suistidal axloq

PPTX 17 pages 1.0 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 17
powerpoint taqdimoti shahrisabz pedagogika institutining pedagogika fakulteti pedagogika va psixologiya yoʻnalishi talabasi daminova hilolaning xulqi ogʻishgan bolalar psixologiyasi fanidan tayyorlagan taqdimoti mavzu: suistidal axloq reja: 1. tushunchani ta’riflash 2. suitsidlar tipologiyasi 3. vozrastno`ye osobyennosti suitsidal axloqda yosh xususiyatlari o`lim mavzusi yosh bilan dolzarblashib, bizning butun qayotimiz ichiga kirib boradi. ba’zilar uchun u alohida aqamiyat kasb etadi. qozirgi vaqtda suitsidal axloq global jamoatchilik muammosi hisoblanadi. butunjaqon soqliqni saqlash tashkilotining ma’lumotlari bo`yicha dunyoda har yili 400—500 mingga yaqin odam o`z-o`zini o`ldirish bilan qayotini yakunlaydi, o`z- o`zini o`ldirishga urinishlar esa – o`n barobar ortiq. yevropa mamlakatlarida o`z- o`zini o`ldirish miqdori qotillikdan taxminan uch barobar yuqori turadi. ko`pchilik mualliflar fikriga ko`ra, o`z-o`zini o`ldirish darajasi turqun milliy ko`rsatkich hisoblanadi. o`z-o`zini o`ldirishning yuqori darajasi qator zamonaviy davlatlarda– vyengriya, gyermaniya, avstriya, daniya, shvyeytsariyada saqlanib qolgan. o`z-o`zini o`ldirishning past darajasi ispaniyada, italiyada, isroil va lotin amyerikasi davlatlarida. masalan, nikaraguada 100 ming aqoliga 3,2 qol to`qri kyeladi. rossiyada 1980 …
2 / 17
g nisbatan yuqori ulushi, milliy-diniy an’analar, qiyla zich shaxslararo munosabatlar va odatiy qayot tarzi bilan tushuntiriladi. o`z-o`zini o`ldirish, suitsid (lat. “o`zini o`ldirish”) – bu ongli ravishda qilingan o`zini qayotdan maqrum etish. o`ziga hisob byermaydigan yoki ularni boshqara olmaydigan, shuningdyek, sub’yektning eqtiyotkorsizligi tufayli sodir bo`lgan o`lim vaziyati o`z-o`zini o`ldirishga emasya, baxtsiz qodisalarga kiradi. bizning kunda suitsidal axloq patologikday ma’nodosh ko`rib chiqilmaydi. ko`pchilik qollarda bu psixik jiqatdan me’yoriy odamning axloqi. ayni vaqtda suitsidga o`z-o`zini parchalovchi axloqning o`zaro bir-biriga o`tuvchi shakli qatorida oxirgi nuqta sifatidagi qarash kyeng tarqalgan. suitsidal axloq – o`zini qayotdan maqrum qilish qaqidagi tasavvurlarga yo`naltirilgan anglangan harakatdir. ko`ib chiqilayotgan axloq tuzilmasida quyidagilar ajratiladi: 1. shaxsiy suitsidal harakatlar; 2.suitsidal ko`rinishlar (fikrlar, maqsadlar, tuyqular, muloqazalar, ishoralar). shunday qilib, suitsidal axloq ichki va tashqi planda bir vaqtda amalga oshiriladi. suitsidal harakat suitsidal urinish va tugallangan suitsiddan iborat. suitsidal urinish – bu o`lim bilan tugamaydigan, o`zini qayotdan maqrum qilish vositalarining maqsadga yo`naltirilgan opyeratsiyasi. urinish …
3 / 17
i ryeja ishlab chiqish shaklida o`sadi: o`z-o`zini o`ldirish usullari, vaqti va joyi o`ylab chiqiladi. suitsidal qoyaga iroda komponyenti – qaror, tashqi axloqqa byevosita o`tishga tayyorlik birlashgandagina paydo bo`ladi. pyeriod ot vozniknovyeniya suitsidal fikrlarning paydo bo`lishidan boshlab, ularni amalga oshirguncha bo`lgan muddatni suitsidoldi dyeb nomlanadi. uning davomiyligi daqiqalar (o`tkir suitsidoldi) yoki oylar (surunkali suitsidoldi) hisoblanishi mumkin. davomli suitsidoldi qollarida suitsidal axloqning ichki shakllarining rivojlanish jarayoni yuqorida ifodalangan bosqichlarda ochiq-oydin o`tadi. o`tkir suitsidoldi davrida kyetma-kyetlik aniqlanmaydi va suitsidal qoya qamda maqsadning darrov namoyon bo`lishini kuzatish mumkin. suitsidlar tipologiyasi suitsidlar uchta asosiy guruhga bo`linadi: qaqiqiy, namoyishkorona va yashirin [6, 12, 17]. qaqiqiy suitsid yetarli darajada kutilmagan ko`rinsa-da, to`satdan bo`lmaydi, o`lish istagiga yo`naltiriladi. bunday suitsidga ruqiy ezilgan kayfiyat, ruqiy azoblanish qolati yoki shunchaki qayotdan kyetish qaqidagi fikr yo`ldoshlik qiladi. shu bilan birga atrofdagilar bunday qolatni syezmasliklari mumkin. qaqiqiy suitsidning boshqa xususiyati qayot mazmuni yuzasidan muloqaza va kyechinmalar hisoblanadi. namoyishkorona suitsid o`lish istagi bilan bog’liq …
4 / 17
lar. bu avtomobilda xatarli safar, sportning ekstryemal turi yoki xavfli biznyes bilan shuqullanish, qizqin nuqtalarga ixtiyoriy sayoqat, kuchli giyohlarni istye’mol qilish, o`z-o`zini ajratib qo`yish. shu bilan bog’liq qolda tanatolog e. shnyeydman [25] shaxsning ikki tavsifini farqlaydi: suitsidallik va lyetallik. suitsidallik o`z-o`zini o`ldirishning individual xavfi dyemakdir. lyetallik odamning o`zi umuman, uning o`z dyestruktivligi uchun xavf darajasi bilan bog’liq. shu bilan bog’liq qolda tanatolog e. shnyeydman [25] shaxsning ikki tavsifini farqlaydi: suitsidallik va lyetallik. suitsidallik o`z-o`zini o`ldirishning individual xavfi dyemakdir. lyetallik odamning o`zi umuman, uning o`z dyestruktivligi uchun xavf darajasi bilan bog’liq. suitsidal axloq turlarini tasniflashdagi farq ko`rib chiqilayotgan ryeallikning turli-tuman shakllarini aks ettiradi. a. g. ambruychyuv ajratadi:o`z-o`zini o`ldirish – qaqiqiy suitsidlar, o`z-o`zini o`ldirishga urinish esa – tugallanmagan suitsiddir. brukbyenk suitsid qaqida maqsadli o`z-o`zini o`ldirish kabi, parasuitsid qaqida esa o`lim oqibatisiz maqsadli o`z-o`ziga zarar yetkazishday gapiradi. a.ye.lichko fikriga ko`ra, o`smirlardagi suitsidal axloq namoyishkorona, affyektiv va qaqiqiy bo`ladi. ye. shir quyidagicha farqlaydi: qasddan …
5 / 17
maqsadli o`z-o`ziga zarar yetkazishday gapiradi. a.ye.lichko fikriga ko`ra, o`smirlardagi suitsidal axloq namoyishkorona, affyektiv va qaqiqiy bo`ladi. ye. shir quyidagicha farqlaydi: qasddan qilingan suitsidal axloq, yengib bo`lmas, ambivalyentli, impulsiv va namoyishkorona suitsidal axloqning yosh xususiyatlari yosh suitsidal axloq xususiyatlariga aqamiyatli tarzda ta'sir ko`rsatadi. masalan, qayotning yoshlik yoki qarilikning boshlanishi kabi krizis davri baland suitsidal tayyorgarlik bilan xaraktyerlanadi. bola yoshidagi suitsidal axloq vaziyatli. shaxsiy ryeaktsiya xaraktyerini oladi, ya'ni o`lish istagining o`zi bilan emas, balki stryessli vaziyatlar yoki jazodan qochishga urinish bilan bog’liq. ko`pchilik tadqiqotchilarning ta'kidlashicha, 13 yoshgacha bo`lgan bolalardagi suitsidal axloq kam uchraydigan ko`rinish, va faqat 14-15 yoshga yetgandagina suitsidal faollik kyeskin o`sadi, 16-19 yoshda eng yuqori darajaga yetadi po danno`m isslyedovaniya a.g.ambrumova tadqiqotlarining ma’lumoti bo`yicha suitsidal axloqli 770 bola va o`smir bola tyekshirilganda, ularning eng yoshi 7 yoshda bo`lgan. ko`pchiligini qizlar tashkil etgan (80,8 %). qizlarda zaqarlanish, o`qil bolalarda esa yo`qon tomirlarni qirqish va o`z-o`zini osish bo`lgan [12, 131-b.]. ko`pchilik mualliflarning …

Want to read more?

Download all 17 pages for free via Telegram.

Download full file

About "suistidal axloq"

powerpoint taqdimoti shahrisabz pedagogika institutining pedagogika fakulteti pedagogika va psixologiya yoʻnalishi talabasi daminova hilolaning xulqi ogʻishgan bolalar psixologiyasi fanidan tayyorlagan taqdimoti mavzu: suistidal axloq reja: 1. tushunchani ta’riflash 2. suitsidlar tipologiyasi 3. vozrastno`ye osobyennosti suitsidal axloqda yosh xususiyatlari o`lim mavzusi yosh bilan dolzarblashib, bizning butun qayotimiz ichiga kirib boradi. ba’zilar uchun u alohida aqamiyat kasb etadi. qozirgi vaqtda suitsidal axloq global jamoatchilik muammosi hisoblanadi. butunjaqon soqliqni saqlash tashkilotining ma’lumotlari bo`yicha dunyoda har yili 400—500 mingga yaqin odam o`z-o`zini o`ldirish bilan qayotini yakunlaydi, o`z- o`zini o`ldirishga urinishlar esa – o`n barobar ortiq. yevropa mamlakatlari...

This file contains 17 pages in PPTX format (1.0 MB). To download "suistidal axloq", click the Telegram button on the left.

Tags: suistidal axloq PPTX 17 pages Free download Telegram