ekologiyaning rivojlanish tarixi

PPTX 2.1 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1422128508_59997.pptx /docprops/thumbnail.jpeg ekologiyaning rivojlanish tarixi ekologiyaning rivojlanish tarixi reja: 1 ekologiya fan sifatida 2 ekologiyaning boshqa fanlar bilan o’zaro bog’liqligi 3 ekologiyaning asosiy bo’limlari 4 ekologiyaning vazifalari 5 ekologiyaning rivojlanish tarixi www.arxiv.uz 1 ekologiya fan sifatida. «ekologiya» atamasi va uning ma‘nosi fanga 1866 yilda nemis biologi ernst gekkel tomonidan kiritilgan (1834-1919). u ekologiya deganda muhit va organizmlarning o’zaro bog’liqligini tushungan va fanning bu tarmog’iga quyidagicha ta‘rif bergan: «ekologiya bu butun tirik mavjudotlarning muhitdagi organiq va noorganiq komponentlari bilan o’zaro aloqadorligini o’rganadi, bunda noantogonistik va antogonistik hayvonlar va o’simliklarning o’zaro aloqadorligini hisobga oladi. bir so’z bilan aytganda, ekologiya-tabiatdagi jami murakkab aloqadorlik va o’zaro munosabatlarni o’rganadigan fan bo’lib, ch.darvin fikricha, yashash uchun kurash shartlaridan biridir. ayniqsa, ch.darvinning evolyutsion ta‘limoti, «turlarning tabiiy yul bilan tanlanishidan kelib chiqishi» nomli kitobi (1859) ekologiya fanining shakllanishiga, mustaqil fan sifatida yuzaga kelishiga katta hissa qo’shdi. www.arxiv.uz www.arxiv.uz «ekologiya» yunoncha so’zdan olingan bo’lib, «oykos» «uy-joy, makon» degan ma‘noni …

noda muhitga bog’liq bo’lgan «kuchsiz» elementdir. organizmlar uchun muhitning «ob-havosi» muhim ahamiyatga ega, biroq o’z o’rnida «tabiatda noqulay ob-havoning o’zi yo’q». shunga qaramasdan, yashash muhitining yomonlashishi muhitga nisbatan befarq munosabatda bo’lganda organizmlarga salbiy ta‘sir etadi. muhit yomonlashishni qabul qilmaydi, ularni faqat organizmlargina qabul qiladi. shuning uchun ham ekologiya o’z ishi faoliyati davomida zoologiya, botanika, mikrobiologiya, fiziologiya, genetika, biokimyo, evolyutsion biologiya, geologiya, poleontologiya va boshqa fanlarning ma‘lumotlari va uslublariga tayangan holda ish ko’radi. bu fanlardan ekologiya ko’pgina izlanish uslublarini va qisman asosiy tushuncha va atamalarni qabul qilgan. www.arxiv.uz hozirgi davrda ayniqsa, antropogen (inson) omil yaqqol sezilmoqda. shuning uchun ekologik o’rganishning zarur yunalishlaridan biri-jamiyat va tabiiy tizimlar orasidagi munosabatni o’rganishdan iborat. l.i.tsvetkova va boshqalar (1999) «ekologiya hozirgi paytda o’z ildizlari bilan biologiya fani zaminida rivojlangan bo’lsada, uning doirasidan chiqib yangi integrallashgan fanga aylandi va tabiiy, texnik va ijtimoiy fanlararo ko’prik vazifasini bajarmokda» deb, mutlaqo to’g’ri yozgan (24 bet). shunga ko’ra, yer haqidagi …

i. shuning uchun ham mualliflar ushbu ma‘ruzalar t¢plamida dunyoningbarqaror rivojlanish kontseptsiyasi modellarini, iqtisodiy, ekologik va energetik manbalarni bir tizimga birlashtirish loyihasining bahosini, hayotning kelib chiqish gipotezasi kabi bahsga sabab bo’ladigan, tortishuvga chorlaydigan masalalarni o’rtaga tashladilar. bu masalalar ekologik yunalishdagi fanlar bo’limlari qatoriga kiradi. so’zsiz, ekologiya boshqa fanlar singari nafaqat turdosh fanlar g’oyalarini o’ziga singdiradi va uning o’zi ham quyidagi bo’limlarga (1999) bo’linadi. www.arxiv.uz umumiy ekologiya – o’zaro bog’liq va o’zaro harakatdagi organizmlarning yashash muhiti qonuniyatlari haqidagi fan. umumiy ekologiyaning asosiy vazifasi 1954 yili kievda b¢lib ¢tgan ekologlarning iii konferentsiyasi qarorlarida quyidagicha belgilangan: 1) organizmlar va muhit ¢rtasidagi k¢p qirrali munosabatlarni aniqlash uchun turlarning muhitga tarixiy moslanish y¢llarini ¢rganish; 2) turning yashash shakli b¢lmish tur vakillari hosil qiladigan va rivojlanadigan populyatsiyalarni ¢rganish bilan bir vaqtda ularning farqlanishi, son va sifat ¢zgarishini ¢rganish; 3) ma‘lum joyda, ma‘lum muhit hosil b¢lgan va rivojlanayotgan biotsenozlarni, ular ichidagi organizmlarning munosabatlarini ¢rganish (ergashev a., 2003). umumiy …

nlar ekologiyasi (zooekologiya) bilan chambarchas bog’liq. ekologiyaning yana bir tarmog’i inson ekologiyasi hisoblanadi. www.arxiv.uz 4 ekologiyaning vazifalari. ekologiya boshqa tabiiy fanlar singari nazariya, amaliyot va dunyoqarashni shakllantiradi. nazariy funktsiya insonning sub‘ektiv intilishlarini, tabiatning mavjud ob‘ektiv qonuniyatlarini chuqur o’rganish, shu bilan birgalikda dunyoning ilmiy manzarasini tuzish uchun jonli va jonsizlar birlik qonunlari, ularning o’zaro harakatini o’rganadi. ekologiyaning amaliy faoliyati nazariy bilimlarga tayangan holda, biosferani antropogen omillar ta‘sirida tabiiy resurslardan oqilona foydalanish, tabiiy, agrar-sanoat va ijtimoiy tizimlarni ilmiy asosda boshqarish, kelajak avlod uchun sof tabiiy dunyoni saqlashni o’rgatishdan iborat. l.i.tsvetkova va boshqalar insoniyat jonsiz planetaga o’z qabri ustida «har kim o’ziga yaxshi bo’lishini o’ylagan», degan yozuvni qoldirmasligi uchun o’zining butun aqli, kuchi va mablag’ini sarflashi lozim, deb yozganida naqadar haq edi. www.arxiv.uz www.arxiv.uz adabiyotlar ro'yxati karimov i.a. o'zbekiston xxi asr bo'sag'asida: xafsizlikka tahdid, barqarorlik shartlari va taraaqqiyot kafolatlari. -t.: o'zbekiston, baratov p. tabiatni muhofaza qilish. -t.: o'qituvchi, 1991. novikov yu.i. oxrana okrujayuey …

ekologiyaning rivojlanish tarixi - Page 5

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "ekologiyaning rivojlanish tarixi"

1422128508_59997.pptx /docprops/thumbnail.jpeg ekologiyaning rivojlanish tarixi ekologiyaning rivojlanish tarixi reja: 1 ekologiya fan sifatida 2 ekologiyaning boshqa fanlar bilan o’zaro bog’liqligi 3 ekologiyaning asosiy bo’limlari 4 ekologiyaning vazifalari 5 ekologiyaning rivojlanish tarixi www.arxiv.uz 1 ekologiya fan sifatida. «ekologiya» atamasi va uning ma‘nosi fanga 1866 yilda nemis biologi ernst gekkel tomonidan kiritilgan (1834-1919). u ekologiya deganda muhit va organizmlarning o’zaro bog’liqligini tushungan va fanning bu tarmog’iga quyidagicha ta‘rif bergan: «ekologiya bu butun tirik mavjudotlarning muhitdagi organiq va noorganiq komponentlari bilan o’zaro aloqadorligini o’rganadi, bunda noantogonistik va antogonistik hayvonlar va o’simliklarning o’zaro aloqadorligini hisobga o...

PPTX format, 2.1 MB. To download "ekologiyaning rivojlanish tarixi", click the Telegram button on the left.

Tags: ekologiyaning rivojlanish tarixi PPTX Free download Telegram