metallarning mikro- va makrotuzilishini aniqlash usullari va nuqsonlarni o‘rganish

DOCX 7 pages 527.9 KB Free download

7 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 527.9 KB

File type DOCX

Pages 7

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 7

d hajmi va xarakteriga k o ia metallning xossasi aniqlanadi. aytaylik, yuza xira tusli tolali boisa, bunday yuzalar qovushoq metallarga taalluqli boiadi, chunki deformatsiyalangani uchun donalar shakli va oichamini aniqlab boimaydi. agar yuza yaltiroq tusli, yirik donali boisa, bunda ular kristalli mo‘rt metallarga taalluqli boiadi. bu xil metallarda sinish donalar bo‘yicha yoki donalar aro yuz berishi mumkin. shuni ham qayd etish lozimki, metallarga yuk qo‘yish xarakteriga va harorat sharoitiga k o ia qovushoq metallning mo‘rt sinishi va aksincha, mo'rt metallning qovushoq sinishi yuz berishi ham mumkin. uglerodli polatlardan farqli o laroq legirlangan polatlarda flokenlar deb ataluvchi nuqsonlar, shuningdek, shifer tarzidagi nuqsonli sinishlar uchrashi mumkin. bunga sabab, bosim bilan ishlangan legirlangan polatlarni 200— 220°c harorat oraliqlarida tez sovutilganida qattiq eritmada erigan vodorod undan ajralishga ulgirolmaganligi oqibatida bu xil nuqsonlar va sinilmalar uchraydi. m akrotuzilishini kuzatish. buning uchun kuzatiladigan metallning tegishli joyidan bo‘yi yoki ko‘ndalang kesimi bo‘ylab m alum olchamli namunalar kesib …

2 / 7

reaktivga tushiriladi va uni u yerda 5— 10 daqiqa saqlanadi. 4. namunani qisqichda reaktivdan olib, suv bilan yuvib, quritiladi. 5. namunaning tuzilishi kuzatiladi (20-rasm). m etallardagi darz, g ovaklik kabi nuqsonlarni kuzatish 1. namunalar tayyorlanadi. 2. namunalarning sirt yuzi spirtda namlangan paxta bilan ar- tilib, ularni maxsus shkafdagi chinni kosaga quyilgan 60— 70°c li reaktiv (50 sm3 ns1 ning 50 sm3 suvdagi eritmasi) ga tushirib, u yerda 10— 45 daqiqa saqlanadi. 3. namunalarni eritmadan qisqichda olib avvaliga suv, keyin nitrat kislotasining suvdagi 10— 15 %li eritmasi bilan yuvib, quritamiz. 4. namunalar sirtini ko‘z bilan, zarur bo‘lsa lupa bilan kuzatib, sirt yuzada ko‘ringan g‘ovaklar va darzlar kabi nuqsonlarni kuzatamiz. m etallarni sifatiga putur yetkazuvchi oltingugurt, fosfor va uglerod elementlari birikm alarining taqsimlanishini bauman usulida kuzatish oltingugurtning taqsimlanishini aniqlash oltingugurt po‘latda fes va mns birikmalar tarzida bo‘ladi. masalan, mns ning suyuqlanish harorati 1193°c boiganligi uchun u metall ning kristallanish jarayonida donlar aro …

3 / 7

qlab ishlangandan keyin olib, yana suvda yuvib, havoda quritiladi. bunda qog‘oz sirtidagi, qoramtir jigarrang joylar oltingugurtga boy sulfitlarni ko‘rsatadi buning sababi shundaki, qog‘ozga shimilgan sulfat kislota metalldagi, masalan, fes bilan reaksiyaga kirishadida h2s ajralib, u foto-qog'ozdagi bromli kumush bilan reaksiyaga kiradi. fes + h 2s 0 4 -> fe s 04 + h 2s 2agbr + h 2s -> ag2s + 2hbr. keyin qog‘ozni suvda yuvib, 10 % giposulfitda ishlab, so‘ngra suvda yuvib quritiladi. ag2s fotoqog'ozga qoramtir-jigarrang tus beradi. fosfor va uglerodning taqsimlanishini aniqlash. m a’lumki, fosfor miqdori po‘latda 0,1-0,2% bo‘lsa, sovuqda mo‘rt, sinuvchan bo‘ladi. shu sababli uning miqdori qancha kam boisa, shuncha yaxshi. fosfoming taqsimlanishini aniqlash uchun quyidagi ishlar qilinadi: 1. namunalar tayyorlanadi. 2. namunalar maxsus shkafdagi fosfor kosachadagi reaktiv (85 gr. susl2, 53 gr. nh4ci va 1000 sm3 suvli eritma) ga tushirilib, unda 1— 2 min saqlaymiz. bunda eritmada fe erib, su ajralib, namuna sirtiga o‘tiradi. 3. reaktivdan …

4 / 7

awaliga suvda, keyin nitrat kislotasining suvdagi 10— 15% li eritmasida yuvilib, quritiladi. 4. namuna sirti kuzatiladi, bunda tolalik yaqqol ko‘rinadi (22- rasm). 5. kuzatuvlar natijasida olingan materiallarni 16-jadvaining tegishli ustunlariga qayd etiladi. 0 ‘z-o‘zini tekshirish uchun savol va topshiriqlar 1. makrostrukturani o‘rganishdan maqsad nima? 2. qo'lingizdagi namunalami sinashda qanday nuqtalarni ko‘rdingiz? 3. bu nuqsonlarni hosil bo‘lish sabablari nimada? oldini olish tadbirlari nimada? 4. fosfor va oltingugurt metall xossalariga qanday ta ’sir qiladi? bularning detail- metall yuzasida taqsimlanishini qanday aniqlash mum kin? 5. legirlangan po‘latlarda uglerodli po'latlardan farqli oiaroq yana qanday nuqsonlar uchraydi? 6. bu nuqsonlarni hosil bo‘lish sabablari nimada? oldini olish tadbirlari to‘g ‘risida nima deysiz? .. image1.png image2.png

5 / 7

metallarning mikro- va makrotuzilishini aniqlash usullari va nuqsonlarni o‘rganish - Page 5

Want to read more?

Download all 7 pages for free via Telegram.

Download full file

About "metallarning mikro- va makrotuzilishini aniqlash usullari va nuqsonlarni o‘rganish"

d hajmi va xarakteriga k o ia metallning xossasi aniqlanadi. aytaylik, yuza xira tusli tolali boisa, bunday yuzalar qovushoq metallarga taalluqli boiadi, chunki deformatsiyalangani uchun donalar shakli va oichamini aniqlab boimaydi. agar yuza yaltiroq tusli, yirik donali boisa, bunda ular kristalli mo‘rt metallarga taalluqli boiadi. bu xil metallarda sinish donalar bo‘yicha yoki donalar aro yuz berishi mumkin. shuni ham qayd etish lozimki, metallarga yuk qo‘yish xarakteriga va harorat sharoitiga k o ia qovushoq metallning mo‘rt sinishi va aksincha, mo'rt metallning qovushoq sinishi yuz berishi ham mumkin. uglerodli polatlardan farqli o laroq legirlangan polatlarda flokenlar deb ataluvchi nuqsonlar, shuningdek, shifer tarzidagi nuqsonli sinishlar uchrashi mumkin. bunga sabab, bosim bilan is...

This file contains 7 pages in DOCX format (527.9 KB). To download "metallarning mikro- va makrotuzilishini aniqlash usullari va nuqsonlarni o‘rganish", click the Telegram button on the left.

Tags: metallarning mikro- va makrotuz… DOCX 7 pages Free download Telegram