viroidlar va ularning ahamiyati

PPTX 15 pages 82.7 KB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 82.7 KB

File type PPTX

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

powerpoint presentation viroidlar va ularning ahamiyati rustamjonova rayyona 1. viroidlarning ahamiyati va oldini olish 2. viroidlarning o'simliklarga ta'siri 3. viroidlar: ta'rif va xususiyatlari reja: patogenez mexanizmlari potato spindle tuber viroidi (pstvd) kabi ba’zi viroidlar, oʻsimlik hujayralarining rivojlanishiga javobgar boʻlgan 50 dan ortiq genlarning ifodasini oʻzgartirib, shimoliy amerika va yevropa mamlakatlarida hosilga zarar yetkazadi. avropa qoʻshma shtatlari va osiyo mamlakatlarida tarqalgan hop stunt viroidi (hsvd) oʻzining patogenezini, rnk replikatsiyasi jarayonida hujayra mexanizmlarini buzish orqali amalga oshiradi, bu esa oʻsimlikning rivojlanishiga salbiy ta’sir koʻrsatadi. viroidlarning patogenez mexanizmi, asosan, rnklarining xujayra ichidagi ma’lum oqsillar bilan oʻzaro ta’siri orqali amalga oshadi, masalan, 20 dan ortiq xost oqsillari bilan oʻzaro ta’sir qilishi mumkin. viroidlardan nima? viroydlarning o'lchamlari 246 dan 400 nukleotidlargacha bo'lib, viruslardan ancha kichikdirlar va o'simlik hujayralarining metabolizmini buzish orqali, masalan, pomidor va kartoshka kabi ekinlarga zarar yetkazishi mumkin. 1971-yilda t.o. diener tomonidan kashf etilgan viroydlar, ayniqsa, aqsh va yevropa mamlakatlarida qishloq xo'jaligi uchun …

2 / 15

i) orqali tarqaladi va dunyoning 30 dan ortiq mamlakatida 200 dan ortiq o'simlik turlariga zarar yetkazadi. meksikada makkajo'xori viroid kasalliklarining tarqalishiga qarshi kurashda 2000 yildan keyin genetik muhandislik usullaridan foydalanish sezilarli darajada samarali bo'lganligi aniqlandi. molekulyar biologiyadagi ahamiyati viroidlarning rnk replikatsiyasi mexanizmlarini o'rganishda, xususan, 20 dan ortiq turdagi o'simlik viroidlari genomlarini tahlil qilish orqali, molekulyar biologiyaning rivojlanishiga katta hissa qo'shdi. viroidlarning minimal genomlari (300 nukleotidgacha) o'zlarining replikatsiyasi va patogenligi uchun zarur bo'lgan genlarning minimal to'plamini o'z ichiga oladi, bu esa gen ifodasi va evolyutsiya jarayonlarini tushunishga yordam beradi o'simliklarda viroidlar tomonidan kelib chiqqan kasalliklarning molekulyar mexanizmlarini o'rganish, 50 dan ortiq mamlakatda o'tkazilgan tadqiqotlar natijalariga ko'ra, genlarning sustlashishi va transkripsiya regulyatsiyasi kabi jarayonlarga ta'sirini aniqlashga imkon berdi. kelajakdagi tadqiqot yo'nalishlari viroidlardagi rna replikatsiyasi mexanizmlarini chuqurroq tushunish uchun, masalan, 10 dan ortiq yangi viroid turlarini aniqlash va ularning genomik xususiyatlarini, xususan, osiyo mintaqasi davlatlarida, batafsil o'rganish kerak. viroidlarning o'simliklarga ta'siri va patogenez …

3 / 15

idlardan tashkil topgan aylana shaklidagi bitta ipli rnk molekulasidan iborat bo'lib, ularning o'lchamlari 24-40 nm oralig'ida o'zgarib turadi. viroydlarning ayrim turlari, masalan, patogen pstvd (potato spindle tuber viroid) ning genomi, taxminan 359 nukleotid uzunligiga ega bo'lib, evropada va shimoliy amerikada keng tarqalgan kartoshka kasalliklarini keltirib chiqaradi. tadqiqotlarning hozirgi holati жаҳон бўйлаб 200 дан ортиқ вироид турлари аниқланган бўлиб, уларнинг 30 тасидан ортиғи ўсимлик касалликларини келтириб чиқаради, хусусан, картошка ва помидор етиштиришда катта иқтисодий зарар келтиради. вироидларнинг тарқалишини назорат қилиш учун 5 дан ортиқ турли хил стратегиялар ишлаб чиқилган, бироқ уларнинг самарадорлиги турли географик минтақаларда, масалан, жанубий америка ва европада, турлича бўлади. crispr-cas9 каби ген муҳандислиги технологиялари вироидларни аниқлаш ва уларнинг патогенезини ўрганишда янги имкониятлар очади, масалан, калифорния университетида олиб борилаётган тадқиқотлар бунга мисол бўла олади. iqtisodiy ahamiyati вироидлар сабабли пахта ҳосилининг 20-30% гача камайиши ўзбекистоннинг жанубий ҳудудларидаги қишлоқ хўжалигига жиддий таъсир кўрсатади ва миллионлаб доллар зарар келтиради. жаҳон бозоридаги мева-сабзавот …

4 / 15

aligi uchun jiddiy muammodir. o'simliklarda virooidlarning infektsiyasi 100 dan ortiq turdagi o'simliklarga, jumladan, pomidor, kartoshka va tamaki ekinlariga, jahonning turli mintaqalarida, masalan, kaliforniya va avstraliyada katta iqtisodiy zarar yetkazishi mumkin. davolash va profilaktika choralari o'simliklarni sertifikatlashtirish orqali, masalan, 2023-yilda qashqadaryo viloyatida o'tkazilgan tekshiruvlar natijalariga ko'ra, viroidlar bilan kasallangan o'simliklar sonining 15% ga kamayganligi kuzatildi. dunyoning 50 dan ortiq mamlakatida, jumladan o'zbekistonning andijon viloyatida ham, viroidlarga qarshi kurashda integratsion yondashuv, ya'ni agrotexnik va kimyoviy usullarni birgalikda qo'llash samarali natijalar bermoqda. virussiz ekish materialidan foydalanish va 0,1% li xlorli ohak eritmasi bilan dezinfektsiyalash kabi profilaktika choralari viroidlar tarqalishini sezilarli darajada 30% ga kamaytirishi mumkin. viroidlarning genetikasi viroidlarning genetik matni faqat bitta rnk molekulasidan tashkil topgan boʻlib, bu molekula oʻziga xos ikkilamchi tuzilmalar hosil qiladi, masalan, qoʻshimcha halqalar va soch iplari, bu esa ularning replikatsiyasi va patogenligi uchun muhim ahamiyatga ega. viroidlarning koʻpgina turlari, masalan, potato spindle tuber viroidi (pstvd) shimoliy amerikada keng …

5 / 15

сология институтида самарали қўлланилади. вироидларни аниқлашда молекуляр гибридизация усули ҳам қўлланилади, бунда 30-50 нуклеотидли зондлардан фойдаланилади, мазкур технология ақшнинг калифорния штатидаги университетида яхши ўзлаштирилган. e'tiboringiz uchun rahmat @taqdimot_robot

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "viroidlar va ularning ahamiyati"

powerpoint presentation viroidlar va ularning ahamiyati rustamjonova rayyona 1. viroidlarning ahamiyati va oldini olish 2. viroidlarning o'simliklarga ta'siri 3. viroidlar: ta'rif va xususiyatlari reja: patogenez mexanizmlari potato spindle tuber viroidi (pstvd) kabi ba’zi viroidlar, oʻsimlik hujayralarining rivojlanishiga javobgar boʻlgan 50 dan ortiq genlarning ifodasini oʻzgartirib, shimoliy amerika va yevropa mamlakatlarida hosilga zarar yetkazadi. avropa qoʻshma shtatlari va osiyo mamlakatlarida tarqalgan hop stunt viroidi (hsvd) oʻzining patogenezini, rnk replikatsiyasi jarayonida hujayra mexanizmlarini buzish orqali amalga oshiradi, bu esa oʻsimlikning rivojlanishiga salbiy ta’sir koʻrsatadi. viroidlarning patogenez mexanizmi, asosan, rnklarining xujayra ichidagi ma’lum oqsillar bil...

This file contains 15 pages in PPTX format (82.7 KB). To download "viroidlar va ularning ahamiyati", click the Telegram button on the left.

Tags: viroidlar va ularning ahamiyati PPTX 15 pages Free download Telegram