tarixiy madaniy yodgorliklarni saqlash

DOCX 18 pages 30.1 KB Free download

18 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 30.1 KB

File type DOCX

Pages 18

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 18

tarixiy madaniy yodgorliklarni saqlash reja; kirish 1. tarixiy madaniy yodgorliklarni saqlashning ahamiyati nimada? 2. yodgorliklarni himoya qilishda qanday muammolar mavjud? 3. o'zbekistonda qaysi tarixiy madaniy yodgorliklar saqlanmoqda va qanday? xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish tarixiy va madaniy yodgorliklar muhofazasi – insoniyat madaniy merosini saqlash va muhofaza qilish yoʻlidagi xalqaro, davlat va jamoatchilik tadbirlari tizimi. tarixiy yodgorliklar, meʼmoriy obidalar, adabiyot, tasviriy va amaliy sanʼat asarlari, arxeologik topilmalar, milliy va xalqaro ahamiyatga ega boʻlgan majmualar, muhim ilmiy tadqiqotlar muxrfaza etiladi. t. va m.yo.m., asosan, uygʻonish davridan boshlangan. buyuk fransuz inqilobi davrida shaxs i y kolleksiyalar natsionalizatsiya qilingan (luvr muzeyinm tashkil etish toʻgʻrisidagi dekret, 1793). 19—20-asrboshlarida koʻpgina yevropa davlatlarida tarixiy va madaniy yodgorliklar davlat muhofazasiga olingan. ikkinchi jahon urushidan soʻng yunesko tashabbusi bilan 1954-yilda (gaaga konferensiyasi) xalqaro konvensiya va „qurolli konfliktlar roʻy berganda madaniyat boyliklarini himoya qilish toʻgʻrisida“ bayonnoma imzolangan. t. va m.yo.m. bilan xalkaro muzeylar kengashi (1946), madaniyat boyliklarini muhofaza etish va restavratsiya …

2 / 18

daniy, tarixiy yodgorliklar, hunarmandchilik, xalq ogʻzaki ijodi namunalari, sanʼat va badiiy asarlar, teatrmusiqa, qad. davlatchilik tarixiga oid hujjatlar, qad. cholgʻu asboblarini yigʻish, saqlash va boshqa bilan shugʻullanish maqsadida „oltin meros“ xalqaro xayriya jamgʻarmasi tuzilgan (1999-yil 12 oktabr). tarixiy madaniy yodgorliklarni saqlashning ahamiyati nimada? buxoro tarixiy va madaniy yodgorliklarni saqlash jamiyati (buxkomstaris) — 1920-yillarda oʻrta osiyoning qadimiy shaharlarida koʻp sonli qimmatli tarixiy me’morchilik yodgorliklarini hisobga olgan holda tashkil etilgan uchta muassasadan biridir: buxoroda tashkil etilgan — „buxkomstaris“, samarqandda — „samkomstaris“, xivada - „xivkomstaris“. va shu kabi boshqa joylarda ham tarixiy obidalarni muhofaza qilish komissiyalari tashkil etildi. 1924-yil 30-iyunda moskvadagi sssr sharqshunoslik ilmiy birlashmasida buxoro xalq sovet respublikasi (bxsr) vakillari ishtirokida oʻrta osiyoda ilmiy ishlarni muvofiqlashtirish, birlashtirish masalasiga bagʻishlangan maxsus majlis boʻlib oʻtdi[1]. yigʻilishda „butun sovet oʻrta osiyosi boʻylab oʻlkashunoslik, tabiatni, san’at va antik davr yodgorliklarini muhofaza qilish boʻyicha ilmiy-tadqiqot ishlarini birlashtirish uchun yagona organ yaratish“ zarurligi eʼtirof etildi. 1924-yil 12-okytabrda buxoroda …

3 / 18

ri akademik muso saidjonov kotiblik qilgan[3]. buxkomstaris ishiga taniqli olimlar va meʼmorlar — professor b. p. denike, meʼmor boris zasipkin va professor m. ya. ginzburgni jalb qilgan. ular somoniylar maqbarasi, mir arab madrasasi, koʻkaldosh va boshqa yodgorliklarni oʻrgandilar[1]. 1928—1936–yillarda buxkomstaris boshligʻi mashhur arxeolog vasiliy shishkin edi[4]. 1920—1930-yillar boshida buxkomstarisning buyrugʻi bilan buxoro muzeyi uchun etnografik figuralar yasaldi. buxoro muzeyi 1933-yilda qayta tashkil etilganidan keyin ham buxoro muzeyi funksiyalarini qisman saqlab qolgan. tarixiy yodgorliklar – xalqlar hayotidagi muhim tarixiy voqealar, jamiyat va davlat taraqqiyoti hamda tarixiy shaxslar, shuningdek, fan, texnika, madaniyat va xalqlarning maishiy turmushi taraqqiyoti bilan bogʻliq binolar, inshootlar, tarixiy joylar va buyumlar. umumiy xususiyatlariga koʻra, tarixiy yodgorliklar arxeologik, meʼmoriy va mahobatli sanʼat yodgorliklariga boʻlinadi, shuningdek, tarixiy badiiy qimmatga ega boʻlgan yozma yodgorliklar ham unga taalluqlidir. tarixiy yodgorliklarning turlari nihoyatda xilma-xil. ularning qadimgilari arxeologiya yodgorliklari jumlasiga mansub boʻlib, bular – koʻhna shaharlar xarobalari, qoʻrgʻonlar, manzilgohlar, mudofaa inshootlarining qoldiqlari, anhorlar, yoʻllar, …

4 / 18

r muhofazasi – insoniyat madaniy merosini saqlash va muhofaza qilish yoʻlidagi xalqaro, davlat va jamoatchilik tadbirlari tizimidan iborat. tarixiy yodgorliklar, meʼmoriy obidalar, adabiyot, tasviriy va amaliy sanʼat asarlari, arxeologik topilmalar, milliy va xalqaro ahamiyatga ega boʻlgan majmualar va boshqa davlat tomonidan muhofaza etiladi. madaniy va tarixiy yodgorliklar muhofazasi, asosan, uygʻonish davridan boshlangan. buyuk fransuz inqilobi davrida shaxsiy kolleksiyalar natsionalizatsiya qilingan hamda 1793-yili luvr muzeyini tashkil etish toʻgʻrisida dekret qabul qilingan. xix–xx asr boshlarida koʻpgina yevropa davlatlarida tarixiy yodgorliklar davlat muhofazasiga olingan. ii jahon urushidan soʻng unesco tashabbusi bilan 1954-yilgi gaaga konferensiyasida xalqaro konvensiya va “qurolli konfliktlar roʻy berganda madaniyat boyliklarini himoya qilish toʻgʻrisida” bayonnoma imzolangan. madaniy va tarixiy yodgorliklar muhofazasi bilan xalqaro muzeylar kengashi (1946), madaniyat boyliklarini muhofaza etish va restavratsiya qilish xalqaro tadqiqot markazi (1959), yodgorliklar va diqqatga sazovor joylarni muhofaza etish boʻyicha xalqaro kengash (1965) shugʻullanadi. oʻzbekiston hududlarida tarixiy yodgorliklarni saqlash ishiga oʻrta asrlarda ham eʼtibor berilgan. xususan, …

5 / 18

uhofaza etish, asosan, xx asrning 20-yillaridan boshlangan. 1920-yili maorif xalq komissarligi qoshida muzeylar, sanʼat asarlari va qadimgi yodgorliklarni muhofaza qilish turkiston qoʻmitasi – turkkomstaris tuzilgan, keyinchalik oʻrta osiyoda milliy hududiy chegaralanishdan soʻng bu tashkilot “sredazkomstaris” deb qayta nomlangan. lekin shunga qaramasdan sovet hokimiyati yillarida oʻzbekistondagi tarixiy yodgorliklar, xususan, tarixiy obidalar muhofazasi qoniqarli boʻlgan deb boʻlmaydi. aholini oʻz tarixidan uzib qoʻyish va eʼtiqodidan mahrum qilish maqsadida olib borilgan maxsus siyosat oqibatida tarixiy yodgorliklarning asosiy qismi xx asrda vayrona holiga kelib qoldi va maʼlum qismi butunlay yoʻqotildi. paxtachilikni rivojlantirish shiori ostida koʻplab arxeologik ahamiyatga ega tepalar, madaniy qatlamlar shudgor ostida qolib ketdi. tarixiy yodgorliklarni asrab-avaylash, ularni keyingi avlodlarga meros qoldirish ishiga tom maʼnoda oʻzbekiston oʻz mustaqilligini qoʻlga kiritgandan keyin kirishildi. yodgorliklarni himoya qilishda qanday muammolar mavjud? hozir tarixiy yodgorliklarni muhofaza qilish ishi bilan oʻzbekiston respublikasi madaniyat ishlari vazirligi huzuridagi madaniy meros obyektlarini muhofaza qilish va ulardan foydalanish ilmiyishlab chiqarish bosh boshqarmasi shugʻullanmoqda. …

Want to read more?

Download all 18 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tarixiy madaniy yodgorliklarni saqlash"

tarixiy madaniy yodgorliklarni saqlash reja; kirish 1. tarixiy madaniy yodgorliklarni saqlashning ahamiyati nimada? 2. yodgorliklarni himoya qilishda qanday muammolar mavjud? 3. o'zbekistonda qaysi tarixiy madaniy yodgorliklar saqlanmoqda va qanday? xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish tarixiy va madaniy yodgorliklar muhofazasi – insoniyat madaniy merosini saqlash va muhofaza qilish yoʻlidagi xalqaro, davlat va jamoatchilik tadbirlari tizimi. tarixiy yodgorliklar, meʼmoriy obidalar, adabiyot, tasviriy va amaliy sanʼat asarlari, arxeologik topilmalar, milliy va xalqaro ahamiyatga ega boʻlgan majmualar, muhim ilmiy tadqiqotlar muxrfaza etiladi. t. va m.yo.m., asosan, uygʻonish davridan boshlangan. buyuk fransuz inqilobi davrida shaxs i y kolleksiyalar natsionalizatsiya qilingan (luvr muze...

This file contains 18 pages in DOCX format (30.1 KB). To download "tarixiy madaniy yodgorliklarni saqlash", click the Telegram button on the left.

Tags: tarixiy madaniy yodgorliklarni … DOCX 18 pages Free download Telegram