ta'lim va tarbiya psixologiyasi

PPTX 25 pages 1.6 MB Free download

25 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.6 MB

File type PPTX

Pages 25

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 25

andijon davlat pedagogika instituti filologiya fakulteti o’zbek tili va adabiyoti yo’nalishi 102-guruh talabasi omonkeldiyeva muniraning umumiy psixologiya fanidan tayyorlagan mustaqil ishi andijon davlat pedagogika instituti filologiya fakulteti o’zbek tili va adabiyoti yo’nalishi 102-guruh talabasi omonkeldiyeva muniraning umumiy psixologiya fanidan tayyorlagan mustaqil ishi. mavzu: ta’lim va tarbiya psixologiyasi. reja: 1. ta'limning yosh va pedagogik psixologiya fanida tutgan o‘rni, ta'lim va aqliy taraqqiyot, o‘qish faoliyati va uning turlari, ta'lim va bilimlarni o‘zlashtirishni boshqarish muammolari hamda imkoniyatlari, aqliy harakatlarni bosqichma-bosqich tarkib toptirishning mohiyati, muammoli ta'limning moyiyati, pedagogik baho va uning turlari, ta'lim texnologiyalarining psixologik xususiyatlari haqida ilmiy bilimlarni shakllantirish. 2. tarbiya jarayonining psixlogik mohiyati, tarbiya metodlari va turlari, bolalar jamoasi va uning tarbiyaviy imkoniyatlari, tarbiyasi “qiyin” va o‘zlashtirish qiyin o‘quvchilar bilan ishlash metodlari, ilmiy dunyoqarash va barqaror e'tiqodni shakllantirish metodlari, ideal, jinsiy tarbiyalash, mehnatning tarbiyaviy ta'siri o‘z-o‘zini tarbiyalashning metod va shakllari, tarbiyaning psixologik mexanizmlari, milliy ong va milliy g‘ururni tarbiyalashning psixologik asoslari muammosi …

2 / 25

nishi mumkin b’olgan barcha narsalarni o‘z ichiga oladi. 0‘quv faoliyati — inson yangi bilim, ko‘nikma va malakalar egallaydigan, yoki mavjudlarini o'zgartiradigan, o‘z qobiliyatlarini rivojlantiradigan, takomillashtiradigan jarayondir. bolaga bosh miyadagi nutq uchun javob beradigan bo’limlar yetilmaguncha gapirishni o'rgatib bo’lmaydi. bu ikki jarayon o‘rtasida teskari aloqa ham mavjud: ta’lim va o‘qish organizmning yetilishiga ham ma’lum ma’noda ta’sir ko‘rsatadi. insonda bir necha o‘rganish turlari mavjud. 0‘rganishning ikkinchi turi — shartli reflektor o‘rganish. bu bo‘yicha ham tadqiqotlarni dastlab i.p.pavlov olib borgan. 0‘rganishning bu turi dastlabki neytral qo‘zg‘atuvchiga shartli reaksiyalar sifatida xulq-atvorning yangi shakllari vujudga kelishini nazarda tutadi. organizmning shartli reflektor reaksiyalarini tug‘diradigan stimullar qabul qilinishi lozim. masalan, «limon» so‘zini aytishimiz bilan ko‘z oldimizga sariq rangli, nordon ta’mli meva keladi. 0‘rganishning uchinchi turi — operant o‘rganishdir. bunday o‘rganish turida bilim, ko‘nikma va malakalar «sinab ko‘rish va xato qilish» metodi orqali o‘rganiladi. individ duch keladigan vaziyatlar unda turli instinktiv, shartsiz, shartli reaksiyalarni vujudga keltiradi. organizm ketma-ket …

3 / 25

proq «instinkt» deb atash to‘g‘riroq bo’lur edi. tavsiflangan o‘rganish turlari hayvonlarda ham, insonlarda ham uchraydi. lekin insonlarda o‘rganishning maxsus, oliy turlari mavjud. boshqa odamlar xulq-atvorini to‘g‘ridan to‘g‘ri kuzatish orqali o‘rganish bo‘lib, unda inson kuzatilayotgan xulq-atvor shakllarini o‘zlashtiradi. bu vikar o‘rganish deb ataladi. verbal o‘rganish, ya’ni insonning yangi tajribani til orqali o‘zlashtirishidir. bunday o‘rganish natijasida inson nutqni egallagan boshqa odamlarga, bilim, ko‘nikma va malakalarni uzatishi mumkin. 0‘rganishning elemantar turlari — imprinting, shartli reflektor va operant turlariga - bola tug‘ilishi bilanoq amalda tayyor boladi. 0’qish bilim, malaka va ko'nikmalarni o'zlashtirish uchun ongli, maqsadga yo'naltirilgan qobiliyat sifatida bolada 4—5 yoshligida namoyon boladi, mustaqil o'qishga tayyorlik maktabning birinchi sinflarida, ya’ni 6-7 yosh atroflda vujudga keladi. 6-7 yosh atrofida 4-5 yoshligida 0‘rganish jarayoni faoliyat sifatida quyidagi o‘quv-intellektual mexanizmlar hisobiga amalga oshadi: assotsatsiyalarning shakllanishi taqlid qilish farqlash va umumlashtirish insayt (taxmin) ijod 1. assotsiatsiyalarning shakllanishi. bu mexanizm alohida bilimlar orasida yoki tajriba qismlari o‘rtasida vaqtinchalik bog’lanishlar …

4 / 25

qish va ehtiyojlarini qondirishdir. ana shu maqsadlar boshqarishning vazifalarini belgilab beradi. demak, o‘quv jarayonini boshqarishning: • birinchi vazifasi tashkiliy bo‘lib, o‘quvchilarning ta’lim va tarbiyasi bo‘yicha ijtimoiy buyurtmalarni qondirish; • ikkinchi vazifasi — bevosita o‘quvchining qiziqish va talablarini qondirishga yo‘naltirilgan holatdagi ijtimoiy vazifadir. shuningdek, bu vazifa o‘quvchilarni ko‘tarinkilik, yaxshi kayfiyat va o‘quv jarayonidagi ishchanlikni yuzaga keltirishni ham o‘z ichiga oladi. afsuski, ko‘p yillar davomida boshqarishning shu ijtimoiy vazifasiga juda kam e’tibor berilgan. o‘quvchining o‘qishga bo‘lgan qiziqishini rivojlantirish uchun o‘qituvchi quyidagi qoidalarga tayanishi lozim: 1. o‘quv jarayonini shunday tashkil etish lozimki, bunda o‘quvchi faol harakat qilishi, mustaqil izlanishi, yangi bilimlarni o‘zi kashf etishi va muammoli xarakterdagi masalalarni yechish uchun sharoit izlashi kerak. 2. o‘quvchilarga bir xil o‘qitish usullari va bir turdagi ma’lumotlarni berishdan qochish kerak. 3. o‘rgatilayotgan fanga nisbatan qiziqishning namoyon bo‘lishi uchun ayni shu fan yoki bilim, o‘quvchining o‘zi uchun qanchalik ahamiyatli va muhim ekanligini bilishi kerak. 4. yangi material qanchalar …

5 / 25

qilish; — o‘qitish usullari va texnikasi: muloqot, keys stadi, muammoli usul, o‘rgatuvchi o‘yinlar, «aqliy hujum», insert, «birgalikda o'rganamiz», pinbord, ma’ruza (kirish ma’ruzasi, vizual ma’ruza, tematik, ma’ruza-konferensiya, aniq holatlarni yechish, avvaldan rejalashtirilgan xatoli, sharhlovchi, yakuniy)lardan foydalanish; — o‘qitishni tashkil qilish shakllari: frontal, kollektiv, guruhiy, dialog, polilog va o‘zaro hamkorlikka asoslanish; — o‘qitish vositalari: odatdagi o‘qitish vositalari (darslik, ma’ruza matni, tayanch konspekti, kodoskop)dan tashqari grafik organayzerlar, kompyuter va axborot texnologiyalaridan foydalanish; — o‘zaro aloqa vositalari: nazorat natijalarining tahlili asosida o‘qitishning diagnostik (tashxis) usullarini qo‘llash; — o‘quv mashg'ulotini texnologik karta ko'rinishida rejalashtirish o‘quv mashg‘ulotining bosqichlarini belgilab, qo‘yilgan maqsadga erishishda o‘quvchi va o‘qituvchining hamkorlikdagi faoliyatini talabalarning auditoriyadan tashqari mustaqil ishlarini aniqlab beradi. shunga ko‘ra boshqarishning samarali usuli va vositalaridan foydalanish; — monitoring va baholash. 0‘quv mashg‘uloti va butun kurs davomida o‘qitish natijalarini kuzatib borish, o‘quvchi faoliyatini har bir mashg‘ulot va yil davomida reyting asosida baholash muhim sanaladi. pedagogik baho psixologiyasi. bolalar ta’limi va tarbiyasining …

Want to read more?

Download all 25 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ta'lim va tarbiya psixologiyasi"

andijon davlat pedagogika instituti filologiya fakulteti o’zbek tili va adabiyoti yo’nalishi 102-guruh talabasi omonkeldiyeva muniraning umumiy psixologiya fanidan tayyorlagan mustaqil ishi andijon davlat pedagogika instituti filologiya fakulteti o’zbek tili va adabiyoti yo’nalishi 102-guruh talabasi omonkeldiyeva muniraning umumiy psixologiya fanidan tayyorlagan mustaqil ishi. mavzu: ta’lim va tarbiya psixologiyasi. reja: 1. ta'limning yosh va pedagogik psixologiya fanida tutgan o‘rni, ta'lim va aqliy taraqqiyot, o‘qish faoliyati va uning turlari, ta'lim va bilimlarni o‘zlashtirishni boshqarish muammolari hamda imkoniyatlari, aqliy harakatlarni bosqichma-bosqich tarkib toptirishning mohiyati, muammoli ta'limning moyiyati, pedagogik baho va uning turlari, ta'lim texnologiyalarining psixolo...

This file contains 25 pages in PPTX format (1.6 MB). To download "ta'lim va tarbiya psixologiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: ta'lim va tarbiya psixologiyasi PPTX 25 pages Free download Telegram