махсус физик хусусиятли қотишмалар

DOC 64,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1403960876_49699.doc махсус физик хусусиятли қотишмалар режа: 1. қотишмалар хакида умумий маълумот. 2. қотишмаларнинг холат диаграммаларини тузиш. 3. темир углерод қотишмаларининг ҳолат диаграммаси. 4. углеродли пўлатлар ҳақида маълумот. 1.қотишмалар ҳақида умумий маълумот. икки ва ундан ортиқ элементларни суюқлантириш (ёки суюқлантирмай қиздириб қовуштириш) йўли олинган мураккаб жисм қотишма деб аталади. қотишма ишлаб чиқариш техналогияси соф металлар техналогиясига қараганда оддий, арзон тушади ва технологик хоссалари юқори бўлгани сабабли қотишма машина деталларининг асосий материали хисобланади. кузатишлар кўрсатадики, қотишма таркибидаги электронларнинг атомлари деаметрлари фарқига, кристалл кристалл панжараларнинг ҳилига ва уларнинг суюқланиш атомларининг ўзаро муносабатига қараб тубандаги ҳил қотишмалар учрайди. 1. механикавий аралашмалар. қотишма таркибига кирувчи компонентларнинг (элементларнинг) атомлари бирламчи кристалланиш жараёнида бир-бирига тортинмай, балки қочса, бундай қотишмага кирувчи ҳар бир компонент атомлари кристалланишда мустақил кристаллар ҳосил қилади. бунда доналар ўзаро доналар чегараси билан боғланади холос. бунда қотишмалар қотишма таркибига кирувчи компонентларнинг айрим-айрим доналарининг механикавий аралашма дейилади. 2. қаттиқ эритмалар. кўпчилик техникавий қотишмалар суюқ ҳолатда бир …

-биридан 15 % дан кам фарқ қилгандагина қаттиқ эритма ҳосил бўлади. 3. химиявий бирикмалар. бирламчи кристалланиш процессида компонентларнинг ўзаро химиявий реакцияга киришуви натижасида ҳосил бўлган бирикмалар химиявий бирикмалар дейилади. бундай қотишма компонентларининг атомлари шундай кристалл панжара ҳосил қиладики, бу кристалл панжара айрим компонентларнинг кристалл панжараларидан бошқача бўлади. химиявий бирикмалар бир жинсли қотишмалар жумласига киради. қотишмаларнинг холат диаграммаларини тузиш. агар қотишма икки компонентли бўлса, бундай қотишмаларнинг холат диаграммасини тузиш учун координаталар системасида ординаталар ўқи бўйлаб қотишманинг температураси, абсцисса ўқи бўйлаб концентрация қўйиб чиқилади. агар қотишма уч ва ундан ортиқ компонентли бўлса, холат диаграммасини тузиш қийинлашиб, диаграмма фазовий бўлади. мазкур курсда асосан, икки компонентли котишмаларнинг холат деаграммаларини тузишни ўрганиш билан чекланамиз. конкрет қотишма учун холат диаграмма, кўпинча, тажриба аосида жуда аниқ бажарилган термик анализ материалларидан фойдаланган холда тузилади. бунинг учун аниқ таркибли қотишма тигелга солинади-да, печга жойлаб қиздирилади. қотишма температурасининг вақт бирлигида ўзгариши термоэлектрик пирометр, структураси эса махсус металлографик микроскоп ёрдамида кузатиб …

йди. қотишма температураси tc дан пасайган сари суюқ эритмадан ажралаётган pb кристаллари миқдори орта боради ва шу билан суюқ эритмада pb нинг миқдори камайиб бориб, sb миқдори орта боради. демак, хар бир температурага маълум таркибли қотишма тўғри келди. агар маълум температурадаги қотишманинг қисми таркибини аниқлаш зарур бўлса, шу температурадан ликвидус чизиғи (acb) билан кесишгунча горизантал чизиқ ўтказиб, кесишиш нуктаси абсцисса ўқига проекцияланса, шу температурадаги қотишманинг суюқ фаза таркиби аниқланади. диаграммадан кўринадики, кристалланаётган эритманинг суюкфаза c нуктага тўгри келувчи с таркибига яъни температурада 87% pb билан 13 % sb га эга бўлади. текширишлар кўрсатадики, 87% pb билан 13% sb дан компонентлар кристалларининг механикавий аралашма ҳосил бўладиган температура эвтектикавий температура, бундай таркибли қотишма эса эвтектикавий қотишма деб аталади. темир углерод қотишмаларининг ҳолат диаграммаси. темир билан углерод қотишмалари техникада ишлатиладиган асосий материалдир. шунинг учун бу қотишмаларни ишлаб чиқариш хажми, бошқа материаллар ишлаб чиқаришга қараганда бир неча марта ортиқ. темир билан углерод қотишмаларига бўлган …

француз олими ле-шателы, а.а.бойков ва н.т.гудцов аниқладилар. голландия олими розебом ва инглиз олими р.аустен канада олими д.гиббснинг фазалар мувозанат назариясидан фойдаланиб, темир фазалар мувозанат назариясидан фойдаланиб, темир билан углерод қотишмалари ҳолат диаграммасининг, чала бўлса-да, биринчи вариантини туздилар. ўтган асрнинг охиридагина немис олими п.геренс ўзидан аввалги олимларнинг ишларига ва янги олинган натижаларига асосланиб, fe-c қотишмалари ҳолат диаграммасини ҳозирги вариантига яқин вариантини яратди. кейинги йилларда қотишмаларни текшириш методларининг такомиллашуви бу диаграммага маълум аникликлар киритди. шундай қилиб, fe-c қотишмаларининг ҳолат диаграммаси бутун дунё олимларининг узоқ йиллар давомида олиб борган самарали ишлари туфайли яратилган диаграммадир. темир билан углерод қотишмаларининг холат диаграммалари fe дан с гача бўлган қотишмаларни ўз ичига олиши керак. лекин амалда фойдаланиладиган fe-c қотишмаларида углероднинг миқдори 4,5-5% дан ортмагани учун fe – fe 3 c қотишмаларининг ҳолат диаграммасини умумий холда кўриб чикиш билан чегараланамиз. шуни ҳам айтиш керакки, бундай диаграммани тузишда худди pb - sb котишмасини тузишдаги каби термик анализ материалларига асосланилади …

ишлаб чиқариладиган пўлатлар химиявий таркиби жихатидан бир мунча мураккаб қотишма бўлиб, уларда темир билан углероддан ташқари бошқа элементлар ҳам, жумладан, mn, si, p,s,o,n, h, баъзида қисман cr,ni,cu ва бошқалар бўлади. углеродли пўлатларда доим мавжуд бўладиган элементлар миқдори маълум процентдан, масалан: mn < 0,7 %, si <0,5 %, p < 0,05%, s< 0,05 % дан ошмаслиги керак. пўлатлар таркибидаги h2, n2 ва о2 миқдори ишлаб чиқариш усулига қараб турлича бўлади, лекин уларнинг миқдори 0,0002- 0,1 % дан ошмаслиги лозим. пўлатдаги эркин газлар бўшлиқлар, темир ва бошқа элементларда эриганлиги эса қаттиқ эритмалар ёки турли химиявий бирикмалар (гидридлар, нитредлар, оксидлар) хосил қилиш мумкин. шунинг учун улар пўлатнинг хоссасини ёмонлаштиради. пўлатда бу газларнинг миқдори оз бўлгани мақсадга мувофиқ. углеродли пўлатларни ишлатилиш жойларига кўра конструкцион пўлатлар билан асбоб созлик пўлатларга, сифати жихатидан эса оддий сифатли, сифатли ва юқори сифатли пўлатларга бўлинади. 1.углеродли конструкцион пўлатлар. конструкцион пўлатлар таркибига 0,02 % дан 0,6 фоизгача углерод бўлади. оддий …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "махсус физик хусусиятли қотишмалар"

1403960876_49699.doc махсус физик хусусиятли қотишмалар режа: 1. қотишмалар хакида умумий маълумот. 2. қотишмаларнинг холат диаграммаларини тузиш. 3. темир углерод қотишмаларининг ҳолат диаграммаси. 4. углеродли пўлатлар ҳақида маълумот. 1.қотишмалар ҳақида умумий маълумот. икки ва ундан ортиқ элементларни суюқлантириш (ёки суюқлантирмай қиздириб қовуштириш) йўли олинган мураккаб жисм қотишма деб аталади. қотишма ишлаб чиқариш техналогияси соф металлар техналогиясига қараганда оддий, арзон тушади ва технологик хоссалари юқори бўлгани сабабли қотишма машина деталларининг асосий материали хисобланади. кузатишлар кўрсатадики, қотишма таркибидаги электронларнинг атомлари деаметрлари фарқига, кристалл кристалл панжараларнинг ҳилига ва уларнинг суюқланиш атомларининг ўзаро муносабатига қараб туб...

Формат DOC, 64,5 КБ. Чтобы скачать "махсус физик хусусиятли қотишмалар", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: махсус физик хусусиятли қотишма… DOC Бесплатная загрузка Telegram