sun’iy intellekt va ekspert tizimlari bo‘yicha taqdimot

DOCX 5 pages 33.0 KB Free download

5 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 33.0 KB

File type DOCX

Pages 5

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 5

10 – mavzu: intellektual tizimlar va texnologiyalar reja: 1) sun’iy intellektning tarixi va rivojlanishining yo’nalishlari 2) iqtisodiyotda ekspert tizimlaridan foydalanish 3) neyron tarmoq texnologiyalari sun’iy intellektning tarixi va rivojlanishining yo’nalishlari insoniyat ibtidoiy davrdan to hanuzgacha yaxshiroq yashash uchun munosib sharoitlar yaratishga harakat qilib, kurashib keladi. ayniqsa, so’nggi asrlarda texnik va texnologik rivojlanish jadallashib, bizning asrimizda bu jarayon mislsiz darajada tezlashdi. umuman olganda, avval rivoyat, ertak va fantastik asarlarda ifoda etilgan g’aroyibotlarga to’la g’oyalar xalq og’zaki ijodiga xos aqlbovar qilmas jarayonlar bugunning qarichi bilan o’lchaganda odatiy holga aylanib ulgurdi. internetdan tortib, nanotexnologiyalargacha, o’ziyurar texnikalardan to koinotni zabt etishgacha bo’lgan bosqichlar shundan dalolat. shu boismi bugun har qanday kashfiyotga mo’jiza deb emas, bo’lishi mumkin bo’lgan holat sifatida qaraydigan bo’lib qoldik. bugungi kunda ham insoniyat taraqqiyoti va farovonligi yo’lida axborot kommunikatsiya texnologiyalari (akt) va sun’iy intellekt (si) taraqqiyoti odamlarni olg’a undayotgani sir emas. ta’kidlash joiz, o’tgan asr o’rtalaridan insoniyat qo’li bilan yaratilgan intellektual …

2 / 5

alari va kommunikatsiyalarini rivojlantirish vazirligi axborot xizmati mutaxassisi shuhrat sattorov. – misol uchun, bu yo’nalishda ilg’or numenta loyihasi qishloq xo’jaligi ekinlari maydonini kosmosdan turib o’rganishni maqsad qilgan. yoki amazon onlayn-tijorat platformasi muvaffaqiyatli tijorat yuritish, savdoni tez tahlil etish va tushumni oshirish maqsadida sun’iy intellektdan foydalanmoqda. sun’iy intellekt imkoniyati cheklanganlar uchun ham foydali. deylik, aqshning nuance kompaniyasi e’lon qilgan dastur inson nutqini anglash va jonli tarzda qayta tiklashga qaratilgan. microsoft research tadqiqotchilar bo’linmasi amalga oshirayotgan loyiha tasvirdagi ob’ektlarni “tanish” texnologiyasiga ega. tizim tasvirni baholay oladi, sahnadagi vaziyat mazmunini “tushunadi” va inson singari mantiqli ta’rif-tavsif bera oladi. shu bilan birga, sun’iy intellekt bilan bog’liq ikkita yirik muammo ko’p ta’kidlanadi. bulardan biri ushbu texnologiya kelajakda ishsizlik ko’rsatkichining oshishiga sabab bo’ladi. kelajakda odamlarning “aqlli” robotlar bilan jang qilishi ham ikkinchi muammo sifatida qayd etiladi. shu o’rinda “robot” tushunchasiga izoh berib o’tsak, uz.wikipedia.orgda keltirilishicha, “robot (chexcha robota – “mehnat”) sun’iy mexanik qurilmadir. u odatda elektromexanik …

3 / 5

to’plamini ishlab chiqish nazarda tutilmoqda. bu esa, shubhasiz, mamlakatimiz taraqqiyotiga xizmat qiladi. sun’iy intellekt tizimi rivojlanishining quyidagi bosqichlarini ko’rib chiqishimiz mumkin: 1. xx asrning 70 yillari masalalarni yechish metodlarini izlash va ularni universal dasturlarni qurishda foydalanish bilan xarakterlanadi. 2. xx asrning 80 yillari axborotlarni tasavvur qilishning umumiy metodlarini izlashga va ularni maxsus dasturlarga qo’llash usullarini qidirish bilan xarakterlanadi. 3. xx asrning 90 yillari bir qancha fan soxalari bo’yicha maxsus dasturlarni yaratish uchun katta xajmli yuqori sifatli maxsus bilimlarni qo’llanishi bilan xarakterlanadi. xx asrning 90-yillari boshlarida butunlay yangi konsepsiya qabul qilindi. intelektual dasturni tuzish uchun, izlanish fan soxasining yuqori sifatli maxsus bilimlari bilan ta’minlash kerak. shuning uchun loyihalashtirilayotgan si tizimi yuqori bosqisdagi bilimlari bazasiga ega bo’lishi kerak. hozirgi vaqtda eng ko’p tarqalgan konsepsiya bu ekspert tizimlarini (et) loyihalashtirishdir. 2) iqtisodiyotda ekspert tizimlaridan foydalanish ta’rif. ma’lum fan sohasidagi sun’iy intelekt tizimi ekspert deb ataladi. et – bu aniq fan soxasidagi mutaxassislarning bilimlari …

4 / 5

zi; 4. ekspert; 5. bilimlar injeneri va bilimlar bazasi (bb) administratori; 6. foydalanuvchi. bilimlar injeneri – bu si tizimini ishlab chiqishdagi ko’nikmaga ega va etni qanday tuzishni biladigan odam. u ekspertdan so’raydi va bbdagi bilimlarni tashkillashtiradi. instrumentalь muxitni loyixalashga et dasturlash tili va qo’llab quvvatlovchi muhit (u orqali foydalanuvchi et bilan o’zaro ta’sirlashadi)dan iborat. et asosliligini qarab chiqamiz, inson tafakkurini va si tizimini solishtirish inson tafakkur tizimi si tizimi kamchiliklari 1. barqaror emas 2. qiyin o’tkazuvchi (ifodalovchi) 3. qiyin hujjatlashtiriluvchi 4. oldindan aytib bo’lmaydigan 5. qimmatli ustunliklari 1. doimiy 2. oson ifodalanuvchi 3. oson hujjatlashtiriluvchi 4. doim bir xil 5. maqbul ustunliklari 1. ijod qiluvchi 2. moslashuvchan 3. hissiy idrokdan foydalanadi 4. har tomonlama 5. keng qamrovli bilimdan foydalanadi kamchiliklari 1. sun’iy oldindan dasturlashtirilgan 2. aytib turish kerak 3. belgili idrokdan foydalanadi 4. tor yo’nalishli 5. maxsus bilimdan foydalanadi bu tizimlarni afzalliklari va kamchiliklarini tahlil qilib, inson eskpert asosiy afzalliklari, …

5 / 5

gi formal shaklda berilishi: agar , u holda . ekspert tizim – bu oldidan mo’ljallab qo’yilgan va boshqa bilimlardan ajratilgan soxa bilimlariga asoslangan dastur. evristika – fan sohasidagi echim izlashni cheklaydi yoki soddalashtiradigan qoida. semantik tarmoq – bu bilimlarni graf shaklida ko’rsatuvchi metod, unda uch qismlari ob’yektlarni, yoylar esa uning xususiyatlarini bildiradi. slot – bu ob’ekt xususiyati atributi tavsifi. etni tashkillashtirilgan strukturasi et asosida bb yotadi. bu erda bilim faktlar va qoidalarning o’zaro bog’liq shaklda qabul qilinadi, xoh ular to’g’ri bo’lsin, xoh noto’g’ri yoki qaysidir darajada ishonchlilikka ega bo’lsin. etda ko’p qoidalar,masalan,empirik yoki tajribali qoidalar yoki soddalashtirish, evristika bo’ladi. et evristikani ishlatishga majbur, chunki bu erda echiladigan masalalar odatda qiyin bo’ladi va oxirigacha tushunib bo’lmasligi, matematik yozuvga tushmasligi mumkin. fan sohasi haqida saralab olingan bilimlar bazaviy bilimlar, masalani yechishda qaror qabul qilishda ishlatiladiganlari esa umumiy bilimlar deyiladi. shunday qilib, etdagi bb faktlar va qoidalardan iborat bo’ladi, qaror qabul qilish mexanizmida …

Want to read more?

Download all 5 pages for free via Telegram.

Download full file

About "sun’iy intellekt va ekspert tizimlari bo‘yicha taqdimot"

10 – mavzu: intellektual tizimlar va texnologiyalar reja: 1) sun’iy intellektning tarixi va rivojlanishining yo’nalishlari 2) iqtisodiyotda ekspert tizimlaridan foydalanish 3) neyron tarmoq texnologiyalari sun’iy intellektning tarixi va rivojlanishining yo’nalishlari insoniyat ibtidoiy davrdan to hanuzgacha yaxshiroq yashash uchun munosib sharoitlar yaratishga harakat qilib, kurashib keladi. ayniqsa, so’nggi asrlarda texnik va texnologik rivojlanish jadallashib, bizning asrimizda bu jarayon mislsiz darajada tezlashdi. umuman olganda, avval rivoyat, ertak va fantastik asarlarda ifoda etilgan g’aroyibotlarga to’la g’oyalar xalq og’zaki ijodiga xos aqlbovar qilmas jarayonlar bugunning qarichi bilan o’lchaganda odatiy holga aylanib ulgurdi. internetdan tortib, nanotexnologiyalargacha, o’ziyura...

This file contains 5 pages in DOCX format (33.0 KB). To download "sun’iy intellekt va ekspert tizimlari bo‘yicha taqdimot", click the Telegram button on the left.

Tags: sun’iy intellekt va ekspert tiz… DOCX 5 pages Free download Telegram