o'rta osiyoning ibtidoiy jamoa va antik davrdagi tarixiy geografiyasi

DOCX 8 pages 46.5 KB Free download

8 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 46.5 KB

File type DOCX

Pages 8

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 8

o'rta osiyoning ibtidoiy jamoa va antik ndavrdagi tarixiy geografiyasi reja. 1. o'rta osiyoning tosh asri manzilgohlari tarixiy geografiyasiga tavsif. 2. o'rta osiyoning eneolit, bronza va ilk temir davri manzilgohlari tarixiy geografiyasi. 3. o'rta osiyoning qadimgi xalqlari va davlat birlashmalari . tayanch iboralar. a). ilk paleolit, orta paleolit va so 'nggi paleolit,mezolit,neolit, seleng'ur va ko'lbuloq amir temur , teshiktosh g'ori, xo'jag'or (farg'ona vodiysi), shug'nov (pomir etaklari), qorakamar (tojikiston), achisay (qozog'iston) machay (surxondaryo), obishir (farg'ona vodiysi), markaziy farg'ona, bo'zsuv, qo'shilish (toshkent), aydabol, jayronquduq (ustyurt), oshxona, (tojikiston) joytun, kaltaminor va hisor. b). eneolit,bronza,va ilk temirdavri, lavlakon, beshbuloq , zamonbobo joytun , anov i-ii va nomozgoh i-iii, hisor, ko'hitog', bobotog', sopollitepa, jarqo'ton manzilgohlari. surxondaryoda 8 ta, qashqadaryoda 7 ta topilgan. quyi murg'obda yoztepa, arvalitepa, ko'hnatepa, uchtepa, surxondaryodagi kuchuktepa, bandixon i va qiziltepa, qashqadaiyodagi yerqo'rg'on, chiroqchitepa va sangirtepa chust, dalvarzin, ashkoltepa, boztepa, chimboy. v). xaumavarka saklari, tigraxauda saklari va tiaytaradaraya saklari. dahlar, derbeklar, sakaruklar, apasiaklar, …

2 / 8

fikricha, seleng'ur topilma-larining yoshi 1 million yildan ziyodroqdir. ko'lbuloq makoni hozirgi toshkent viloyatining ohangaron tumani hududida bo'lib, chotqol tog'ining janubiy yonbag'rida, qizil olma soyining chap sohilidagi ko'lbuloq degan manzilda joylashgan. ilk paleolit davri manzilgohlariga tyanshan etaklaridagi onarcha (qirg'iziston) hamda pomir etaklaridagi qoratov (janubiy tojikiston) makoni ham kiradi. bu davrda aholi asosan, ovchilik va baliqchilik bilan shug'ullanganligini topilgan har xil ashyoviy buyum va suyak qoldiqlari tasdiqlaydi. ilk paleolit davri odamlari kichik daryo bo'ylari va buloqlar yonida o'zlariga makon qurganlar. iqlim issiqbo'lganligidan turar-joylarga ham ehtiyoj bo'lmagan. o'rta paleolit davriga oid dastlabki yodgorlik teshiktosh g'or makonidan topilgan. bu makon surxondaryo viloyatining boysun tumanidagi boysun tog'ining janubiy yonbag'ridagi turgandaryoning zavtalashgansoy darasida joylashgan. g'or shimoli-sharqqa qaragan bo'lib, kengligi old qismida 20 metr, chuqurligi 21 metr va balandligi 9 metrdir. teshiktosh g'orini kavlash natijasida 5 ta madaniy qatlam borligi aniqlangan. madaniy qatlamlardan 2859 ta toshdan yasalgan mehnat qurollari topilgan. ularning xo'jaligida ovchilikning o'rni katta bo'lgan. teshiktoshliklar …

3 / 8

hi uchun hamma qulayliklarga ega bo'lgan. shuning uchun vodiy va uning tog'li tumanlarida tosh asri kishilarining makonlari uchraydi. farg'ona shahri yaqinidagi oloy tizma tog'larining shimoliy yonbag'ridagi so'x va obishir bo'yidagi o'rta paleoht davri yodgorliklari shular jumlasidandir. qo'shni tojikiston hududida ham o'rta paleolit davri yodgorliklari keng tarqalgan bo'lib, ulardan eng mashhurlari og'zikichik, oqjar, qora-bura, qayroqqum, semiganj, ko'xi-piyoz, baypazin kabilardir. turkmanistonda tosh asri manzilgohlari kamroq topilgan. bum awalo, turkmaniston bilan o'rta osiyoning boshqa, xususan, o'zbekiston, tojikiston, qirg'iziston o'rtasida tabiiy sharoit jihatidan katta tafovut mavjudligi bilan izohlash mumkin. barcha davr kishilari kabi tosh asri odamlari ham tabiiy sharoit, oziq-ovqat va xom ashyo imkoniyati yaxshi bo'lgan joylarda istiqomat qilganlar. qirg'izistonda tosh asri manzilgohlarining eng mashhurlari tosson va georgiy bugor makonlari sanaladi. shuningdek, janubiy qirg'izistondagi isfara daryosi vodiysidagi xo'jag'ayr degan joydan ham o'rta tosh asri madaniyatiga mansub manzilgoh topilgan. janubiy qozog'iston yerlaridan ham ilk tosh asriga oid makonlar bilan birga o'rta tosh asri yodgorliklari ham …

4 / 8

ishi natijasida iqlim tamoman o'zgaradi. natijada qadimgi odamlar turmush tarzida katta o'zgarishlar bo'lib o'tdi. sovuq iqlim tufayli odamlar ko'proq g'orlarga joylasha boshladilar. janubdagi kichik tuyoqli issiqsevar hayvonlar qirilib ketib, shimol bug'ulari, mamontlar, ulkan ayiqlar paydo bo'ladi. bu esa jamoa bo'lib ovchilik qilishning paydo bo'lishiga turtki berdi. undan tashqari sovuq iqlim tufayli o'rta paleolit davri odamlari olovni kashf etdilar hamda sun'iy olov chiqarish va uni saqlashni o'zlashtirdilar. bu esa mintaqamizdagi qadimgi odamlar ijtimoiy-iqtisodiy hayotida muhim ahamiyatga ega bo'ldi. so'nggi paleolit bosqichi miloddan awalgi 40-12 ming yilliklami o'z ichiga olib, o'rta osiyoda bu davrga oid 30 dan ortiq makonlar ochilgan. ulardan biri ko'lbuloq makoni ohangaron shahridan 10-12 km. g'arbda bo'lib, chotqol tizmasining janubiy yonbag'ridan chiqadigan qizilolma soyining chap sohilidagi qir-adir ustida joylashgan. shuningdek, toshkentning g'arbidagi bo'zsuv i makoni ham so'nggi paleolit davriga oid ekanligi aniqlangan. samarqand shahrining markazida siyobcha soyining o'ng sohilidan so'nggi paleout davriga oid samarqand makoni topib o'rganilgan. bu manzilgoh …

5 / 8

rliklarga machay (surxondaryo), obishir (farg'ona vodiysi), markaziy farg'ona, bo'zsuv, qo'shilish (toshkent), aydabol, jayronquduq (ustyurt), oshxona, chilchorchashma, darai sho'r (tojikiston) kabilar kiradi. machay g'or — makoni hisor tizmasining biri — ketmon-chopti tog'ining yonbag'rida machay daryosining o'ng sohilidagi yuqori va o'rta machay qishloqlari oralig'ida joylashgan. g'or-dan topilgan mehnat qurollari va paleontologik materiallar miloddan awalgi vii-vi ming yilliklarga mansub ekanligi aniqlangan. obishir i g'or - makoni haydarkon shaharchasida 4-5 km g'arbda, obishir v g'or-makoni esa undan 200 metrcha g'arbda joylashgan. nag ikki gor - makondan topilgan ashyolarga asoslanib, haydarkon - so'x vohasidagi mezolit davrining ibtidoiy qabilalari baliqchilik, ovchilik va termachilikbtian shug'ullangan, deyish mumkin. mezolit davriga kelib yer yuzidagi ulkan muzliklarning chekinishi natijasida iqlim o'zgardi va u hozirgi davrdagiga ancha o'xshab qolgan edi. muzlikning chekinishi o'rta osiyoda haroratning ko'tarilishiga hamda hayvonot va o'simlik dunyosida ham o'zgarishlar yuz berishiga olib keldi. bu davrda odamlar o'q-yoyni kashf etdilar. eng katta yutuqlardan yana biri yowoyi hayvonlar - …

Want to read more?

Download all 8 pages for free via Telegram.

Download full file

About "o'rta osiyoning ibtidoiy jamoa va antik davrdagi tarixiy geografiyasi"

o'rta osiyoning ibtidoiy jamoa va antik ndavrdagi tarixiy geografiyasi reja. 1. o'rta osiyoning tosh asri manzilgohlari tarixiy geografiyasiga tavsif. 2. o'rta osiyoning eneolit, bronza va ilk temir davri manzilgohlari tarixiy geografiyasi. 3. o'rta osiyoning qadimgi xalqlari va davlat birlashmalari . tayanch iboralar. a). ilk paleolit, orta paleolit va so 'nggi paleolit,mezolit,neolit, seleng'ur va ko'lbuloq amir temur , teshiktosh g'ori, xo'jag'or (farg'ona vodiysi), shug'nov (pomir etaklari), qorakamar (tojikiston), achisay (qozog'iston) machay (surxondaryo), obishir (farg'ona vodiysi), markaziy farg'ona, bo'zsuv, qo'shilish (toshkent), aydabol, jayronquduq (ustyurt), oshxona, (tojikiston) joytun, kaltaminor va hisor. b). eneolit,bronza,va ilk temirdavri, lavlakon, beshbuloq , zamonbobo...

This file contains 8 pages in DOCX format (46.5 KB). To download "o'rta osiyoning ibtidoiy jamoa va antik davrdagi tarixiy geografiyasi", click the Telegram button on the left.

Tags: o'rta osiyoning ibtidoiy jamoa … DOCX 8 pages Free download Telegram