endokrin sistema

PPTX 20 pages 4.3 MB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 4.3 MB

File type PPTX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

powerpoint presentation endokrin sistema saydullayeva sevara 1. endokrin sistemaga umumiy nuqtai 2. endokrin sistema kasalliklari 3. asosiy gormonlar va ularning vazifalari reja: buyrak usti bezlari buyrak usti bezlari steroid gormonlar, jumladan, kortizol (glikokortikoid), aldosteron (mineralokortikoid) va androgenlarni ishlab chiqaradi, ular metabolizm, elektrolitlar muvozanati va jinsiy rivojlanishda muhim rol o'ynaydi. buyrak usti bezlari tomonidan ajratiladigan adrenalin va noradrenalin kabi katekolaminlar stressga javoban yurak urishi va qon bosimini oshiradi, bu esa organizmning "jang yoki qoch" reaksiyasini faollashtiradi. qalqonsimon bez kasalliklari qalqonsimon bez tugunlari kattaligi 1 sm dan oshganda, ultratovush tekshiruvi va biopsiya o'tkazish tavsiya etiladi, bu esa tugunning xarakterini aniqlashga yordam beradi. qalqonsimon bezning gipotireozi holatida t3 va t4 gormonlari darajasi sezilarli darajada, 50% dan ortiq pasayadi, bu esa metabolizmning sekinlashishiga va bir qator alomatlarning rivojlanishiga olib keladi. endokrin tizim kasalliklari buyrak usti bezlari kasalliklari, addison kasalligi kabi, juda kam uchraydi, ammo hayot uchun xavfli bo'lishi mumkin va darhol tibbiy yordam talab …

2 / 20

flanadi, bu esa qonda kaltsiy darajasining pasayishiga va tetaniyaga olib kelishi mumkin. qalqonsimon bezining yonida joylashgan 4 ta para tireoid bezlari kaltsiy metabolizmini tartibga soluvchi paratiroid gormonini (pth) ishlab chiqaradi, qonda kaltsiy miqdorini 9-11 mg/dl oralig'ida ushlab turadi. endokrin tizimning tekshiruvi buyrak usti bezlari funksiyasini baholashda kortizol darajasi, taxminan 200-600 ng/ml oraligʻida tahlil qilinadi va ushbu koʻrsatkichning anormal qadri buyrak usti bezlari kasalliklarini koʻrsatishi mumkin. endokrin tizim tekshiruvida qon tahlili orqali qalqonsimon bez gormonlari (t3, t4 va tsh) darajasi 0,5-2,5 miu/l oraligʻida boʻlishi normal hisoblanadi, undan chetga chiqish gipo- yoki gipertiroidizm belgisi boʻlishi mumkin. endokrin tizim nima? gormonlar qon oqimi orqali butun tanaga tarqalib, ma'lum hujayralar yoki to'qimalarga ta'sir qilib, ularning faoliyatini o'zgartiradi va bu jarayonlarning tezligini 1000 marta tezlashtirishi mumkin. endokrin tizim 8 ta asosiy bezdan iborat bo'lib, ular gormonlar ishlab chiqaradi va organizmning 200 dan ortiq funksiyasini tartibga soladi, shu jumladan o'sish, metabolizm va reproduktiv funksiyalarni. gormonlar va …

3 / 20

ib keladi. jinsiy bezlar (tuxumdonlar va moyaklar) jinsiy bezlar, ya'ni tuxumdonlar va moyaklar, gormonlar ishlab chiqarish bilan birga, ayollarda oositlar (tuxum hujayralari) va erkaklarda spermatozoidlar hosil boʻlishini ta'minlaydi, bu jarayonlar meioz orqali 23 xromosomali gametalarni hosil qilishni oʻz ichiga oladi. tuxumdonlar estrogen va progesteron kabi jinsiy gormonlarni ishlab chiqaradi, bu gormonlarning qon plazmasidagi konsentrasiyasi ayolning reproduktiv siklining turli bosqichlarida 10-50 ng/ml oraligʻida oʻzgarib turadi. gipotalamus va gipofiz bezi gipotalamus gipofiz beziga 7 ta gormon ishlab chiqaradi, shu jumladan, vazopressin va oksitotsin kabi peptid gormonlar va prolaktinni chiqarishni boshqaradigan gomonal omillarni ham o'z ichiga oladi. gipotalamik-gipofizar tizimda, gipotalamus gipofiz bezining oldingi lobiga 6 ta tropik gormonni chiqaradi, bu gormonlar qalqonsimon bez, buyrak usti bezi va jinsiy bezlar kabi boshqa endokrin bezlarning faoliyatini tartibga soladi. endokrin tizimning sog'lom turmush tarziga ta'siri muntazam jismoniy mashqlar, haftada kamida 150 daqiqa, qalqonsimon bez faoliyatini yaxshilaydi va insulin sezgirligini oshirib, qandli diabet xavfini kamaytiradi. sog'lom ovqatlanish, …

4 / 20

o‘zgartirishi mumkin. gipotalamus, 7 ta asosiy gormon ishlab chiqarib, adenohipofiz faoliyatini boshqaradi, shu bilan butun endokrin tizimning faoliyatini tartibga soladi va organizmning gomiostazini saqlaydi. buyrak usti bezi kasalliklari buyrak usti bezi giperplaziyasi, tug'ma giperkortisizmning asosiy sabablaridan biri bo'lib, 100000 chaqaloqdan 1-1,5 tasida uchraydi va kortizol, aldosteron va androgenlarning ortiqcha ishlab chiqarilishiga olib keladi. buyrak usti bezining birlamchi o'smalari, shu jumladan feoxromotsitoma (adrenalin va noradrenalin ishlab chiqaruvchi hujayralarning o'smasi) qon bosimining keskin oshishi va boshqa jiddiy asoratlarga olib kelishi mumkin, taxminan 1 million kishidan 1 tasida uchraydi. oshqozon osti bezi oshqozon osti bezi taxminan 15 sm uzunlikda va 2.5-7.5 sm kenglikda boʻlib, qorin boʻshligʻida, oshqozon orqasida joylashgan va uning vazni taxminan 80-100 grammni tashkil etadi. oshqozon osti bezi ikki asosiy gormon ishlab chiqaradi: insulin va glyukagon, ular qon shakarining (glyukoza) darajasini 70-100 mg/dl oraligʻida tartibga soladi. gormonlarning ta'siri qalqonsimon bez gormoni tiroksin (t4) va triyodtironin (t3) metabolizm tezligini 20-30% ga oshirib, …

5 / 20

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "endokrin sistema"

powerpoint presentation endokrin sistema saydullayeva sevara 1. endokrin sistemaga umumiy nuqtai 2. endokrin sistema kasalliklari 3. asosiy gormonlar va ularning vazifalari reja: buyrak usti bezlari buyrak usti bezlari steroid gormonlar, jumladan, kortizol (glikokortikoid), aldosteron (mineralokortikoid) va androgenlarni ishlab chiqaradi, ular metabolizm, elektrolitlar muvozanati va jinsiy rivojlanishda muhim rol o'ynaydi. buyrak usti bezlari tomonidan ajratiladigan adrenalin va noradrenalin kabi katekolaminlar stressga javoban yurak urishi va qon bosimini oshiradi, bu esa organizmning "jang yoki qoch" reaksiyasini faollashtiradi. qalqonsimon bez kasalliklari qalqonsimon bez tugunlari kattaligi 1 sm dan oshganda, ultratovush tekshiruvi va biopsiya o'tkazish tavsiya etiladi, bu esa tugunnin...

This file contains 20 pages in PPTX format (4.3 MB). To download "endokrin sistema", click the Telegram button on the left.

Tags: endokrin sistema PPTX 20 pages Free download Telegram