temperament va uning nazariyalari

PPTX 18 стр. 2,0 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 18
temprament va uning nazariyalari temperament haqida tushuncha. temperamentning klassik nazariyalari. temperamentning nervfiziologik mexanizmlari. reja: ma'lumki, odamlar hulq-atvori va faoliyat motivlari nisbatan teng bo’lganda, tashqi ta'sirlar bir hil bo’lganda, ta'sirchanligi va ko’rsatayotgan energiyasiga ko’ra bir-birlaridan, sezilarli darajada farq qiladilar. jumladan, bir hil kishi sekinlikni, boshqasi shoshilishni yoqtiradi. bir hil odamlarga hissiyotlarning tez qo’zg’alishi hos bo’lsa, boshqasiga esa sovuqqonlik hosdir, boshqa birovni keskin imo-ishoralar, ma'noli mimika, boshqasini harakatlarda og’irbosiqlik, yuzning juda ham kam harakat qilishi ajratib turadi. so’z yuritilayotgan individual farqlar o’zlarining tug’ma asosiga ega bo’lishi shubhasizdir. bu shu narsa bilan tasdiqlanadiki, bu farqlar bolaligidayoq ma'lum bo’la boshlaydi, hulq-atvorning va faoliyatning turli sohalarida ko’rinadi va alohida barqarorligi bilan ajralib turadi. psixikaning individual jihatdan o’ziga hos, tabiiy jihatdan shartlashgan dinamik ko’rinishlar majmui kishining temperamenti deb ataladi. temperament haqidagi dastlabki nazariya antik dunyoga borib taqaladi. masalan: eramizdan oldingi 6-asrda yashagan yunon meditsinasining yirik vakili gippokrat birinchi bo’lib odamlarning har hil xususiyatga ega ekanligiga e’tibor …
2 / 18
barqaror intilishlarga va kayfiyatlarga, doimiy va chuqur his-tuyg’ularga, harakatlari va nutqi bir hil maromda bo’lgan, ruhiy holati tashqi tomonda ifoda etiladigan kishi holerik deb ataladi. nemis psixiatri z. krechmer individning psixik tuzilishi tana tuzilishiga, tananing umumiy konstruktsiyasiga to’g’ri keladi, degan edi. sezgilarli psixik aktivlikka ega bo’lgan, atrofda bo’layotgan voqealarga tez munosabat bildiruvchi, tassurotlarini hadeb o’zgartirishga intiluvchi, muvoffaqiyatsizliklar va ko’ngilsizliklarni nisbatan engil o’tkazib yuboruvchi, jonli, harakatchan, ifodali mimikasi va harakatlari bo’lgan kishi sangvinik deb ataladi. ta'sirchan, chuqur kechinmali, gap ko’tara olmaydigan, ammo atrofdagi voqealarga unchalik e’tibor bermaydigan, o’zini to’htata oladigan harakatlar qiladigan va sekin ovoz chiqaradigan kishilar melanxolik deb ataladi. flegmatik - senzitivligi sust, his-tuyg'usi kam o'zgaruvchan, shunda ko'ra bunday shaxsni kuklirish, jahlini chiqarish, kayfiyatini buzish qiyin. ko'ngilsiz hodisa havf-hatar haqidagi habarga hotirjamlik bilan rnunosabatda bo'ladi. aslida odamlarni to’rtta tip buyicha taqsimlash mumkin emasligi tushunarli. temperamentning turli-tumanligi to’risidagi masala fanda hali batafsil hal qilingan emas. temperamentning nerv-fiziologik mexanizimini ilmiy asosda tushuntirib …
3 / 18
holda namoyon bo’ladi. bu jarayonni biz temperamentning voyaga yetishi deb ataymiz. yoshlar kasb tanlayotganda temperament xususiyatlari hisobga olinishi lozim. masalan, hozirgi zamon texnikasida melanxologik uchun kiruvchi samolyotda uchuvchi bo’lish nihoyatda kiyin yoki bunday kishilarga to’satdan paydo bo’ladigan avariya havfi o’z vaqtida reaktsiya qilishi lozim bo’lgan murakkab energo-sistemalarda ishlash og’irlik qiladi. odamning psixik xususiyatlariga nisbatan faoliyatning shunday yo’l bilan tanlashni kasbga yo’naltirish deb ataladi. temperament tiplari xususiyatlarini mumkin qadar o’quvchilar tarbiyasi jarayonida ham hisobga olish zarur. masalan, melanxolik o’quvchini harakatlari uchun keskin koyish uning ruhini tushurib yuboradi. o’ziga ishonmasligini yana orttirib yuboradi va o’z kuchiga shubha bilan qaray boshlaydi. yuqoridagi usullarni sangvinikka nisbatan ishlatib bo’lmaydi. chunki u boshidan kechirgan ko’ngilsiz voqealarni tez esdan chiqarib yuborishi va o’z kuchi, qobilyatlariga ortiqcha baho berishga moyildir, salbiy bahoga nisbatan qattiqlik va talabchanlik unga ijobiy ta’sir ko’rsatishi mumkin. temperament xususiyatini hisobga olgan holda huddi shunday individual munosabatda bo’lish mehnatni tashlil qilishda, sportchilarning mashqlarida va faoliyatnng …
4 / 18
bolalarda o’yin xarakteridagi amaliy masalalarni yechishdayoq ko’rina boshlaydi. temperament tiplarining psixologik tavsifi quyidagi muhim xususiyatlar yordamida aniqlanishi mumkin: 1.senzitivlik. (lotincha-sensus, sezish, huz qilish) insonda bironta psixik reaksiyani hosil qlish uchun zarur o'ta kuchsiz sezgilarning paydo bo'lishi uchun kerak qo'zg'ovchining ozgina kuchi, ehtiyojlar qondirrnasligining sezilar-sezilmas darajasi mujjassamlashadi: 2.reakiivlik. aynan bir hil kuch bilan tasir etuvchi tashqi va ichki ta'surolarga shaxs qanday kuch bilan emotsional reaksiya qilishiga qarab munosabat bildiriladi. reaktivning yorqin ro'yohga chiqishi - emotsionallik, ta'sirlanuvchanlikning ifodalanishidir. 3.faollik. tnson qanday faollik darajasi bilan tashqi olamga ta'sir ko'rsatishi va maqsadlarini amalga oshirishda obektiv hamda subektiv qarama-qarshiliklarni faollik bilan yengishiga qarab fikr yuritiladi. 4.reaktivlik bilan faollikning o'zaro munoxahati. bunda odamning faoliyati ko'p jihatdan nimaga bog'iikligiga qarab, masalan, tashqi va ichki sharoitlarga (kayfiyatga, favqulotda holatda) yoki maqsadiarga, ezgu niyatlarga, hohish-intiluvchilarga ko'ra fikr bildirish nazardatutiladi. 5.reaksiya tempi. psixik reaksiyalar va jarayonlaming kechish tezligiga, binobarin harakat tezligiga, nutq suratida, farosatlilikga, aql tezligiga asoslanib xulosa chiqariladi. 6.harakatlaming …
5 / 18
hi 3 oliy nerv tizimi hoxsalarini ajratgan; 1. kuch: nerv tizimining kuehli qo'zgatuvchilar tasiriga bardoshi, shunga ko'ra odamlardagi chidam kabi sifatlar va ularga teskari sifatlarning namoyon bo'lishi. 2. muvozanatlashganlik: asabdagi tormozlanish va qo'zgalishning o'zaro mutanosibligi yoki o'zini tuta bilishi bosiqlik kabi sifatlarning namoyon bo'lishi: 3. harakatchanlik: yani qo'zgalish va tormozlanish jarayonidagi o'zaro almashinish jarayonning tezligi va harakatchanligi ma'nosida. i.p.pavlov kuchsiz tipdagi vaztninlik va harakatchanlikni xisobga olmagan chunki bu xususiyatlar kamdan kam xollarda namoyon bo'ladi. nerf sistemasining tiplari sangvinik kuchli muvozanatli harakaychan xolerik kuchli muvozanatli bexalovat flegmatik kuchli muvozanatli kam harakat melanxolig kuchsiz (sezgir ziyrak) temperament tiplari oliy nerv faoliyatning 4 asosiy tipi farqlangan. l. kuchli muvozanatli va tez (jonli) 2. kuchli muvozanatsiz (bexalovat) 3. kuchli muvozanatli va sekin (osoyishta) 4. kuchsiz tip. e’tiboringiz uchun rahmat image1.jpeg image4.png image5.png image6.png image7.png image8.png image9.png image10.png image11.png image2.jpeg /docprops/thumbnail.jpeg

Хотите читать дальше?

Скачайте все 18 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "temperament va uning nazariyalari"

temprament va uning nazariyalari temperament haqida tushuncha. temperamentning klassik nazariyalari. temperamentning nervfiziologik mexanizmlari. reja: ma'lumki, odamlar hulq-atvori va faoliyat motivlari nisbatan teng bo’lganda, tashqi ta'sirlar bir hil bo’lganda, ta'sirchanligi va ko’rsatayotgan energiyasiga ko’ra bir-birlaridan, sezilarli darajada farq qiladilar. jumladan, bir hil kishi sekinlikni, boshqasi shoshilishni yoqtiradi. bir hil odamlarga hissiyotlarning tez qo’zg’alishi hos bo’lsa, boshqasiga esa sovuqqonlik hosdir, boshqa birovni keskin imo-ishoralar, ma'noli mimika, boshqasini harakatlarda og’irbosiqlik, yuzning juda ham kam harakat qilishi ajratib turadi. so’z yuritilayotgan individual farqlar o’zlarining tug’ma asosiga ega bo’lishi shubhasizdir. bu shu narsa bilan tasdiqla...

Этот файл содержит 18 стр. в формате PPTX (2,0 МБ). Чтобы скачать "temperament va uning nazariyalari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: temperament va uning nazariyala… PPTX 18 стр. Бесплатная загрузка Telegram