gulning tuzilishi va turlari

DOCX 33 pages 511.6 KB Free download

33 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 511.6 KB

File type DOCX

Pages 33

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 33

gulning tuzilishi va turlari mundarija: kirish……………………………………………………………………………….3 i.bob. gul tuzilishi va xillari, to’pgullar va ularning tuzilishi…………………………………………………………………….…….4 1.1 gulning tuzilishi va rivojlanishi…………………………………………………..5 1.2 gul qismlarining joylashishi…………………………………………………..…..5 1.3 gul formula va diagrammasi……………………………………………………..9 ii.bob.o'simliklarning ko'payish fiziologiyasi…….…………18 2.1 yopiq urug'lilarning jinsiy ko'payshi……………………………………………18 2.2 jins determinatsiyasi……………………………………………………………..22 iii.bob.o’simlik hayotidagi asosiy ahamiyati…………..……..31 3.1. o’simlikning o’sishini ta’minlaydi……………………………………………..31 3.2. organlar tiklanishi (regeneratsiya)da ishtirok etadi.............................................32 3.3. yangi organlar hosil bo’lishidagi ishtiroki ..........................................................32 xulosa……………………………………………………………………………34 foydalanilgan adabiyotlar……………………………………….…35 kirish mavzuning dolzarbligi: bugungi kunda biologiya, agronomiya va ekologiya fanlarining rivojlanishi jarayonida o‘simliklarning fiziologiyasi, ayniqsa gullar fiziologiyasi dolzarb masalalardan biri hisoblanadi. chunki gullar o‘simliklarning generativ organi sifatida o‘simliklarning nasl qoldirish va hayotiy tsiklini davom ettirishida asosiy rol o‘ynaydi. shu sababli ularning rivojlanish qonuniyatlarini chuqur o‘rganish nafaqat ilmiy, balki amaliy ahamiyatga ham egadir. aholining oziq-ovqat mahsulotlariga bo‘lgan talabi ortib borayotgan bir davrda qishloq xo‘jaligi mahsulotlarining sifati va hosildorligini oshirish muhim vazifalardan biridir. o‘simliklarning gullash jarayonini to‘liq tushunmasdan, ularning hosildorligini va meva sifatini oshirish mushkul. ayniqsa, bog‘dorchilik, polizchilik …

2 / 33

bevosita ta’sir qilmoqda. ana shunday sharoitda ekologik omillarga chidamli, yangi tur va navlarni yaratishda gullar fiziologiyasini chuqur o‘rganish zarur. shuningdek, dekorativ bog‘dorchilikda ham gullar fiziologiyasining o‘rni beqiyosdir. zamonaviy shaharsozlikda yashil hududlarni ko‘paytirish, gulzorlar barpo etish insonlar salomatligi va ruhiy holatini yaxshilashda muhim ahamiyatga ega. gul yetishtirish sanoati esa iqtisodiyotning rivojlanishiga hissa qo‘shmoqda. xulosa qilib aytganda, gullar fiziologiyasining o‘rganilishi bugungi ilm-fan taraqqiyoti va jamiyat ehtiyojlariga javob beruvchi dolzarb ilmiy yo‘nalishlardan biridir. ushbu mavzudagi tadqiqotlar natijalari ekologiya, agronomiya, seleksiya va boshqa ko‘plab sohalarda muhim ilmiy va amaliy ahamiyatga ega. kurs ishining maqsadi: ushbu kurs ishining asosiy maqsadi o‘simliklarning generativ organlari bo‘lmish gullarning tuzilishi, rivojlanishi, gullash jarayoniga ta’sir etuvchi omillar va ularning fiziologik funksiyalarini o‘rganishdir. shuningdek, gullar fiziologiyasi sohasidagi ilmiy yutuqlar va ularning amaliyotdagi ahamiyatini aniqlash ham ushbu kurs ishining asosiy yo‘nalishlaridan biridir. kurs ishining vazifalari : kurs ishining maqsadidan kelib chiqib, quyidagi vazifalar belgilandi: 1. gullar fiziologiyasi haqidagi ilmiy manbalarni o‘rganish va …

3 / 33

tuzilishi va xillari,to’pgullar va ularning tuzilishi. 1.1 gulning tuzilishi va rivojlanishi. gul novdaning uchki va barg qo’ltig’idagi meristemadan hosil bo’ladigan reproduktiv (ko’payish) organi hisoblanadi. gulda sporogenez, gametogenez, jinsiy jarayonlar, changlanish, urug’lanish va mevaning hosil bo’lish jarayonlari ro’y beradi. gulbandi gulni poyaga biriktirib turadi. ba’zi o’simliklarning gullarida gulbandi bo’lmaydi. bunday gullarni o’troq gullar deyiladi. issiqsevar o’simliklarda gulbandi ii.bob.o'simliklarning ko'payish fiziologiyasi uzun bo’ladi. gulbandining yuqori qismi kengayib gul o’rnini hosil kiladi. gul o’rni botiq, qavariq va tekis bo’ladi. gul o’rnida gulqo’rg’oni, changchilar va urug’chi joylashadi. gul changlanib, urug’langandan keyin tuguncha devoridan meva, urug’kurtakdan esa urug’ hosil bo’ladi. gullar to’g’ri – aktinomorf, qiyshiq - zigomorf yoki asimmetrik bo’ladi. gulqo’rg’onining bo’lishi, bo’lmasligi va tuzilishiga qarab gullar: 1) gomoxlamid-gulqo’rg’oni oddiy kosachabarglardan yoki tojbarglardan tashkil topgan, barglari bir xil rangda, gul o’rnida spiral joylashgan, (lola, magnoliya); 2) geteroxlamid-gulqo’rg’oni murakkab, kosacha va tojbarglardan iborat (olma, o’rik, na’matak); 3) gaploxlamid yoki monoxlomid-gulqo’rg’oni bir qator, ko’pincha kosachabarglardan tuzilgan (gazanda, …

4 / 33

uyli (tol, terak, ismaloq) deyiladi. ba’zi o’simliklarda ikki jinsli bilan bir jinsli gullar uchraydi va ko’p uyli yoki poligam o’simlik deyiladi (zarang, shumtol). 2 ikki uyli o’simliklar 1.2 gul qismlarining joylashishi. gul qismlari gul o’rnida ma’lum qonuniyat asosida joylashadi. ko’pchilik gullarda gul qismlari doira shaklida joylashadi: 4 doira bo’lsa – tetratsiklik, 5 doira bo’lsa – pentatsiklik deyiladi. bir pallali o’simliklarda uchtadan, ikki pallalilarda to’rt yoki beshtadan gul qismlari joylashgan bo’ladi (karam gullari). ayrim o’simliklarda (ayiqtavon) gul qismlari spiral joylashadi. bu vaqtda gul qismlarining soni ko’p bo’ladi va atsiklik yoki spiral gullar (yunoncha «a»-bir narsaning yo’qligini bildiradigan qo’shimcha va «kyuklos»-xalqa) deyiladi. gemitsiklikda (yunoncha-«yarim») gulqo’rg’oni doira shaklida, changchi va urug’chisi spiral shaklida joylashadi (magnoliya, lola daraxti), siklik gullarda – yopiq urug’li o’simliklarning juda ko’pchiligida gullar xalqa yoki doira shaklida joylashadi). 1.3 gul formula va diagrammasi. gullarni qisqacha tavsiflash uchun uning formulasi yoziladi. bu vaqtda asosan gulning simmetriyaligiga, qatorlar soniga, qismlarning soniga ahamiyat …

5 / 33

’rnini ifodalovchi raqam osti chiziq bilan (masalan, ostki tuguncha g (5‾) , ustki tuguncha g) belgilanadi. ∞ - ko’psonli , g(5)- tuguncha ustki g(5)- tuguncha ostki, g(5)- tuguncha o’rta gul formulasi: 🞵 sa5 so5 a∞ g∞ (ayiqtovon) sa2+2 so4 a2+4 g(2) (surepka) gul diagrammasini belgilash uchun quyidagi belgilar qo’llaniladi: · kosachabarg – killi qavsdan iborat; · gultojbargi – yarim oysimon qovus bilan; · changchilar – changdonning ko’ndalang kesimining shakli bilan; · urug’chi – tugunchaning ko’ndalang kesimi bilan; · agar doiradagi gul qismlari o’zaro qo’shilgan bo’lsa, belgilar tutashtiriladi. gulqo’rg’oni o’simliklarda gulqo’rg’oni oddiy va murakkab bo’ladi (2–rasm). murakkab gulqo’rg’oni ham kosachabarglar ham tojibarglardan iborat bo’ladi. kosachabarglarning hajmi uncha katta bo’lmasdan yashil rangda bo’lib, gulqo’rg’oning tashqi doirasida joylashadi. kosachabarglar ayrim-ayrim yoki qo’shilgan bo’ladi (3–rasm). qo’shilib o’sgan kosachabarglarda tishlari aniq ko’rinadi. kosachabarglar gul g’uncha vaqtidaichki qismlarini turli tashqi ta’sirlardan saqlaydi. ba’zi o’simliklarda gul ochilganda kosachabarglar to’kilib ketadi (lolaqizg’aldoq). labguldoshlarda gul ochilgandan keyin ham saqlanib …

Want to read more?

Download all 33 pages for free via Telegram.

Download full file

About "gulning tuzilishi va turlari"

gulning tuzilishi va turlari mundarija: kirish……………………………………………………………………………….3 i.bob. gul tuzilishi va xillari, to’pgullar va ularning tuzilishi…………………………………………………………………….…….4 1.1 gulning tuzilishi va rivojlanishi…………………………………………………..5 1.2 gul qismlarining joylashishi…………………………………………………..…..5 1.3 gul formula va diagrammasi……………………………………………………..9 ii.bob.o'simliklarning ko'payish fiziologiyasi…….…………18 2.1 yopiq urug'lilarning jinsiy ko'payshi……………………………………………18 2.2 jins determinatsiyasi……………………………………………………………..22 iii.bob.o’simlik hayotidagi asosiy ahamiyati…………..……..31 3.1. o’simlikning o’sishini ta’minlaydi……………………………………………..31 3.2. organlar tiklanishi (regeneratsiya)da ishtirok etadi.............................................32 3.3. yangi organlar hosil bo’lishidagi ishtiroki .............

This file contains 33 pages in DOCX format (511.6 KB). To download "gulning tuzilishi va turlari", click the Telegram button on the left.

Tags: gulning tuzilishi va turlari DOCX 33 pages Free download Telegram