diskret avtomatik boshqarish tizimlar. umumiy ma’lumotlar. diskret tizimlarning matematik ifodasi

PPTX 29 pages 8.3 MB Free download

29 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 8.3 MB

File type PPTX

Pages 29

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 29

pptxgenjs presentation diskret avtomatik boshqarish tizimlar. umumiy ma’lumotlar. diskret tizimlarning matematik ifodasi diskret avtomatik boshqarish tizimlari zamonaviy texnologiyalarning muhim qismidir. ular uzluksiz va diskret elementlarni birlashtiradi, bu esa aniqlik va moslashuvchanlikni ta'minlaydi. ushbu taqdimotda diskret tizimlarning asosiy tushunchalari, turlari va afzalliklari ko'rib chiqiladi. 1 reja: umumiy ma’lumotlar impulsli tizimlarni sinflanishi diskret tizimlarga misollar diskret tizim deb tarkibida uzluksiz dinamik zvenolardan tashqari, hech bo’lmaganda bitta uzluksiz signalni kvantlab diskret signalga aylantirib beruvchi elementi mavjud bo’lgan tizimga aytiladi. agar signal vaqtning bir-biriga teng onlari t0 ,t1 ,...,tk bilan aniqlansa, bunday signal vaqt bo’yicha kvantlangan (diskretlangan) deyiladi va f(tk) deb ifodalanadi. kvantlash onlari orasida signal aniqlanmaydi. t tk  tk1 kattaligi kvantlash davri yoki qadami deyiladi va bunday tizim – impulsli tizim deyiladi. 10 radio va optik lokasiya tizimlari, chastotali datchiklari mavjud tizimlar impulsli tizimga misol bo’la oladi. agar signal qat’iy aniq qiymatlar (sathlar)ga f0 , f1 , ... , fi ega bo’lsa, …

2 / 29

. uning kirish joyida uzluksiz kattaliklar diskretlashtiriladi, chiqish joyida esa, teskari jarayon sodir bo’ladi. diskret tizimlarning rivojlanishi boshqarishga qo’yilgan konstruktiv, eksplutasion va metrologik talablarning muttasil oshib borishi bilan bog’liq. 12 misol uchun, zamonaviy elektromexanik tizimlarda 0,5 m/sek tezlik bilan surilish ta’minlanishi va bunday tezlikni 1% ga yaqin aniqlik bilan ushlab turish talab etiladi. bunda pozisiyalash hatoligi 1-2 mkm.dan oshmasligi kerak. analog boshqarish tizimlari inersiyaliligi va operasiya kuchaytirgichlarining “nol dreyfi” sababli bunday aniq ko’rsatgichlarni ta’minlab bera olmaydi. boshqarish tizimlari o’sha ikkita sababsiz amalga oshmaydi. bundan tashqari, tizimning ish rejimi o’zgarganda rostlagichning parametrlarini qayta sozlash, yana ehtimol, boshqarish tizimsi strukturasini o’zgartirishga to’g’ri kelishi mumkin. bunday amal ko’p vaqtni talab etadi, demak, jihozlarning ish unumi pasayishi kuzatiladi. diskret tizimlarda “nol dreyfi” yo’q, ular xalaqitlardan ancha yuqori himoyalangan va g’alayonlarga turg’un, o’lchamlari va og’irligi kichik. boshqarish qonuni ularda dasturlar yordamida amalga oshiriladi, bu esa, rostlagichlarning parametrlarini tez o’zgartirish zarur bo’lsa, strukturasini ham o’zgartirish imkonini …

3 / 29

izimlarning afzalliklari yuqori aniqlik diskret tizimlar "nol dreyfi" yo'qligi va raqamli qayta ishlash tufayli yuqori aniqlikka erishadi. xalaqitlarga chidamlilik ular xalaqitlardan ancha yuqori himoyalangan va g'alayonlarga turg'un. moslashuvchanlik boshqarish qonuni dasturlar yordamida amalga oshiriladi, bu esa tizimni tez qayta sozlash imkonini beradi. ixchamlik diskret tizimlarning o'lchamlari va og'irligi kichik, bu ularni ko'p sohalarda qo'llash imkonini beradi. 15 impulsli tizimlarni sinflanishi yuqorida ta’kidlanganidek, impulsli avtomatik boshqarish tizim (iabs)larning o’ziga xos xususiyati shuki, hyech bo’lmaganda bitta o’zgaruvchan parametri (kattaligi) vaqt bo’yicha kvantlanishi kerak. bu kattalik impulsli modulyasiyalash yo’li bilan impulslar ketma-ketligiga aylantiriladi va ular keyinchalik, tizimning uzluksiz qismiga ta’sir ko’rsatadi. kvantlash va impulsli modulyasiyalash jarayonlari impulslovchi element yordamida amalga oshiriladi. impulsli tizimni 195 umumiy holda impulsli element (ie) va uzluksiz qism (uq)dan iborat sxema ko’rinishida tasavvur qilish mumkin (7.1-rasm). 7.1 - rasm. iabsning namunaviy strukturasi: (t)- kirish signal; x(t)- nomuvofiqlik signali, iening kirishidagi signal; x*(t)- impulsli elementning chiqish joyidagi (impulslangan) signal; y(t)- …

4 / 29

pulslar ketma-ketligining qaysi parametri o’zgarishiga qarab, impulsli modulyasiyalash turlari quyidagicha bo’ladi: 1. amplituda-impulsli modulyasiyalash (aim), bunda impuls amplitudasi kirish signaliga proporsional; 2. kenglik-impulsli modulyasiya (kim), bunda impulsning uzunligi (kengligi) kirish signaliga proporsional; 3. vaqt-impulsli modulyasiyalash (vim), unga faza-impulsli modulyasiyalash (fim) kiradi. bunda impulsning diskretlik davrining boshiga nisbatan fazasi yoki vaqt bo’yicha siljishi kirish signaliga proporsional. vimga, yana, chastota-impulsli modulyasiyalash (chim) ham kiradi; diskretlik chastotasi kirish signaliga proporsional. 18 impulsli modulyasiyalash turlari birinchi turdagi modulyasiyalash impulslar ketma-ketligining para-metrlari bir-biridan bir xil vaqt onlarida nari turgan modulya-siyalovchi kattalikning qiymatlariga qarab o'zgaradi. ikkinchi turdagi modulyasiyalash impulslar ketma-ketligining para-metrlari modulyasiyalovchi kattalik-ning joriy qiymatiga qarab o'zgaradi. 19 faqat aim-1ga ega iabslarning chiziqli ekanligini ko’rsatish qiyin emas, chunki ularda iening chiqish signallari amplitudasi diskret vaqt onlaridagi kirish signallari qiymatiga proporsional (7.3-rasm). 7.3-rasm. aim-1 ga ega iedagi chiqish signali. modulyasiyalashning boshqa turlarida impuls kengligi  ning eni (kimda) yoki surilishi (vimda) diskretlash davri – t chegaralarida cheklanganligi …

5 / 29

arga misol sifatida qadamli va elektrogidravlik dvigatellarda qo’llaniladigan raqamli yuritmaga ega bo’lgan tizimni keltirish mumkin. 7.5 – rasm. raqamli yuritmaga ega bo’lgan diskret tizimning strukturali sxemasi: dkq – diskret korreksiyalovchi qurilma; dyu – diskret yuritma; mm – mashina mexanizmi; xd – holat datchigi (raqamli); xq – hisoblovchi qurilma. bunday tizimlarning afzalligi shundan iboratki, boshqarish signallarini kodlardan chiqarish zarurati qolmaydi. agar tizimda oddiy yuritma bo’lsa, diskret tizim quyidagicha ko’rinish oladi: 7.6- rasm. analog tizimli diskret tizimning strukturaviy sxemasi: kko’ – “kuchlanish – kod” o’zgartiruvchsi; kq – korrektlovchi qurilma (analog); ayu – analogli yuritma; xdk – holat datchigining kodlovchisi. zamonaviy tizimlarning teskari aloqa zanjirida impuls datchiklaridan keng foydalaniladi. ular mashina mexanizmining holatiga qarab impulslar ketma-ketligini shakllantiradi. agar bunday tizimlarning parametrlarini korreksiyalash uchun hisoblash vositalaridan foydalanilsa, bunday ketma-ketlik kodga aylantiriladi. impuls yuritmali diskret 7.7 – rasmda keltirilgan. uning o’ziga xos xususiyati idm va tkg dan iborat ie bo’lib, u uzluksiz signalni ishorasi o’zgaruvchan …

Want to read more?

Download all 29 pages for free via Telegram.

Download full file

About "diskret avtomatik boshqarish tizimlar. umumiy ma’lumotlar. diskret tizimlarning matematik ifodasi"

pptxgenjs presentation diskret avtomatik boshqarish tizimlar. umumiy ma’lumotlar. diskret tizimlarning matematik ifodasi diskret avtomatik boshqarish tizimlari zamonaviy texnologiyalarning muhim qismidir. ular uzluksiz va diskret elementlarni birlashtiradi, bu esa aniqlik va moslashuvchanlikni ta'minlaydi. ushbu taqdimotda diskret tizimlarning asosiy tushunchalari, turlari va afzalliklari ko'rib chiqiladi. 1 reja: umumiy ma’lumotlar impulsli tizimlarni sinflanishi diskret tizimlarga misollar diskret tizim deb tarkibida uzluksiz dinamik zvenolardan tashqari, hech bo’lmaganda bitta uzluksiz signalni kvantlab diskret signalga aylantirib beruvchi elementi mavjud bo’lgan tizimga aytiladi. agar signal vaqtning bir-biriga teng onlari t0 ,t1 ,...,tk bilan aniqlansa, bunday signal vaqt bo’yicha kva...

This file contains 29 pages in PPTX format (8.3 MB). To download "diskret avtomatik boshqarish tizimlar. umumiy ma’lumotlar. diskret tizimlarning matematik ifodasi", click the Telegram button on the left.

Tags: diskret avtomatik boshqarish ti… PPTX 29 pages Free download Telegram