o‘simlik to‘qimalari. 6 - sinf

PPTX 8.5 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

o‘simlik to‘qim.pptx /docprops/thumbnail.jpeg powerpoint presentation 5- §. o‘simlik to‘qimalari 6-sinf botanika darsligi asosida. 2017. o'tgan darslarda siz xilma-xil hujayralar bilan batafsil ta-nishdingiz. tuzilishi va vazifasi o'xshash bo'lgan hujayralar yig'indisiga to'qima deyiladi. o'simlikning har bir organi bir necha xil to'qimadan iborat. o'simliklarning bir yoki bir nechta vazifani bajaruvchi qismi organ deyiladi «to'qima» tushunchasini birinchi bo’lib 1682-yilda n. gryu «0'simliklar anatomiyasi» nomli kitobida fanga kiritgan edi. to'qimalar joylashishi va bajaradigan vazifasiga ko'ra xilma-xil bo'ladi. qator belgi va xususiyatlariga qarab o'simliklarda qu-yidagi to'qimalar bo'ladi: hosil qiluvchi to'qima, qoplov-chi to 'qima, asosiy to 'qima, ajratuvchi to 'qima, o'tkazuvchi to 'qima, mexanik to 'qima. hosil qiluvchi to6qima (meristema). hosil qiluvchi to'qima hujayralari yirik yadroli, yupqa nozik po'stli, ichi quyuq sitoplazma bilan to'lgan, tirik hujayralar yig'indisidan iborat bo'lib, tez-tez bo'linish xususiyatiga ega bo'ladi. hosil qiluvchi to'qimadan vujudga kelgan hujayralar awal o'sadi, so'ngra ma'lum shaklga kirib, muayyan vazifani bajaruvchi doimiy to'qimani hosil qiladi. hosil qiluvchi to'qimalar novda …

a yunoncha xloros – yashil, enxima – to‘ldirilgan degan ma’noni bildiradi. ular yashil barg, yashil novdalarda epiderma hujayralari ostida joylashgan. asosiy to‘qima. bu to‘qimaning eng muhim vazifasi fotosintez jarayonini, ya’ni o‘simliklarda moddalar almashinuvini amalga oshirishdan iborat. uning tarkibiga assimilyatsiyalovchi, suv saqlovchi va g‘amlovchi to‘qimalar kiradi. mazkur to‘qima yadro va bir qavat xlorofill donachalaridan iborat. shuning uchun ham bu to‘qimalar xlorofilli parenxima yoki xlorenximalar deb ham yuritiladi. g‘amlovchi to‘qima. bu to‘qimada fotosintez jarayonida hosil bo‘lgan oziq moddalar, kraxmal, oqsil, karbon suvlar, vitaminlar, yog‘lar to‘planadi va uzoq muddat saqlanadi. ular o‘simlikning deyarli barcha organlarida bo‘ladi. jumladan, urug‘larda to‘planib, murtak rivojlanishi uchun sarfl anadi. cho‘ldagi ba’zi o‘simliklarda, masalan, sarsazan, buzoq- bosh, qizil sho‘ra, baliqko‘z va boshqalarda shiraga boy hujayralar bo‘lib, ularda asosan suv saqlanadi. suv saqlovchi hujayralar o‘simliklarning barg va novdalarida bo‘ladi. zarurat bo‘lganda o‘simlik shu suvdan foydalanadi. qoplovchi to‘qimaning chiqib kelishi o‘simliklarni suvli muhitdan quruqlikka moslashishidan boshlangan. qop lovchi to‘qima organlarni qurib …

vchi mikroorganizmlardan saqlashdan iborat. po'kak hujayralari orasida yasmiqchalar shakllanadi. daraxt va butalarning tanasi va ildizida har yili po'kak to'qimasining yangi qavati shakllanadi. natijada po'stloq qavati hosil bo'ladi. po'stloq hujayralari cho'zilish xususiyatiga ega bo'lmaganligi sa-babli, daraxt va butalar tanasi yo'g'onlashgan sari po'stloqda yoriqlar paydo bo'ladi. o‘tkazuvchi to‘qima. bu to‘qima o‘simlik tanasidagi oziqa moddalarning harakatlanishini ta’minlaydi. o‘simliklarda suv va unda erigan moddalar pastdan yuqoriga, ya’ni ildizdan tanaga qarab ko‘tariladi. fotosintez jarayonida hosil bo‘lgan organik moddalar esa ildiz tomonga qarab harakatlanadi. bu ikki jarayon o‘tkazuvchi to‘qimalar – ksilema va fl oema naylari orqali sodir bo‘ladi. bu jarayon cho‘ldagi o‘simliklarda uzluksiz davom etadi va ularning hayotini ta’minlab turadi. mexanik to'qima o'simlik organlariga mexanik mus-tahkamlik (tayanch) beruvchi to'qima hisoblanadi. mexanik to'qimaning quyidagi turlari mavjud. 1. kollenxima - tirik, cho'ziq, qalin qobiqli, xloroplastga ega hujayralar bo'lib, barg bandida, yosh novdalarda tayanch vazifasini bajaradi. 2. sklerenxima - o'lik, qalin qobiqli hujayralardan iborat bo'lib, ikki turga bo'linadi: uzun …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "o‘simlik to‘qimalari. 6 - sinf"

o‘simlik to‘qim.pptx /docprops/thumbnail.jpeg powerpoint presentation 5- §. o‘simlik to‘qimalari 6-sinf botanika darsligi asosida. 2017. o'tgan darslarda siz xilma-xil hujayralar bilan batafsil ta-nishdingiz. tuzilishi va vazifasi o'xshash bo'lgan hujayralar yig'indisiga to'qima deyiladi. o'simlikning har bir organi bir necha xil to'qimadan iborat. o'simliklarning bir yoki bir nechta vazifani bajaruvchi qismi organ deyiladi «to'qima» tushunchasini birinchi bo’lib 1682-yilda n. gryu «0'simliklar anatomiyasi» nomli kitobida fanga kiritgan edi. to'qimalar joylashishi va bajaradigan vazifasiga ko'ra xilma-xil bo'ladi. qator belgi va xususiyatlariga qarab o'simliklarda qu-yidagi to'qimalar bo'ladi: hosil qiluvchi to'qima, qoplov-chi to 'qima, asosiy to 'qima, ajratuvchi to 'qima, o'tkazuvchi to...

PPTX format, 8.5 MB. To download "o‘simlik to‘qimalari. 6 - sinf", click the Telegram button on the left.

Tags: o‘simlik to‘qimalari. 6 - sinf PPTX Free download Telegram