alisher navoiy hayoti va ijodi

DOC 68,5 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1662756629.doc alisher navoiy hayoti va ijodi alisher navoiy hayoti va ijodi reja: 1. alisher navoiy hayoti va ijodi. 2. navoiy jamoat va davlat arbobi. 3. navoiy asarlarining ilmiy salohiyati. 4. xulosa alisher navoiy 1441-yil 9-fevralda amir temurning o'gli shohruh mirzo shohligi davrida hirotda tug'ildi. zamondoshlari uning haqida ko'pincha "nizomiddin mir alisher" deb yozadilar. 'nizomiddin"-din--diyonat nizomi degani bo'lib, donishmand mansab egalariga beriladigan sifat, "mir" - amir demakdir. uning otasi g`iyosiddin muhammad (uni g`iyosiddin kichkina ham der edilar) temuriylar saroyining amaldorlaridan, xonadonning ishonchli kishilaridan edi. onasi amirzoda shayh abusaid changning qizi bo`lgan, ismi ma`lum emas. alisherning bobosi temurning o`g`li umarshayx bilan emikdosh (ko`kaldosh) bo`lgan ekan. buyuk shoir o`z asarlarida o`z asarlarida bu qutlug` dargohga yaqinligidan iftixor etishini bayon qiladi. shuningdek, uning tarjimai holiga oid ayrim lavhalar asarlarida uchraydi. bu tabarruk zot to`g`risidagi ba`zi ma`lumotlarni esa uning zamondoshlari o`z kitoblarida beradilar. alisher saroy muhitida yashaganligi uchun alohida tarbiya va nazoratda o`sdi. kichiklik chog`idan …

an birida ot-ulov ustida hammani uyqu bosadi. alisher mingan ot, ittifoqo, yo`ldan chiqib, bo`lajak shoir egardan tushib qoladi, uyqu zo`rlik qilib, uyg`onmaydi. horigan ot ham egasi yonidan ketmay, to`xtab qoladi. alisher tong otib, quyosh qiziganda uyg`onadi. qarasa, poyonsiz sahro, atrofida hech kim yo`q. yolg`iz otigina yovshan ildizlarini chimtib turibdi. o`n yoshli bola o`zini qo`lga oladi. otini minib, zehn bilan yo`lni topib ilgari yuradi. kun qizib, chanqoqlik boshlanadi. shu payt uzoqdan bir narsa qorayib ko`rinadi. u suv to`la mesh ekan, ollohga shukuronalar aytib, alisher yo`lini davom ettiradi. uning ota-onasi manzilga yetgach, o`g`illlarini yo`qligini biladilar va mulozimni shoshilinch orqaga qaytaradilar. mulozim ko`p yurmay, alisherga duch keladi. alisherni, go`yo u qayta tug`ilganday, quvonch bilan kutib oladilar. 1452-yilda abulqosim bobur mirzo xuroson taxtiga o`tiradi, notinchliklar bosiladi. g`iyosiddin muhammad sabzavorga hokim qilib tayinlanadi. alisher esa o`qishini davom ettiradi. maktab yosh alisherni she`riyat, adabiyot olamiga olib kirdi. bo`lajag shoir sa`diy sheroziyning "guliston". "bo`ston", asarlarini, farididdin attorning …

qushlar zavqu shavq bilan yo`lga tushadilar. buroq bu zavq-shavq uzoq davom etmaydi. qushlar e`tiroz bildirib, uzr aytib, o`zlarini chetga ola boshlaydi. hudhud har biriga javob aytadi. semrug`ga yetishish baxti oldida bu dunyoning tashvishlari hechligini isbot etuvchi biror hikoya keltiradi. hudhudning gaplari, hikoyalari qushlarga yangi bir kuch bag`ishlaydi. ular hudhudni boshliq qilib, yo`lga tushadilar. hudhud buy o`lning ishq yo`li ekanligi, unga kirgan odam shayx san`on singari o`zligidan kechishi lozimligini aytadi. yana bir-biridan jozibali hikoyalar… nihoyat, qushlar yeti vodiyni bosib o`tadilar va o`zlarining semurg` ekanligini anglab yetadilar. "mantiq ut-tayr" xayoli alisherga bir umr hamroh bo`ldi. umrining so`ngida esa "lison ut-tayr"("qush tili") nomi bilan kitob yozdi. bo`lajag shoir yana nizomiy ganjaviy va xusrav dehlaviy asarlarini sevib o`qir edi. 1453-yilda alisherning otasi g`iyosiddin mauhammad vafot etadi. alisher abulqosim bobur hizmatiga kirdi. avval sabzavorda, so`ng mashhadda yashadi. ikki maktabdosh do`st – husayn va alisher yana birga bo`ldilar. bir munosabat bilan u 50 ming bayt, 100 …

n nishona edi. yigitlik yillari. 1457-yilda abulqosim bobur vafot etdi. hokimyat tepasiga abusaid mirzo keldi. husayn bayqaro taxt uchun kurashga sho`ng`ib ketdi. navoiy esa mashhad madrasalarida o`qishni davom ettirdi. do`stlar orttirdi. keksa shoir kamol turbatiyni shu yerda uchratdi. turbatlik bu shoir alisher bilan bir bayt muhokamasi ustida tanishib qoldi.shoir 1464-yilda hirotga qaytadi. biroq poytaxda uni noxushliklar kutadi. abusaid mirzo u bilan taxt talashayotgan husayn bayqaroni yaqin kishilarini ta`qib va tayziq ostiga olgan, jumladan, tog`alari mirsaid kobuliy va muhammad ali g`aribiylarni oldinma-keyin qatl ettirgan edi. ular iste`dodli shoirlar edi. alisherning ota mulki musodara qilingan, hatto yashashab turgani boshpana ham qolmagandi. u shaharda uzoq qola olmadi. holbuki, yosh shoirning ijodi barq urgan payti edi. abdurahmon jomiyadek zamonasining alloma adibi bilan yaqindan tanishib, saboqlar olgani, mehr qozongan edi. navoiy - "mahmud nuran" deb e`zozlagan bu mashhur shoir va olim o`zini siyosatdan uzoq tutar, hatto shahar tashqarisidagi sa`diddin koshg`ariy (1456-yilda vafot etgan mashhur shyx, …

katta kuch-qudrat sezayotganini aytadi. shunday qudratki, agar firdavsiy o`z "shohnoma"sini 30 yilda yozgan bo`lsa, u o`shanday asarni 30 oyda yoza oladi. nizomiy ganjaviyning 30 yil sarflab maydonga keltirgan "xamsa"si uning oldida 2-3 yillik ishdir. faqat unga imkon kerak. yurt esa notinch, odamlarda vafo yo`q. insoniylik qolmagan zulm avjida. hatto tasali beruvchi kishi ham yo`q. ketaman, desang etagindan tutadigan umr yo`ldoshing, ketsang, ayriliqdan eziladigan do`sting bo`lmasa. navoiy 60-yillarning ikkinchi yarmida samarqandda yashadi. uning bu shaharga kelishi sababini turlicha talqin qiladilar. xondamir, o`qish uchun keldi, deydi. to`g`ri u samarqandda din huquqshunosi va faylasuf fazulloh abullays qo`lida o`qidi. zahiriddin bobur uni abusaid surgun qildi deydi. bunda ham asos bor. abusaidning alisherga munosabati yomon edi. shoir samarqandda dastlab moddiy qiyinchilik ichida yashaydi. keyinroq unga shahar hokimi ahmad hojibek rag`bat va hoiylik ko`rsatadi. nihoyat, samarqand o`z go`zalligi bilan ham navoiyni maftun etadi. shoi uni "firdavsmonand"(jannatmisol) deb ataydi va unga hech qachon "gardi fano" o`ltirmasligini – …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "alisher navoiy hayoti va ijodi"

1662756629.doc alisher navoiy hayoti va ijodi alisher navoiy hayoti va ijodi reja: 1. alisher navoiy hayoti va ijodi. 2. navoiy jamoat va davlat arbobi. 3. navoiy asarlarining ilmiy salohiyati. 4. xulosa alisher navoiy 1441-yil 9-fevralda amir temurning o'gli shohruh mirzo shohligi davrida hirotda tug'ildi. zamondoshlari uning haqida ko'pincha "nizomiddin mir alisher" deb yozadilar. 'nizomiddin"-din--diyonat nizomi degani bo'lib, donishmand mansab egalariga beriladigan sifat, "mir" - amir demakdir. uning otasi g`iyosiddin muhammad (uni g`iyosiddin kichkina ham der edilar) temuriylar saroyining amaldorlaridan, xonadonning ishonchli kishilaridan edi. onasi amirzoda shayh abusaid changning qizi bo`lgan, ismi ma`lum emas. alisherning bobosi temurning o`g`li umarshayx bilan emikdosh (ko`kaldosh...

Формат DOC, 68,5 КБ. Чтобы скачать "alisher navoiy hayoti va ijodi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: alisher navoiy hayoti va ijodi DOC Бесплатная загрузка Telegram