navoiyning ijodiy takomil jarayoni

PPT 9 pages 3.1 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 9
alisher navoiy navoiyning ijodiy takomil jarayoni reja: navoiy ijodi va adabiy taʼsir alisher navoiy hayoтi va adabiy faoliyaтi. uning o’rganilish тariх alisher navoiy hayotining so’nggi yillarida yaratilgan asarlar. * * alisher navoiy alisher navoiy (1441, 9 fevral-1501, 3 yanvar) ulugʻ oʻzbek shoiri, mutafakkiri va davlat arbobi boʻlgan. g‘arbda chigʻatoy adabiyotining buyuk vakili deb qaraladi, sharqda «nizomi millati va d-din» (din va millatning nizomi) unvoni bilan ulugʻlanadi. * navoiy ijodi va adabiy taʼsir maʼlumki, sharq adabiyoti tarixining koʻp asrlik taraqqiyoti davomida adabiy anʼana muhim oʻrin egallaydi. shoirlar salaflari ijodiy merosiga murojaat qilar ekanlar, avvalo, oʻz estetik qarashlariga mos, koʻngillariga yaqin, dunyoqarashlariga nisbatan uygʻun keladigan asarlarni maqbul koʻrganlar. yana bir tomoni, oʻrta asrlar estetikasi meʼyoriy xarakterda boʻlib mavzular koʻlami hamda janrlar tabiati avvaldan belgilangan qoidalar asosida voqe boʻlgan va bu holat oʻsha davr kishilarining mental dunyoqarashi bilan izohlanadi. biroq bu sharq adabiyoti namunalari originallikdan xoli, adabiy anʼanalar doirasida qolib ketgan degan mulohazaga …
2 / 9
tadqiqotlar obʼyektiga aylandi hamda mutaxassislar tomonidan ijobiy baholandi. shu oʻrinda ayni masalani maxsus oʻrgangan tojik adabiyotshunosi, akademik abdugʻani mirzoyevning “foniy va hofiz” maqolasidan quyidagi koʻchirmani keltirishni maqbul topdik: “umuman, alisher navoiyning mana shu ikki javobiya gʻazalida yangi maʼno va nozik badiiy tasvir maʼlum darajada koʻp va mahorat bilan ishlatilgan boʻlib, bularni xv asrning ikkinchi yarmidagi butunlay mustaqil va birinchi darajali fors-tojik sheʼrlariga aylantirgan. bu holat “foniy” devonida tasodifiy bir hodisa emas. * alisher navoiyning fors-tojik sheʼriyatida ham ustozligi va yuksak mahorat koʻrsatganligini uning javobiya yoki mustaqil gʻazallarining har birida, maʼlum darajada, aniq koʻrish mumkin”.[1] demak, shoirning forsiy tildagi merosi fors adabiyotining eng yuksak namunalari bilan bellasha oladi. foniyning abdurahmon jomiy gʻazallariga yozgan tatabbularini izchil muqoyasa etgan boshqa bir tadqiqotchi alisher shomuhamedov ham yuqoridagi fikrni tasdiqlaydi.[2] * alisher navoiy hayoтi va adabiy faoliyaтi. uning o’rganilish тariх alisher navoiyning bolalik va yoshlik yillari. alisher navoiy 1441 yilning 9-fevralida хurosonning yirik madaniy markazlaridan …
3 / 9
hukmronligi davrida qandahorda amir bo’lgan. demak, alisherning ota-bobolari temuriylarning eng yaqin kishilaridan bo’lib, ular hokimiyatini mustahkamlashga yordam berib kelganlar, ularning hurmat va ishonchini qozonganlar. oradagi o’zaro yaqinlik va samimiy munosabatlar sababli temuriy hukmdorlar g’iyosiddin kichkina oilasiga ham hurmat va ehtirom ko’rsatishgan. * navoiyning tog’alari mir sayyid kobuliy va muhammad ali g’aribiylar ham o’z davrining she’riyat sohasida elga tanilgan kishilari bo’lib, alisherning tarbiyasida ularning roli katta bo’lgan. navoiy “majolis un- nafois” tazkirasida tog’alari haqida hurmat va ehtirom bilan so’z yuritadi. ota-onasi yosh alisherning kitobga havasi kuchliligini nazarda tutib, uni to’rt yoshdan sal o’tganda maktabga beradilar. maktabda u bo’lajak podshoh husayn boyqaro bilan birga o’qiydi va tarbiyalanadi. хondamir yozganidek alisher «...oz vaqt ichida tengdosh va sheriklaridan ilgarilab ketadi. nozik tab’ining soflik va sog’lomlik ovozasi olamga yoyiladi va muborak fikrining dadilligi haqida so’zlar xalq orasida og’izdan-og’izga ko’chib yuradi» 1 . mamlakat hukmdori shohruh mirzoning o’limi (1447) temuriy shahzodalar o’rtasidagi o’zaro kurashlar kuchayishiga olib …
4 / 9
mi bilan ham yuritiladi. shoir hayotining so’nggi yillarida bir nechta musibatlar ro’y berdi. alisher navoiyning yaqin do’sti va ustozlarii sayyid hasan ardasher(1489), abdurahmon jomiy (1492), pahlavon muhammad (1493) ketma-ket vafot etishadi. shoir ular xotirasini abadiylashtirish maqsa-dida «holoti sayyid hasan ardasher», “хamsat ul-mutahayyirin”, “holoti pahlavon muhammad” nomli nasriy asarlarini bitadi. alisher navoiy nafaqat mutafakkir shoir, yetuk xamsanavis, iste’dodli nosir, mohir tarixchi sifatida balki adabiyotshunos olim sifatida ham mashhurdir. uning bir qator asarlari o’z davri adabiyotshunoslik ilmi muammolariga bag’ishlangan bo’lib, bugungi kunda ham o’z ilmiy qimmatini saqlab turibdi. she’riy janrlar, vaznlar, o’z davri adabiy muhiti tahliliga bag’ishlangan «risolai mufradot dar fanni muammo» ((1491)), «mezon ul-avzon» (“vaznlar o’lchovi”) (1492) nomli risolalari, «majolis un-nafois» (“nafis majlislar”) (1491-1492) tazkirasi bunga misol bo’la oladi. *
5 / 9
navoiyning ijodiy takomil jarayoni - Page 5

Want to read more?

Download all 9 pages for free via Telegram.

Download full file

About "navoiyning ijodiy takomil jarayoni"

alisher navoiy navoiyning ijodiy takomil jarayoni reja: navoiy ijodi va adabiy taʼsir alisher navoiy hayoтi va adabiy faoliyaтi. uning o’rganilish тariх alisher navoiy hayotining so’nggi yillarida yaratilgan asarlar. * * alisher navoiy alisher navoiy (1441, 9 fevral-1501, 3 yanvar) ulugʻ oʻzbek shoiri, mutafakkiri va davlat arbobi boʻlgan. g‘arbda chigʻatoy adabiyotining buyuk vakili deb qaraladi, sharqda «nizomi millati va d-din» (din va millatning nizomi) unvoni bilan ulugʻlanadi. * navoiy ijodi va adabiy taʼsir maʼlumki, sharq adabiyoti tarixining koʻp asrlik taraqqiyoti davomida adabiy anʼana muhim oʻrin egallaydi. shoirlar salaflari ijodiy merosiga murojaat qilar ekanlar, avvalo, oʻz estetik qarashlariga mos, koʻngillariga yaqin, dunyoqarashlariga nisbatan uygʻun keladigan asarlarni m...

This file contains 9 pages in PPT format (3.1 MB). To download "navoiyning ijodiy takomil jarayoni", click the Telegram button on the left.

Tags: navoiyning ijodiy takomil jaray… PPT 9 pages Free download Telegram