turkiy guliston yoxud axloq

DOCX 11 pages 331.1 KB Free download

11 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 331.1 KB

File type DOCX

Pages 11

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 11

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi chirchiq davlat pedagogika universiteti gumanitar fakulteti o‘zbek tili va adabiyoti yo‘nalishi 24/4-guruh talabasi abduraximova farangizning tayyorlaganma'ruzasi chirchiq-2024 abdulla avloniy turkiy guliston yoxud axloq "turkiy guliston yoxud axloq" - bu abdulla avloniyni axloq to`g`risidagi kitob .- so`z boshi abdulla avloniy yaxshi xulqlar , yomon xulqlar // axloq — 1917-yil. xix asrning ikkinchi yarmi xx asrning boshlarida turkiston (markaziy osiyo) o'lkasida pedagogik fikrlarning rivojlanishida, xalq maorifi ishlarini yuksaltirishda ilg'or ziyolilarning xizmatlari kattadir. bunda jadid adabiyotining yirik vakili shoir, dramaturg, muallim abdulla avloniy (1878-1934)ning xizmatlari ko'p. u maktablar ochib, shaxsan o'zi muallimlik qilish bilan birga maktablarni darsliklar bilan ta'minlash ishiga katta hissa qo'shdi. uning qalamiga mansub «turkiy guliston yoxud axloq», «birinchi muallim», «ikkinchi muallim» «maktab gulistoni » asarlari bir necha bor nashr etildi. bular ichida «turkiy guliston yoxud axloq» asari o'zbek klassik pedagogikasining ajoyib namunasi hisoblanadi. abdulla avloniy mazkur asarni fors klassik shoiri shayx muslihiddin …

2 / 11

yoxud axloq» sa'diyning «guliston» asari usulida o'zbek tilida yozilgan axloq kitobidir. abdulla avloniyning mazkur asari 1913 yilda toshkentda ilin bosmaxonasida litografik (toshbosma) usulida nashr etildi. asar bunday darslikka bo'lgan ehtiyojni hisobga olib 1917 yilda ikkinchi marta chop qilindi. har ikki nashr ham hajm jihatidan bir-biridan farq qilmaydi. faqat birinchisi kotib abdusalom abdurahmon o'g'li, ikkinchisi kotib abdul mannon ibni abdul majid (o'zbek milliy teatrining mashhur aktyori mannon uyg'ur majidov) dastxatidir. «turkiy guliston yoxud axloq»ning uchinchi nashrini 1967 yili «o'qituvchi» nashriyoti amalga oshirdi. bunda asarda uchragan diniy iboralar, hadisdan olingan hikmatlar davr talabiga ko'ra tushirib qoldirildi. asarni «o'qituvchi» nashriyoti 1992 yil asli nusxa yozuvida (arab yozuvi asosidagi o'zbek yozuvida) va rus alifbosi asosidagi o'zbek yozuviga o'girilgan matni bilan birga, shuningdek, qiyin so'zlar lug'ati ilova qilingan holda bosib chiqardi. «turkiy guliston yoxud axloq»ning qo'lingizdagi beshinchi nashri sobiq nashrlar ichida eng mukammalidir. bunda kotib mannon uyg'ur dastxati matnining faksimeli, lotin yozuvi asosidagi yangi o'zbek …

3 / 11

n kishilar o’zining kim ekanin, janobi haq na uchun xalq qilganin, yer yuzida nima ish qilmak uchun yurganin bilur. bir kishi o’zidan xabardor bo’lmasa, ilmni, ulamoni, yaxshi kishilarni, yaxshi narsalarni, yaxshi ishlarning qadrini, qimmatini bilmas. o’z aybini bilub, iqror qilub tuzatmakg’a sa’y va ko’shish qilgan kishi chin bahodir va pahlavon kishidur. rasuli akram nabiyyi muhtaram afandimiz: «mezon tarozusiga qo’yiladurgan amallarning ichida yaxshi xulqdan og’irroqi yo’qdur. mo’min banda yaxshi xulqi sababli kechasi uxlamasdan, kunduzlari ro’za tutub ibodat qilgan kishilar darajasiga yetar», – demishlar. so’ylasang so’yla yaxshi so’zlardan, yo’qsa jim turmoqing erur yaxshi. o’ylasang yaxshi fikrlar o’yla, yo’qsa gung bo’lmoqing erur yaxshi. ishlasang ishla yaxshi ishlarni, yo’qsa bekorlig’ing erur yaxshi. xulq inson ikki narsadan murakkabdur. biri jasad, ikkinchisi nafsdur. jasad ko’z ila bor narsalarni ko’rur. ammo nafs idrok ila yaxshini yomondan, oqni qoradan ayirur. jasadning ham, nafsning ham biror surati bordurki, yo yaxshi va yo yomon bo’ladur. jasadning surati hammaga ma’lum bir …

4 / 11

ar nafs tarbiyat topib, yaxshi ishlarni qilurga odat qilsa, yaxshilikg’a tavsif bo’lub, «yaxshi xulq» agar tarbiyatsiz o’sub, yomon ishlaydurgan bo’lub ketsa, yomonliqg’a tavsif bo’lub «yomon xulq» deb atalur. janobi haq insonlarning asl xilqatda iste’dod va qobiliyatli, yaxshi ila yomonni, foyda ila zararni, oq ila qorani ayiradurgan qilub yaratmishdur. lekin bu insondagi qobiliyatni kamolga yetkurmak tarbiya ila bo’ladur. «qush uyasinda ko’rganin qiladur». inson javhari qobildur. agar yaxshi tarbiya topib, buzuq xulqlardan saqlanub, go’zal xulqlarga odatlanub katta bo’lsa, har kim qoshida maqbul, baxtiyor bir inson bo’lub chiqar. agar tarbiyatsiz, axloqi buzulub o’ssa, allohdan qo’rqmaydurgan, shariatga amal qilmaydurgan, nasihatni qulog’iga olmaydurgan, har xil buzuq ishlarni qiladurgan, nodon, johil bir rasvoyi olam bo’lub qolur. rasuli akram nabiyyi muhtaram afandimiz: «imoni komil bo’lgan kishilar yaxshi xulqli bo’lurlar, sizning eng yaxshilaringiz xotunlariga yaxshilik qilganlaringizdur», - demishlar. xudoning rahmat-u fayzi hama insonga yaksardur, va lekin tarbiyat birla yetushmak sharti akbardur. tug’ub tashlov-la bo’lmas bola, bo’lg’ay balo sizga, …

5 / 11

axloqiko’m» amri sharifi uzra xulqimizni tuzatmakg’a amr o’linganmiz. lekin xulqimizning yaxshi bo’lishining asosiy panjasi tarbiyadur. axloqimizning binosining go’zal va chiroyli bo’lishiga tarbiyaning zo’r ta’siri bordur, ba’zilar «tarbiyaning axloqqa ta’siri yo’q, insonlar asl yaratilishida qanday bo’lsalar, shunday o’sarlar, tabiat o’zgarmas», – demishlar. yomon xo’ tuzalmaydi darmon ila, ipak o’lmas ip, rangi alvon ila. boqing, bir daraxt mevasidur yomon, bo’lur yaxshi payvand, parvo bilan. bilur har kishi aslini rangidan, va yokim ulangandagi zangidan». lekin bu so’z to’g’ri emasdur. chunki tarbiyaning axloqga, albatta, ta’siri bo’ladur. oramizda masal borki, «sut ila kirgan, jon ila chiqar», mana bu so’z to’g’ridur. rasuli akram nabiyyi muhtaram sallollohu alayhi vasallam afandimiz: «beshikdan to mozorga borguncha ilm o’rgan», – demishlar. bu hadisi sharifning ma’nosi bizlarga dalildur. hukamolardan biri: – «har bir millatning saodati, davlatlarning tinch va rohati yoshlarning yaxshi tarbiyasiga bog’lidur», – demish. shariati islomiyada o’z bolalarini yaxshilab tarbiya qilmak otalarga farzi ayn, o’z millatining yetim qolgan bolalarini tarbiya …

Want to read more?

Download all 11 pages for free via Telegram.

Download full file

About "turkiy guliston yoxud axloq"

o‘zbekiston respublikasi oliy ta’lim, fan va innovatsiyalar vazirligi chirchiq davlat pedagogika universiteti gumanitar fakulteti o‘zbek tili va adabiyoti yo‘nalishi 24/4-guruh talabasi abduraximova farangizning tayyorlaganma'ruzasi chirchiq-2024 abdulla avloniy turkiy guliston yoxud axloq "turkiy guliston yoxud axloq" - bu abdulla avloniyni axloq to`g`risidagi kitob .- so`z boshi abdulla avloniy yaxshi xulqlar , yomon xulqlar // axloq — 1917-yil. xix asrning ikkinchi yarmi xx asrning boshlarida turkiston (markaziy osiyo) o'lkasida pedagogik fikrlarning rivojlanishida, xalq maorifi ishlarini yuksaltirishda ilg'or ziyolilarning xizmatlari kattadir. bunda jadid adabiyotining yirik vakili shoir, dramaturg, muallim abdulla avloniy (1878-1934)ning xizmatlari ko'p. u maktablar ochib, shaxsan o'z...

This file contains 11 pages in DOCX format (331.1 KB). To download "turkiy guliston yoxud axloq", click the Telegram button on the left.

Tags: turkiy guliston yoxud axloq DOCX 11 pages Free download Telegram