xiv- xvi asrlarda movorounnahrda tarbiya, maktab va pedagogik fikrlar

PPT 30 pages 6.9 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 30
xiv- xvi asrlarda tarbiya, maktab va pedagogik fikrlar xiv- xvi asrlarda movorounnahrda tarbiya, maktab va pedagogik fikrlar ... ... reja: ... ... tarixdan bizga ma’lumki, movarounnahrda qariyib bir yarim asr davomida movarounnahr mo’g’ul istilochilari tomonidan vayron etildi. fan-madaniyat, ma’rifatga juda katta putur etkazildi. xonavayron bo’lgan movarounnahr xalqi xiv asrning boshlariga kelib mo’g’ul istilochilari zulmidan kutila boshladi. movarounnahrda kuchli davlat tuzishga bo’lgan intilish g’olib keldi. mo’g’ul istilochilariga qarshi buxoroda xalq maxmud torobiy boshchiligida qo’zg’aldi, samarkand va xurosonda esa sarbadorlar qo’zg’alonlari ro’y berdi. natijada sarbadorlar uzoq muddat xatto xokimiyatni ham boshqarib turdilar. ... ... ... ... xiv asrning o’rtalarida markaziy osiyoda mayda feodal xokimlar o’rtasida nizo kuchaydi, iqtisodiy qiyinchiliklar yuz berdi, siyosatda qat’iyatsizlik avj oldi. xokimlar o’rtasida nizolar kuchayishi natijasida mamlakat 10 ta mustaqil beklik va amirliklarga bo’linib ketdi. beklar va amirlar o’rtasida o’zaro kurash kuchaydi, mamlakat urush va tolon-tarojlar iskanjasida qoldi. shunday og’ir bir parokandalik vaziyatda el-yurtning og’ir yukini amir temur …
2 / 30
unnahrda yana fan va madaniyat, maorif kaytadan ravnak topa boshladi. shuning uchun xam tarixda xiv asrning ikkinchi yarmi va xv asr o’rta osiyoda sharq o’yg’onish davrining ikkinchi boskichi deyilishi bejiz emas... chunki, bu davrga kelib, markaziy osiyoda iktisodiyot, fan va madaniyat gurkirab rivojlandi. ... ... shu jihatlarni ko’zda tutib, tadqiqotchilar bu davrlarni diyorimizning oltin asri. ikkinchi renesans - sharq uyg’onish davri deb nomlaydilar. xiv asrning ikkinchi yarmidan xvi asrning boshlarigacha bo’lgan uyg’o­nish davri - madaniy yuksalish birinchi navbatda amir temur nomi va faoliyati bilan uzviy bog’liq bo’lsa, ikkinchidan bu sohada farzandlari, avlodlari ham katta o’rin tutganlar. ... ... amir temur ko’ragon ibn amir tarag’ay 1336 yilning 9 aprelida o’sha paytda kesh (shahrisabz)ga qarashli xojailg’or qishlog’ida tavallud topgan... temur bilim olishni etti yoshidan boshlagan. 9 yoshidan namoz o’qishni boshlagan, 12 yoshida madrasadagi barcha o’quvchilardan ustun bo’ladi. ... ... ... ta’lim-tarbiya va ilm-fanga hissa qo’shgan temuriylar amir temur mirzo ulug’bek zahiriddin muhammad …
3 / 30
nahrda, butun o’rta osiyoda madaniy rivojlanish, dunyoviy ilmlarga qiziqish kuchaygan davrda yashagan, ijod etgan. o’r­ta osiyo xalqlari ilm-fani va madaniyatini jahon miqyosiga olib chiqqan ulug’ siymolardandir. ulug’bek 1394 yil 22 martda tug’iladi. otasi shohruh amir temurning uchinchi o’g’li bo’lib, xuroson hukmdori, ma’rifatli, ilm-fanga qiziqqan shoh edi. ... ... ma’rifatparvar ota-ona o’z farzandlari ulug’bekning tarbiyasiga alohida e’tibor berib, jismonan sog’lom, aql-zakovat, axloq-odob va ilmda barkamol bo’lib etishuviga harakat qildilar. ulug’bekni o’z davrining bilimdoni va tajribali murabbiylari tarbiyalab savodini chiqardilar, uni diniy va dunyoviy ilmlarning asosi bilan tanishtirdilar. ulug’bek arab va fors tillarini mukammal o’rgandi, ko’p vaqtini kugubxonada mutoala qilish bilan o’tkazadi. mirzo ulug’bek 1424 yilda samarqandda obirahmat suvi yonida g’iyosiddin jamshid, abduali birjandiy, mansur koshiy, maryam chalabiy va boshqa olimlar bilan birgalikda qurgan rasadxonasida sayyoralar sirini o’rgandi. natijada ulug’bek 1018 ta yulduzning holati va harakatini aniqlaydi, astronomiyaga doir bir necha asarlar yozadi. bu asarlarning asosiy mazmunini «ziji jadidi ko’ragoniy» deb ataluvchi …
4 / 30
z dunyoqarashidagi bilimlar asosini otasi saroyida etuk ustozlar rahbarligida egalladi. biroq uning betashvish yoshligi uzoqqa cho’zilmadi. 1494 yili otadan etim qoldi. 12 yoshida otasi o’rniga farg’ona ulusining hokimi etib ko’tarilgan bobur butun aqliy qobiliyatini, irodasini qilichga almashtirib, andijon taxti uchun ukasi jahongir mirzo, amakisi sulton ahmad mirzo, tog’asi sulton mahmudxon va boshqa qarindosh raqiblariga qarshi kurashishga majbur bo’ldi. bobur ukasi jahongir mirzo bilan murosaga kelish uchun unga yon berishga farg’ona ulusini 2 ga taqsimlab, yarmini ukasiga topshirishga qaror qildi va o’zi samarqand uchun olib borilayotgan kurashga otlandi. bir necha yil davom etgan bu kurashda shayboniyxonning qo’li baland kelib bobur samarqandni tashlab ketishga majbur bo’ldi. 1504 yili shayboniyxon andijonni ham qo’lga kiritgandan so’ng bobur janubga qarab yo’l oldi va qobul ulusida o’z hokimiyatini o’rnatdi. keyinchalik 1526-1527 yillarda bobur hindistonga yurish qiladi ibrohim lo’di ustidan g’alaba qozonib hindisonda «boburiylar sulolasi»ga asos soladi. bobur bu g’alabadan keyin uzoq yashamadi. 1530 yil dekabr oyida …
5 / 30
himiga o’z hissasini qo’shgan olim sifatida xalqimiz ma’naviy madaniyati tarixida munosib o’rin egallaydi. ... ... ... ... qomusiy bilimlar sohibi buyuk mutafakkir va ma’rifatparvar alisher navoiy (1441-1501) xv asrda - temuriylar davrida yashab ijod etgan allomadir. ... ... alisher navoiy yosh avlodning ilm-hunar egallashini va eng yaxshi insoniy fazilatlarga ega kishilar bo’lishini orzu qiladi. uning ta’lim-tarbiya sohasidagi fikrlarida insonparvarlik g’oyalari markaziy o’rinda turadi. navoiyning fikricha, inson dunyoda hammadan yuksak va qadrlidir. alisher navoiy bolaning voyaga etishida, kamol topishida tarbiyaning kuch-qudratiga alohida e’tibor beradi. navoiy fikricha, oqil, qobiliyatli, dono inson o’zining kuch-quvvatiga, aqlu-zakovatiga ishonadi. shuning uchun navoiy ilm-fanning ahamiyatini yoritib berar ekan, ilmni qorong’ulikni yorituvchi chiroq, hayot yo’lini nurafshon etadigan quyosh, odamlarning haqiqiy qiyofasini ko’rsatadigan omil sifatida ta’riflaydi. ... ... «xamsa»dan olingan mazkur parchada navoiy bolaga yoshligidan tarbiya bermasa, yigitlik davrida yomon yo’lga tushib ketishi mumkinligini, juda yoshlikdan berilgan tarbiya esa, insonni yaxshi xulq va fazilatlar egasi bo’lishi mumkinligini ta’kidlaydi. kishilarning …

Want to read more?

Download all 30 pages for free via Telegram.

Download full file

About "xiv- xvi asrlarda movorounnahrda tarbiya, maktab va pedagogik fikrlar"

xiv- xvi asrlarda tarbiya, maktab va pedagogik fikrlar xiv- xvi asrlarda movorounnahrda tarbiya, maktab va pedagogik fikrlar ... ... reja: ... ... tarixdan bizga ma’lumki, movarounnahrda qariyib bir yarim asr davomida movarounnahr mo’g’ul istilochilari tomonidan vayron etildi. fan-madaniyat, ma’rifatga juda katta putur etkazildi. xonavayron bo’lgan movarounnahr xalqi xiv asrning boshlariga kelib mo’g’ul istilochilari zulmidan kutila boshladi. movarounnahrda kuchli davlat tuzishga bo’lgan intilish g’olib keldi. mo’g’ul istilochilariga qarshi buxoroda xalq maxmud torobiy boshchiligida qo’zg’aldi, samarkand va xurosonda esa sarbadorlar qo’zg’alonlari ro’y berdi. natijada sarbadorlar uzoq muddat xatto xokimiyatni ham boshqarib turdilar. ... ... ... ... xiv asrning o’rtalarida markaziy osiyoda ...

This file contains 30 pages in PPT format (6.9 MB). To download "xiv- xvi asrlarda movorounnahrda tarbiya, maktab va pedagogik fikrlar", click the Telegram button on the left.

Tags: xiv- xvi asrlarda movorounnahrd… PPT 30 pages Free download Telegram