ona tili va o’qish savodxonligi darslarida o‘quvchilarning lug’at boyligini takomillashtirish metodikasi

PPTX 16 стр. 238,4 КБ Бесплатная загрузка

16 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 238,4 КБ

Тип файла PPTX

Страницы 16

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 16

1-4bt-21guruh talabasi jo’ramurodova dilora mavzu: ona tili va o’qish savodxonligi darslarida o’quvchilarning lug’at boyligini takomillashtirish metodikasi reja: kirish 1.bob.ona tili va o’qish savodxonligi darslarida lug’at boyligini takomillashtirish metodik muammo sifatida 1.1.boshlang’ich sinf o’quvchilarining lug’at boyligini shakllantirishning metodologik asoslari 1.2.boshlang’ich sinf ona tili va o’qish savodxonligi darslarida o’quvchilarning lug’at boyligini takomillashtirishning amaliy ahamiyati 2.bob.boshlang’ich sinf o’quvchilarida lug’at boyligini takomillashtirish metodikasi 2.1. ona tili va o’qish savodxonligi darslarida o’quvchilarining lug’at boyligini takomillashtirishda yangi pedagogik texnalogiyalardan foydalanish 2.2.ona tili va o’qish savodxonligi darslarida o’quvchilarining lug’at boyligini takomillashtirishning metodik jihatdan yoritilishi xulosa foydalanilgan adabiyotlar kirish kurs ishining dolzarbligi:boshlang‘ich sinflar o‘quv dasturida ona tili, o‘qish bolalarning lug‘atini boyitish. bog‘lanishli nutqni o‘stirish, adabiy-estetik tafakkurini kamol toptirish, nutq madaniyatini shakllantirirsh, nutq ta’sirchanligini ta’minlashning muhim omilidir deyiladi. bu vazifalar grammatik mavzularni o‘rganish, mashq matnlarini kuzatish va tahlil qilish, maxsus lug‘aviy-grammatik mashqlar orqali bajariladi. ona tili o‘qitishning bosh maqsadi ham tilning jamiyatda tutgan o‘rni, vazifasi bilan belgilanadi. til aloqa …

2 / 16

ifodalay bilishdir. bunga erishish uchun ona tili dasrlarida lug‘at ustida ishlashga alohida e’tibor qaratish lozim. kurs ishining o’rganilganlik darajasi:boshlang‘ich sinflarda ona tili o‘qish savodxonligida o‘quvchi nutqini o‘stirish mavzusi o‘zbek tilida so‘zlarning nutq o‘stirish jarayonida ishlatilishi va qo‘llanishi borasida tadqiqot ishlari qilingan bo‘lsada, biz uni yanada chuqurroq tadqiq etishga harakat qildik. shu boisdan ham biz ushbu mavzuni tanladik va bilimimiz doirasida uni tahlil qilishga harakat qildik. mavzuni tahlil qilish jaryonida sh.shoabduraxmonov, g‘.abduraxmonov, u.tursunov, sh.rahmatullayev, m.asqarova, a.g‘ulomov, h.ne’matov, n.mahmudov, b.mengliyev, o.bozorov, m.qurbonova, g‘.sayfullayeva, m. abduraimova, m. a’lamova, sh. baqaxonova, x. muxiddinova kabi tilshunos olimlarning ilmiy nazariy fikrlari va tadqiqotlariga tayandik. badiiy asar matnlarida gazeta va jurnaldagi maqolalarda va she’riyatda so‘zlarning o‘rinli qo‘llanilganligi, ularning asar badiiyligini shakllantirishdagi o‘rni hamda o‘quvchilarning so‘z qo‘llash va so‘zdan foydalanish mahoratlarini va nutq o‘stirish qobiliyatini oshirish va ko‘rsatish tahlil qilish ishning belgilaydi kurs ishining maqsadi:boshlang’ich sinflarda lug’at ustida ishlash va lug’at boyligini oshirish malakalarini oshirish yuzasidan ilmiy ishlarni …

3 / 16

siz qolgan vayrona), qardosh (do‘st, birodar, qarindosh-urug‘), safdosh (harbiy xizmatda birga, tashkilotda birga), xavza (daryo va ko‘llarga qo‘yiladigan, uni tashkil etadigan irmoqlar yoki majmui rasm ko‘rsatiladi), sarkarda (qo‘mondon, lashkarboshi), zeb (bezak, ko‘rk, husn), ziynat (go‘zallik uchun xizmat qiluvchi buyum), qasr (xashamatli saroy, ko‘shk) kabi so‘zlarga duch keladilar. bunday so‘zlarning ma’nosini sinonimlar keltirib kengaytirish yo‘li bilan qarshi ma’noli so‘zlar bilan izoh berish, gap tuzish orqali ma’nosini yechish, rasmlar orqali tushuncha hosil qilish mumkin. bunday ishlash o‘quvchilarda so‘z ma’nolariga nisbatan sezgirlikni yuzaga keltiradi. o‘quvchilarni so‘zning yangi ma’nolari bilan tanishtirish. o‘quvchilar ko‘p ma’noli so‘zlarning bir ma’nosini tushunsa, boshqa ma’nosini bildirmasliklari mumkin. bolalar so‘zlarning hamma ma’nolarini birdaniga o‘zlashtirib ololmaydilar. ularning ma’nosini o‘zlashtirish bosqichma bosqich amalga oshiriladi. 1-2 sinfda ko‘p ma’noli so‘zning bir-ikki ma’nosi bilan tanishsa, 3-4sinflarda yana boshqa ma’nolarini bilib oladi. tilning barcha sathlarini: fonetika, leksika, so‘z tarkibi, morfologiya, sintaksis (boshlang‘ich sinfda bu bo‘limlar “tovushlar va harflar”, “so‘z”, “gap”, “bog‘lanishli nutq” deb nomlanadi)ni o‘rganish …

4 / 16

i ustida ham shu tarzda ishlanadi. g‘afforova va b. “ona tili”, t., “o‘qituvchi”, 2001 yilgi nashr. 1-sinf darsligida xiva ona tarix tilmochi, …bilan egachi, urush yo‘lini taqqa bekitdik, biz ma’nosiga zeb bersak, rediskaga akaman, karvon bo‘lib kelamiz (turnalar), chehrasiga tabassum yugurdi, bahor oq bulutni yetaklab ketdi, 2-sinf darsligida dov-daraxtning soch-soqolini qirishdi. biz oqlagan daraxtlar oppoq paypoq kiyishdi kabi badiiy-tasviriy til vositalari ustida ishlash o‘quvchini til zar, uni tilida qo‘llovchi zargar bo‘lishiga undaydi. o‘quvchilar tilida kam qo‘llaniladigan so‘zlar ma’nosi ustida ishlash. adabiy tilga oid ba’zi so‘zlar o‘quvchilar nutqida kam qo‘llaniladi. bu so‘zning ma’nosini o‘quvchi yetarli darajada tushunmaydi. uning o‘rnida oddiy so‘zlarni qo‘llaydi. o‘qituvchi ularni kitobiy so‘zlar bilan almashtirish uchun nutqida qo‘llashga majbur etadigan vaziyat yaratishi, ehtiyojni yuzaga keltirish zarur. masalan, jim –tinch, -osuda-osoyishta, yurakdan-dildan, soat strelkasi-soat millari, -garmdori-qalampir, minut-daqiqa, rayon-tuman kabi. so‘zlarning qo‘llanishini faolashtirish uchun yozma ishlar o‘tkazilayotganda ham o‘quvchilar e’tiborini ayrim so‘zlarni boshqasi bilan almashtirishlari ta’kidlandi. masalan, 1-sinfda rasmlar asosida …

5 / 16

bo‘lgan so‘z ma’nolari ustida ishlash. bunday so‘zlar darslikda kam qo‘llaniladi. bunday so‘zlarning bolalar hayoti bilan bog‘liq bo‘lganlarini ajratib olib “bilib qo‘ygan yaxshi” rubrikasi ostida ishlansa o‘quvchining nutqi zamon bilan baravar rivojlanib boradi. 5.grammatik atamalar ma’nosi bilan tanishtirish. grammatik atamalarning avvalo to‘g‘ri talaffuzi, imlosi o‘rgatiladi. shundan so‘ng misollar asosida uni mazmuni ochiladi. qoidani o‘qitish va mashqlar bajarish orqali atama ma’nosini to‘laqonli anglashlariga erishiladi. so‘z tilning ma’no bildiradigan asosiy birligi. tildagi so‘zlar yig‘indisi tilning lug‘at boyligini tashkil etadi. so‘zning ikki tomoni: tovush tomoni va ichki – ma’no tomoni bo‘lib uning ma’nosi leksikada o‘rganiladi. so‘z aniq predmetini ham, mavxum tushunchalarni ham bildiradi. tilning lug‘at tarkibi jamiyat taraqqiyoti bilan bog‘liq holda o‘zgarib, rivojlanib, boyib boradi. bularni leksikologiya tekshirib boradi. shuning uchun ham leksika lug‘at ustidan ishlash metodikasining lingvistik asosi hisoblanadi. tilning lug‘ati qancha ko‘p bo‘lsa, fikr shuncha aniq ifodalanadi. jumladan, aniq bir shaxning ham o‘z lug‘ati boyligi bo‘ladi. nutqi lug‘atga boy kishining nutqi aniq, …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 16 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "ona tili va o’qish savodxonligi darslarida o‘quvchilarning lug’at boyligini takomillashtirish metodikasi"

1-4bt-21guruh talabasi jo’ramurodova dilora mavzu: ona tili va o’qish savodxonligi darslarida o’quvchilarning lug’at boyligini takomillashtirish metodikasi reja: kirish 1.bob.ona tili va o’qish savodxonligi darslarida lug’at boyligini takomillashtirish metodik muammo sifatida 1.1.boshlang’ich sinf o’quvchilarining lug’at boyligini shakllantirishning metodologik asoslari 1.2.boshlang’ich sinf ona tili va o’qish savodxonligi darslarida o’quvchilarning lug’at boyligini takomillashtirishning amaliy ahamiyati 2.bob.boshlang’ich sinf o’quvchilarida lug’at boyligini takomillashtirish metodikasi 2.1. ona tili va o’qish savodxonligi darslarida o’quvchilarining lug’at boyligini takomillashtirishda yangi pedagogik texnalogiyalardan foydalanish 2.2.ona tili va o’qish savodxonligi darslarida o’quvchila...

Этот файл содержит 16 стр. в формате PPTX (238,4 КБ). Чтобы скачать "ona tili va o’qish savodxonligi darslarida o‘quvchilarning lug’at boyligini takomillashtirish metodikasi", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: ona tili va o’qish savodxonligi… PPTX 16 стр. Бесплатная загрузка Telegram