилди. бу китобдан рус мумтоз адабиёти ва фольклоридан намуналар ўзбек тилидаги таржимасида ўрин олган. рус-тузем мактаблари, аслида кўзлаган мақсадидан қатъий назар, маҳаллий халқ ўртасида рус тили, адабиёти ва маданиятининг тарқалишига хизмат қилди. xix асрнинг иккинчи ярмида мактаб-маориф соҳасида содир бўлаётган бу ўзгаришлар хх аср бошларида янги усул мактабларининг пайдо бўлишига ва махалий халқ ўртасидан саидрасул саидазизов, абдулла авлоний, абдуқодир шакурий, рустамбек, юсуфбек, хамза каби кўплаб атоқчи жадидчиларнинг етишиб чиқишига замин бўлган. маҳаллий халқ маданий ҳаётига ижобий таъсир кўрсатган олимлардан яна бири ўлкада турли илмий муассаса ва жамиятларнинг очилиши бўлди. 1870 йилда тошкентда халқ кутубхонаси таъсис этилган бўлса, 80-90-йилларда туркистонинг турли шахарларида саноат ва қишлоқ хўжалиги техникалари виставкаси ташкил …

лимхўжа юнусовдир. у киши ўсимликлар устида олиб борган ишлари ва унинг натижалари тўғрисида жамият мажлисларидан бирида маъруза қилган ва эришган янгиликлари билан бошқа олимларни таништириб, илмий доиралар эътирофига сазовор бўлган. маҳаллий халқнинг бир қисми, хусусан, илғор фикрли зиёлилар орасида олийжаноб туйғуларни ўстириш ва турмуш ҳақида янги тушунчалар қилишларида рус реалистик театр санъатининг роли кам бўлмади. ўзбекистоннинг турли шаҳарларида ўтказилган гастролларда рус ва жаҳон драматургияси дурдоналаридан бўлган гоголнинг «ревизор», грибоедовнинг «ақллилик балоси», островскийнинг «сепсиз қиз», «момоқалдироқ», шиллернинг «макр ва муҳаббат» драмалари қўйилган, кейинроқ эса пушкин, шекспир, а.горький асарлари саҳнага қўйилган. бу томошаларда руслар билан бирга маҳаллий халқ вакиллари ҳам иштирок этган. чунончи, шоир фурқат ўзининг «суворов» достонини 1890 йилда тошкентда рус театри томошасини кўргандан кейин ундан илҳомланиб ёзган эди. маҳаллий халқ ўртасида кенг кўламда тарқала бошлаган европача илм-фан, маданият ўзининг ижобий таъсирини кўрсатди. халқ орасидан янги онг - тушунчага, янгича қарашга эга бўлган зиёлилар етишиб чиқа бошлади. булар маҳаллий халқ ўртасида …

ек адабиётшунослиги тарихи.т.1993 й. 4. фитрат. танланган асарлар. ii жилд. т. 2000 й.

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "илк мустамлакачилик даври адабий маданий ҳаёт. манбалар ва уларнинг шархи реферат"

1662751987.doc илк мустамлакачилик даври адабий маданий ҳаёт. манбалар ва уларнинг шархи режа: 1. хiх асрнинг ii ярмида рус босқинчилари томонидан марказий осиёни босиб олиниши. 2. босқинчиларнинг асосий мақсади. 3. европа маданияти, илм – фани ва адабиётининг кириб келиши. 4. европача маданият ва адабиётга маҳаллий зиёлиларнинг муносабати. ўзбекистон республикаси президенти и.а.каримов олий мажлиснинг иккинчи чақириқ биринчи сессиясида қилган маърузасида, мустақил ўзбекистонда демократик тузумни барпо этиш билан бирга, амалга оширилаётган улкан ўзгаришларнинг асосий яратувчилари бўлган жамиятимиз аъзоларининг ақлий салоҳиятини, маънавиятни бутунлай янгича қарор топтириш лозимлигини таъкидлаган эди. келажаги буюк давлатни қураётган кишиларнинг тафаккури, аҳлоқи янги иқтисодий – маданий мун...

Формат DOC, 53,5 КБ. Чтобы скачать "илк мустамлакачилик даври адабий маданий ҳаёт. манбалар ва уларнинг шархи реферат", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: илк мустамлакачилик даври адаби… DOC Бесплатная загрузка Telegram