yig’iq, o’lchamli elektr zanjirlardagi o’tkinchi jarayonlar

DOC 5.1 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1684652527.doc yig’iq, o’lchamli elektr zanjirlardagi o’tkinchi jarayonlar reja: 1. umumiy tushunchalar 2. o’tkinchi, turg’unlashgan va erkin holatlar haqida tushunchalar 3. induktiv g’altakni o’zgarmas kuchlanishga ulash 4. induktiv g’altakni sinusoidal o’zgaruvchan kuchlanish manbaiga ulash 5. qoldiq tokka ega bo’lgan induktiv g’altakdagi qisqa tutashuv 6. kondensatorni rezistor orqali o’zgarmas kuchlanish manbaiga ulash 7. kondensatorni rezistor orqali sinusoidal o’zgaruvchan kuchlanishga ulash 8. zaryadlangan kondensatorni rezistorga ulash 9. kondensatorning r, l zanjirga zaryadsizlanishi 10. murakkab zanjirlardagi o’tkinchi jarayonlarni hisoblash 11. ixtiyoriy shakldagi kuchlanish ta‟sir etgan zanjirdagi o’tkinchi jarayonlarni hisoblash (dyuamel integrali) 12. chiziqli elektr zanjirlardagi o’tkinchi jarayonlarni operator usulida hisoblash 13. umumiy tushunchalar elektr zanjirlarning bitta turg’unlashgan holatdan boshqasiga o’tishini xarakterlovchi jarayon “o’tkinchi jarayon” deb ataladi. elektr zanjirining asosiy ish holati (rejimi) quyidagi omillar: manbaga ulanishi va undan ajratilishi, zanjir o’lchamlarining keskin o’zgarishi (yuklamaning keskin ortishi yoki kamayishi), ishlayotgan zanjirga qo’shimcha manbalarning ulanishi, zanjir tarkibiy qismlarining qisqa tutashuvi, alohida tarmoqlarning uzilishi va boshqalar tufayli …

boshqasiga o’tishi, shu elementlarning magnit va elektr maydonlarida to’plangan elektromagnit energiyasining miqdor jihatidan o’zgarishiga bog’liq. energiyaning son jihatidan chekli miqdorga o’zgarishi bir zumda sodir bo’la olmasligi tufayli, zanjirning turg’unlashgan holatdan boshqasiga o’tishi ma’lum (noldan farq qiladigan) vaqtni talab etadi. elektr zanjirlarining o’tkinchi holati reaktiv element: l va c larning xususiyatlaridan kelib chiquvchi kommutatsiya qoidalari (qonunlari) orqali izohlanadi. 1. kommutatsiyaning birinchi qonuni. har qanday induktivlikka ega tarmoqdagi tok va magnit toki kommutatsiya paytida o’zining kommutatsiyaga qadar bo’lgan qiymatini saqlaydi va bundan so’ng ana shu qiymatlaridan boshlab o’zgaradi. bu hol matematik ravishda quyidagicha ifodalanadi: il (0 + ) = il (0 - ) yoki φ (0+ ) = φ (0- ). buni induktiv g’altakni o’zgarmas kuchlanish manbaiga ulash misolida ko’rib chiqamiz. agar ilgari (kommutatsiyaga qadar) g’altakdan tok o’tmagan bo’lsa [il(-0)=0 va φ(-0)=0], kommutatsiya paytida g’altakdan o’tayotgan tok va uning hosil qilgan magnit oqimi nolga teng bo’ladi [il(+0)=0 va φ(+0)-0]. bu miqdorlarning noldan …

adi: uc (+0) = uc (-0) yoki q (+ 0) = q (-0) buni sig’im c ni o’zgarmas kuchlanish manbaiga ulash misolida ko’rib chiqamiz. agar kommutatsiyaga qadar kondensatorda hech qanday zaryad bo’lmasa [uc(-0) =0 va q(-0)=0], kommutatsiya paytida kuchlanish kabi zaryad ham nolga teng bo’lib qolaveradi [uc(+0)=0 va q(+0)=0]. kuchlanish uc va zaryad q ning t=0 paytda birdaniga o’zgarishi mumkin emas. chunki bunday holda bo’lishi tufayli zanjirning muvozanat holati buziladi. energetik nuqtayi nazaridan bu qonun kondensator elektr maydoni energiyasini ning birdaniga sakrab o’zgarishining mumkin emasligi bilan tasdiqdanadi; chunki manbadan bu holda cheksiz katta quvvat talab qilinadi. o’tkinchi, turg’unlashgan va erkin holatlar haqida tushunchalar yuqorida ko’rsatilib o’tilganidek, elektr zanjirining bir turg’unlashgan holatdan boshqa holatga o’tishi bir zumda sodir bo’lmasdan, energiya manbai bilan zanjirning energiya to’plovchi elementlari orasida energiyaning taqsimlanish jarayoniga ketgan vaqt qadar davom etadi. modomiki, chegaraviy oniy vaqtda (kommutatsiya paytida t=0) elektromagnit energiyasining oniy miqdorlari kommutatsiyaga qadar bo’lgan va undan …

da nolga teng bo’lishi kerak. chunki bu vaqt ichida zanjirda energiyaning qayta taqsimlanishi va o’tkinchi jarayon tugallanadi. tok erkin tashkil etuvchisining yoki oddiy qilib aytganda, erkin tokning o’zgarish va so’nish tezligining qonuni tashqi ta’sirning miqdori va xarakteriga bog’liq bo’lmay, zanjir o’lchamlariga bog’liqdir. bu qonunni va undan kelib chiqadigan miqdorlarni aniqlash uchun berilgan zanjirning differensial muvozanat tenglamasi tuzilgan va yechilgan bo’lishi kerak. misol tariqasida aktiv qarshilik r, induktivlik l va sig’im c ketmaket ulangan zanjirning kuchlanish manbai u(t) ga ulanishini ko’rib chiqamiz (1-rasm). berilgan zanjirning elektr muvozanat tenglamasi kirxgofning ikkinchi qonuniga binoan, (9.1) bo’ladi; bunda: i – tokning t=0 dan to t=∞ gacha bo’lgan vaqtdagi oniy qiymati yoki oddiy qilib aytganda, o’tkinchi tok; u(t) – manba kuchlanishining analitik ko’rinishdagi, vaqtga bog’liq uzluksiz funksiyasi (masalan, u=umsin(ωt+ψu). zanjirda o’tkinchi jarayon tugashi bilan manba kuchlanishining o’zgarish qonuni u(t) ga bo’ysungan turg’unlashgan majburiy rejim boshlanadi. u holda (9.1) ning o’rniga quyidagini yozish mumkin. 9.1-rasm ammo …

echimiga murojaat qilamiz. buning uchun (9.3) tenglamani avval quyidagi ko’rinishga keltirib olamiz. va ω2o belgilar kiritib, tavsifiy tenglamaga o’tamiz: α2 + 2δα+ω20 =0 (9.5) uning ildizlari esa . shunday qilib, bir jinsli differensial tenglama (9.4) ning umumiy yechimi: ierk=a1eα1t+a2eα2t bo’ladi; bunda: a1 va a2 – kommutatsiya qonunlarining chegaraviy (boshlang’ich) shartlardan kelib chiqadigan integrallash doimiylari. erkin tokning o’zgarish qonuni ierk(t) tavsifiy tenglamaning ildizlari α1, α2 ning qiymati va xarakteriga bog’liq. ammo ierk(t) funksiya doimo t →∞ da nolgacha so’nuvchi egri chiziq bilan ifodalanadi. zanjirlar murakkab bo’lgan sari o’tkinchi jarayonlarni hisoblash yanada yuqori tartibdagi differensial tenglamalarni yechishga olib keladi. masalan, shunday zanjirning k- tarmog’idagi o’tkinchi tok n-tartibli differensial tenglama bilan ifodalanadi: erkin tok esa quyidagicha bo’ladi: ierk = a1eα1t + a2eα2t +• • • + aneαnt (9.7) zanjirdagi o’tkinchi jarayonlarni hisoblashning differensial tenglamalarini tahlil qilishga asoslangan usul ―klassik usul‖ deyiladi. bu usulni quyidagi misollarda ko’rib chiqamiz. induktiv g’altakni o’zgarmas kuchlanishga ulash 2-rasmda …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "yig’iq, o’lchamli elektr zanjirlardagi o’tkinchi jarayonlar"

1684652527.doc yig’iq, o’lchamli elektr zanjirlardagi o’tkinchi jarayonlar reja: 1. umumiy tushunchalar 2. o’tkinchi, turg’unlashgan va erkin holatlar haqida tushunchalar 3. induktiv g’altakni o’zgarmas kuchlanishga ulash 4. induktiv g’altakni sinusoidal o’zgaruvchan kuchlanish manbaiga ulash 5. qoldiq tokka ega bo’lgan induktiv g’altakdagi qisqa tutashuv 6. kondensatorni rezistor orqali o’zgarmas kuchlanish manbaiga ulash 7. kondensatorni rezistor orqali sinusoidal o’zgaruvchan kuchlanishga ulash 8. zaryadlangan kondensatorni rezistorga ulash 9. kondensatorning r, l zanjirga zaryadsizlanishi 10. murakkab zanjirlardagi o’tkinchi jarayonlarni hisoblash 11. ixtiyoriy shakldagi kuchlanish ta‟sir etgan zanjirdagi o’tkinchi jarayonlarni hisoblash (dyuamel integrali) 12. chiziqli elektr zanjirla...

DOC format, 5.1 MB. To download "yig’iq, o’lchamli elektr zanjirlardagi o’tkinchi jarayonlar", click the Telegram button on the left.

Tags: yig’iq, o’lchamli elektr zanjir… DOC Free download Telegram