signalni filtrlash algoritmlarini o‘rganish

DOCX 20 стр. 38,5 КБ Бесплатная загрузка

20 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 38,5 КБ

Тип файла DOCX

Страницы 20

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 20

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim fan va innovatsiya vazirligi tatu farg‘ona filiali kampyuter injineringi kafedrasi mustaqil ta’lim ishi mavzu: signalarni filtrlash algoritmlarini o’rganish. o'quvchi: axunov farrux xasanboyevich sirtqi bo‘lim 4-kurs 721-21 guruh 2024-2025-o'quv yili reja: kirish zamonaviy texnologiyalar rivojlanishi bilan signallarni qayta ishlash va filtrlash jarayonlari muhim ahamiyat kasb etmoqda. signalni filtrlash, uning xususiyatlarini o‘zgartirmasdan, keraksiz shovqinlarni olib tashlash va ma’lumotni aniqlashtirish imkonini beradi. ushbu jarayon telekommunikatsiya, tibbiyot, sanoat va boshqa sohalarda keng qo‘llaniladi. signalni filtrlash algoritmlarini o‘rganish, yuqori sifatli axborot uzatish va qayta ishlash tizimlarini yaratish uchun zarurdir. asosiy qisim 1. raqamli signallarni filtrlash 2. chiziqli vaqt invariyant filtrlari 3. iir va fir filtrlari xulosa signalni filtrlash algoritmlari ma’lumotni optimallashtirish va foydali ma’lumotlarni ajratib olish imkonini beradi. zamonaviy usullar va algoritmlar turli sohalarda jarayonlarni avtomatlashtirish va samaradorlikni oshirishda muhim rol o‘ynaydi. filtrlash texnologiyalarini o‘rganish texnik rivojlanishga xizmat qiluvchi innovatsion yondashuvlarni yaratishda hal qiluvchi vosita hisoblanadi. 1. raqamli signallarni filtrlash raqamli …

2 / 20

audio tizimlarda pastki chastota filtri yordamida shovqinni tozalash mumkin. 2. **yuqori chastota filtrlari**: bu turdagi filtrlar berilgan kesish chastotasidan yuqori bo‘lgan chastotalarni o‘tkazadi va past chastotali komponentalarni bostiradi. masalan, yuqori chastotali filtrlardan yuqori chastotali signal komponentalarini ajratishda foydalaniladi. 3. **o‘tkazish tasmali filtrlar**: ushbu filtrlar berilgan ikkita kesish chastotalari oralig‘idagi chastotalarni o‘tkazib, qolgan chastotalarni bostiradi. o‘tkazish tasmali filtrlar radio va televideniye sohalarida chastota diapazonini tanlash uchun qo‘llaniladi. 4. **bostirish tasmali filtrlar**: bu filtrlar ma’lum chastota oraliqdagi signal komponentalarini bostirib, qolgan chastotalar o‘zgarishsiz qoladi. ### filtrlar uchrash xoldari raqamli filtrlash ikki asosiy kategoriya, ya'ni iir (infinite impulse response — cheksiz impuls javobli) va fir (finite impulse response — cheklangan impuls javobli) filtrlarga bo'linadi. - **iir filtrlar**: bu filtrlar analog filtrlarga o‘xshab ishlaydi va cheksiz xona tavsiyasiga ega. iir filtrlar hisoblash jarayonlarida qayta bog‘lanishni (feedback) foydalanadi. ularning kamchiligi filtrlar ko‘p hollarda chiziqli bo‘lmagan fazaga ega bo‘lishi mumkin. - **fir filtrlar**: bu turdagi filtrlar …

3 / 20

lar**: bu usul o'zining maksimal chiziqli faza xususiyati bilan ajralib turadi, bu esa audio signallarni filtrlashda muhim hisoblanadi. ### qo‘llash sohalari raqamli signallarni filtrlash ko‘plab sohalarda muhim ahamiyatga ega: - **kommunikatsiya**: signalni uzatish jarayonida turli shovqinlarni bostirib, foydali signal qabul qilish imkoniyati. - **tibbiyot**: tibbiy tasvirlarni raqamli qayta ishlashda kerakli signal komponentalarni ajratib, tahlil qilish aniqligini yaxshilash. - **audio va video qayta ishlash**: ovoz va video fayllarni sifati yaxshilashda signal spektridagi ortiqcha komponentalarni filtrlash. raqamli signallarni filtrlash tejamkorlik va samaradorlikni oshirishda, shuningdek sifatli va ishonchli chiqish signalini ta'minlashda muhim rol o'ynaydi. filtrlar loyihalashda ishlatiladigan matematik modellar va algoritmlar, uskunalar va dasturiy ta'minotlarda chuqur tushuncha talab etiladi. bu texnologiya sohasida rivojlanish, yangi algoritmlar ishlab chiqilishi va raqamli qurilmalar imkoniyatlarining oshirilishi bilan birga davom etmoqda. 2. chiziqli vaqt invariyant filtrlari chiziqli vaqt invariyant filtrlari (lti filtrlari) – signalni qayta ishlashda keng foydalaniladigan asosiy kontseptsiyalardan biri hisoblanadi. lti filtrlarning asosiy xususiyatlari va ularning …

4 / 20

$tga bog'liq emas. agar kirish signali $ x(t) $ vaqt bo'ylab $ \tau $ ga siljiydigan bo'lsa, chiqish signali ham aynan shunday siljiydi. bu shartni quyidagi tenglama ifodalaydi: \[ l\{x(t-\tau)\} = y(t-\tau) \] vaqt invariyantlik tizimning vaqt davomida bir xil bo'lishini, ya'ni uning parametrlari o'zgarmasligini anglatadi. ### impuls javobi va konvolyutsiya chiziqli vaqt invariyant tizimni buyuk hind matematikasi bo'yicha ko'rish mumkin. lti tizimning xarakteristikasi impuls javobi $ h(t) $ orqali aniqlanadi. har qanday kirish signali $ x(t) $ berilganda chiqish $ y(t) $ konvolyutsiya amaliga ko'ra quyidagicha hisoblanadi: \[ y(t) = x(t) * h(t) = \int_{-\infty}^{\infty} x(\tau)h(t-\tau) d\tau \] bu tenglama har bir kirish signali komponentlarining tizimning javobiga ko'ra integrallashganini ko'rsatadi. konvolyutsiya lti tizimlar uchun asosiy amal hisoblanadi. ### z-transform va chastotaviy soha diskret vaqtli lti tizimlarni tahlil qilishda z-transformalardan foydalaniladi. z-transform kirish signalini chastotaviy sohada tahlil qilishni osonlashtiradi. agar kirish signali $ x[n] $ diskret bo'lsa, uning z-transformi \( …$

5 / 20

$o'llaniladi. ushbu filtrlar maxsus chastotalarni olib tashlash, kuchaytirish yoki susaytirish uchun foydalaniladi. chiziqli vaqt invariyant filtrlari muhandislikda turli masalalarni hal qiluvchi qudratli vositadir, ayniqsa raqamli signallarni tahlil qilishda va qayta ishlashda. bu qancha ko'p ma'lumot bilan signalga ishlov berish kerak bo'lsa, lti tizimlar shunchalik keng qo'llaniladi. 3. iir va fir filtrlari iir (cheksiz impuls javobaning) va fir (chegaralangan impuls javobaning) filtrlari raqamli signallarni ishlov berishda muhim tushunchalardan biridir. ular turli xil tizimlarda va jarayonlarda signallarni qayta ishlashda qo'llaniladi. ushbu filtrlarga oid ba'zi asosiy ma'lumotlar va raqamlar quyida keltirilgan: ### iir filtrlari 1. **iir filtri tavsifi:** - iir filtrlari osonlik bilan cheksiz javoblarga ega bo'lishi mumkin. bu shuni anglatadiki, filtrning impuls javobi vaqt o‘tishi bilan nolga ulanmaydi, balki cheksiz davr davomida davom etadi. 2. **tuzilishi:** - iir filtrlari odatda farqi tenglamalari orqali tavsiflanadi: \[ y(n) = \sum_{k=0}^{n} b_k x(n-k) - \sum_{j=1}^{m} a_j y(n-j) \] bu yerda $ y(n) $ chiqish signali, …$

Хотите читать дальше?

Скачайте все 20 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "signalni filtrlash algoritmlarini o‘rganish"

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim fan va innovatsiya vazirligi tatu farg‘ona filiali kampyuter injineringi kafedrasi mustaqil ta’lim ishi mavzu: signalarni filtrlash algoritmlarini o’rganish. o'quvchi: axunov farrux xasanboyevich sirtqi bo‘lim 4-kurs 721-21 guruh 2024-2025-o'quv yili reja: kirish zamonaviy texnologiyalar rivojlanishi bilan signallarni qayta ishlash va filtrlash jarayonlari muhim ahamiyat kasb etmoqda. signalni filtrlash, uning xususiyatlarini o‘zgartirmasdan, keraksiz shovqinlarni olib tashlash va ma’lumotni aniqlashtirish imkonini beradi. ushbu jarayon telekommunikatsiya, tibbiyot, sanoat va boshqa sohalarda keng qo‘llaniladi. signalni filtrlash algoritmlarini o‘rganish, yuqori sifatli axborot uzatish va qayta ishlash tizimlarini yaratish uchun zarurdir. asosiy qisim 1...

Этот файл содержит 20 стр. в формате DOCX (38,5 КБ). Чтобы скачать "signalni filtrlash algoritmlarini o‘rganish", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: signalni filtrlash algoritmlari… DOCX 20 стр. Бесплатная загрузка Telegram