xiv-xvi asrlarda movarounnahrda ta'lim-tarbiya va pedagogik fikrlar

PPT 31 pages 1.5 MB Free download

31 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.5 MB

File type PPT

Pages 31

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 31

10-ma’ruza mavzu: temuriylar davrida ta’lim-tarbiya masalasi 4-ma’ruza mavzu: xiv-xvi asrlarda movarounnahrda ta’lim-tarbiya va pedagogik fikrlar reja: xiv-xvi asrlarda movarounnahrda ta’lim-tarbiya va pedagogik fikrlar. amir temur amal qilgan axloqiy sifatlar. amir temurning odob-axloqqa oid nasihatlari. mirzo ulug’bekning ilm-ma’rifat sohasidagi xizmatlari. zahiriddin muhammad boburning ta’lim-tarbiya sohasidagi xizmatlari. 1. xiv-xvi asrlarda movarounnahrda ta’lim-tarbiya va pedagogik fikrlar temuriylar hukmronligi davrida ta’lim-tarbiya, madaniyatimiz va ma’naviyatimiz rivojiga katta hissa qo’shildi va ular hozirda ham o’z ahamiyatini saqlab kelmoqda. xiv asrning 50-yillarida amir temur siyosat maydoniga chiqdi. markazlashgan yirik feodal davlat barpo etildi. madaniyat, maorifqaytadan yuksala boshladi. shuning uchun xiv asrning 2-yarmi va xv asr tarixida sharq uyg’onish davrining 2-bosqichi deb ataladi. temur movorounnahrga boshqa o’lkalardan hunarmandlarni olib keltirdi. samarqand va xirotda madrasalar, kutubxonalar, rasadxonalar qurildi. tibbiyot, riyoziyot, falakkiyot, geografiya, tarix, adabiyot, falsafa, tabiatshunoslikka oid ajoyib asarlar yaratildi.temurdan so’ng temuriylar davrida mamlakat movorounnahr va xuroson davlatiga ajralgan holda boshqarildi. samarqand va xirot madaniyati, ilm-fan markaziga aylandi. shohizinda, …

2 / 31

lashib, nozik va tarbiya ko’rgan aqlli kishilar bilan birga kelishib, e’tiqodli, iymonli qilib tarbiyalashda e’tiborni kuchaytirsak foydadan xoli bo’lmaydi. amir temur o’zining o’n bir sifatiga umr bo’yi rioya qilgan. shu tufayli el hurmatiga, xalq e’zoziga va yuksak baxtga sazovor bo’lgan. insonlarga hurmatni, mehr-oqibat, sabr-qanoat va burchga sadoqat kabi sifat fazilatlarnini o’zida paydo qilishda ibrat-namuna bo’la olgan. o’n bir sifat esa quyidagilardan iboratdir: birinchi sifat: «men sifatlarning eng avvalgisi deb beg’arazlikni tushunaman. hamma ham bir xil: jiddiy va odil, hyech bir kimsani boshqasidan farq qilmasdim, boyni kambag’aldan ustunqo’ymasdim». ikkinchi sifat: «men kambag’allarga ko’p xayr-ehson qildim. har mojaroni va muammoni diqqat bilan tekshirdim va uni mumkin qadar to’g’ri hal qilishga butun shahdimni jalb qildim». uchinchi sifat: «xaloyiqqa rahm qildim, barchaga naf yetkurdim. bunda birovga ozor yetkazmadim va mendan yordam so’rab kelganlarni ko’kragidan itarmadim. qur’ondagi parvardigorning, allohning amriga bo’ysunish va xalqiga shafqat qilish darkor, degan oyatni o’rinli farz qili bo’qib oldim va umr …

3 / 31

oti, faoliyati, qoldirgan buyuk merosiga katta e’tibor berdi. «istiqlol va ma’naviyat» asarida temurning qoldirgan katta meros haqida yozadi: «amir temur kim edi? u birinchi navbatda ulug’ bunyodkor shaxs edi. samarqanddagi obidalar, shaxrisabzdagi yodgorliklarni kim qurdi? turkistondagi yassaviy maqbarasini kim tikladi? kim “kuch -adolatdadir” degan olamshumul, teran xikmatni o’z faoliyatiga asosiy tamoyil qilib oldi?»1. yurtboshimiz temur va temuriylarning biz uchun qoldirgan meroslarini yuksak qadrladi va baholadi. 4. mirzo ulug’bekning ilm-ma’rifat sohasidagi xizmatlari mirzo ulug’bek (1394-1449) o’rta osiyo xalqlari ilm-fani va madaniyatini jahon miqyosiga olib chiqqan, millat pedagogik fikr taraqqiyotiga munosib hissa qo’shgan buyuk siymolardan biridir. yurtboshimiz i.a.karimov ulug’bek zimmasiga tushgan vazifa haqida yozgan edi: «taqdir bu zotning zimmasiga behad ulkan va mashaqqatli vazifalarni yukladi. buyuk sarkarda amir temur bunyod etgan saltanatning vorisi bo’lishdek mislsiz sinov aynan unga nasib etdi».1411 yili 17 yoshli ulug’bek movarounnahr va turkistonning hokimi etib belgilanadi. uning tashabbusi bilan o’lkada ilm-fan, ayniqsa falakkiyot ilmi yuksala bordi. u riyoziyot …

4 / 31

an mutafakkir olim, tarixchi, qonunshunos va lirik shoirdir.bobur ilm-fan, san’at, madaniyat va ularning sohalari bilan yaqindan tanishgan, uning ijodini asosan lirik she’rlar va adabiy-tarixiy asarlar tashkil qiladi.«boburnoma» qomusiy xarakterdagi asar bo’lib, unga tarix, geografiya, botanika va boshqa fan sohalariga oid ma’lumotlar berilgan. bobur musulmonchilik qoidalari va qonunshunoslikka bag’ishlangan «mubayyin», arab alfavitining islohiga oid «xatti boburiy», aruz vazni va qofiyaga oid «mufassal», musiqa va harbiy san’at haqidagi asarlar yaratgan. adib fan va ma’rifatni yuqori darajdada qadrlaydi. ilm, adabiyot san’at ahillari bilan yaqin aloqada bo’ladi, ularga homiylik qiladi. ilm va bilimdonlikni ulug’laydi. u kamtarlik, o’zini tuta bilish, ezgulik, vafodorlik, boshqalarga yaxshilik qilish sifatlarini ulug’lash, yovuzlik, zulm, qabixlikni qoralaydi. boburning pedagogik qarashlaridagi bosh masala vatanga cheksiz muhammatdir.«boburnoma»da o’zbek, tojik, afg’on, hind va boshqa xalqlarning kasb-kori, urf-odati, madaniyati, dini, adabiyoti, turmush tarzi haqida keng ma’lumotlar beriladi klaster o’yini. bog’i maydon bog’i jaxon namo bog’i shamol bog’i nav bog’i davlat obod bog’i baland bog’i bihisht …

5 / 31

xiv-xvi asrlarda movarounnahrda ta'lim-tarbiya va pedagogik fikrlar - Page 5

Want to read more?

Download all 31 pages for free via Telegram.

Download full file

About "xiv-xvi asrlarda movarounnahrda ta'lim-tarbiya va pedagogik fikrlar"

10-ma’ruza mavzu: temuriylar davrida ta’lim-tarbiya masalasi 4-ma’ruza mavzu: xiv-xvi asrlarda movarounnahrda ta’lim-tarbiya va pedagogik fikrlar reja: xiv-xvi asrlarda movarounnahrda ta’lim-tarbiya va pedagogik fikrlar. amir temur amal qilgan axloqiy sifatlar. amir temurning odob-axloqqa oid nasihatlari. mirzo ulug’bekning ilm-ma’rifat sohasidagi xizmatlari. zahiriddin muhammad boburning ta’lim-tarbiya sohasidagi xizmatlari. 1. xiv-xvi asrlarda movarounnahrda ta’lim-tarbiya va pedagogik fikrlar temuriylar hukmronligi davrida ta’lim-tarbiya, madaniyatimiz va ma’naviyatimiz rivojiga katta hissa qo’shildi va ular hozirda ham o’z ahamiyatini saqlab kelmoqda. xiv asrning 50-yillarida amir temur siyosat maydoniga chiqdi. markazlashgan yirik feodal davlat barpo etildi. madaniyat, maorifqaytadan ...

This file contains 31 pages in PPT format (1.5 MB). To download "xiv-xvi asrlarda movarounnahrda ta'lim-tarbiya va pedagogik fikrlar", click the Telegram button on the left.

Tags: xiv-xvi asrlarda movarounnahrda… PPT 31 pages Free download Telegram