psixodiagnostika tarixi bo‘yicha taqdimot

PDF 12 стр. 444,6 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 12
3 mavzu 4 soat 2 juftlik 1 psixodiagnostika tarixi reja: 1.psixologik testlashtirishning tarixiy ildizlari. 2.f.galton, a.binening testlashtirishning vujudga kelishidagi xizmatlari. f.galtona, a.bine . 3. djeyms kettellning testlashtirishdagi faoliyati va uning dastlabki “zehn testlar”i. 4.psixodiagnostikaning xx asrda rivojlanishi. 5.xxi asrda psixodiagnostika. 6. psixologik testlashtirishning zamonaviy holatlari. o’zbekistonda psixodiagnostikaning rivojlanish tarixi. mashg`ulot maqsadi:talabalarga psixodiagnostika tarixi haqida ma’lumot berish. mavzuni o’rganish natijasida talaba:talabalar mavzu bo’yicha yetarlicha bilim, ko’nikma va malakalarga ega bo’ladilar. tayanch tushunchalar: tadqiqotlar sohasi, rivojlanish tarixi, eksperimental laboratoriy, metodlar klassifikatsiyasi, psixologik yondashuvlar, metodlar klassifikatsiyasi, ob’ektiv, sub’ektiv, proektiv yondoshuv. psixologik testlashtirishning tarixiy ildizlari. psixodiagnostika yuzaga kelishi bevosita psixologiya fanining tarixi bilan uzviy bog’liq, ya’ni uning amaliy jihatdan namoyon bo’lishida katta ahamiyat kasb etadi. zero, inson psixikasining tarixi har qanday psixik taraqqiyotni asosi bo’la oladi. ma’lumki, psixologiya qadimiy fanlardan hisoblanib, u bundan 2,5 ming yil ilgari paydo bo’lgan. qadimgi rek faylasuflaridan geraklit, demokrit, gippokrat, sokrat, platonlarni asarlarida kishining joni va ruhiy hayoti to’g’risida …
2 / 12
hlar va boshqa tadqiqotchilar psixik hodisalarni miya faoliyatining mahsuli ekanligi haqida taxmin qilishib, turli ruhiy kasalliklarni uning bo’zilishi, deb to’g’ri talqin qilishgan. har qanday psixik jarayon o’zo’zicha hosil bo’lishi mumkin emas, ya’ni psixika faqat u yoki bu qo’zg’otuvchining miyaga ta’siri tufayligina vujudga keladi. psixika boshlanishi qo’zg’otuvchini ta’sirida bo’lsa, uning natijasi organizmni unga nisbatan javob reaksiyasidir. shu bois ham psixik faoliyat miyaning aks ettiruvchi, reflektor faoliyatidangina iboratdir. psixologik bilimlarning klinik davri psixika bosh miya va nerv sistemasining mahsuli ekanligi borasidagi fikrlarni hozirgi zamon psixodiagnostikasining tarixi hamda xix asrning chorak yarmida psixologik bilimlarning shakllanishidagi klinik davri bilan bog’lash mumkin. bu davr shaxs haqidagi empirik psixologik bilimlarning to’planishi va tahlilida asosiy vazifa tabiblar yordamida amalga oshirilganligi bilan xarakterlanadi. tabiblarni, dunyoning rivojlanayotgan mamlakatlarida tarqalayotgan ruhiy va asab kasalliklarni kelib chiqish sababi qiziqtirar edi. shu bois, psixiatrlar yevropa shifoxonalaridagi bemorlarni uzluksiz nazorat qilish bilan bir qatorda, o’z xulosalarini qayd qilib borardilar. natijada, psixodiagnostikaning kuzatish, so’rov, …
3 / 12
ka xix asrning oxirida vujudga kelgan va individualpsixologik tafovutlarni o’rganuvchi fan sifatida, ularni o’lchashga, baholashga talabgor, intelekt o’lchamlari haqidagi bahsmunozaralarda toblangan holda yangi asr boshiga yetib keldi. qisqa vaqt mobaynida esa, aqliy galton shkalalaridan bine testlarigacha bo’lgan masofani bosib o’tdi. ma’lumki, psixodiagnostika yuzaga kelgan vaqtidan boshlab xix asr oxiriga qadar “intelekt”ni o’rganishdagi individual tafovutlarni o’lchashga mo’ljallangan edi. oldinda esa, xx asr, psixodiagnostikani rivojlanishini belgilab beruvchi yangi yutuqlar, omadsizliklar, diskussiya va kashfiyotlar davri turardi. yuqorida aytib o’tilganidek, xx asr boshlarida individual tafovutni aniqlashga qaratilgan hamda ahamiyatga egaligi bilan ajralib turadigan a.bine testi natijalari bo’lgan. shu bois, intelektning birinchi krizisini testlash ham uning nomi bilan bog’liqdir. natijada, bine shkalasini barcha mutaxassislar turli xil yurtlarda keng ko’lamda qo’llasha boshlashgan. 2.f.galton, a.binening testlashtirishning vujudga kelishidagi xizmatlari. f.galtona, a.bine . psixologiyada psixometrik yo’nalish asoschisi f.galton birinchi marta testlar yaratgan. dastlabki test aqlni o’lchash metodi sifatida qo’llanildi, keyinchalik esa undan shaxsni, uning reaktsiyalarini o’rganishda foydalanila boshlandi. …
4 / 12
metodlari bo’lmish proektiv metodlar bilan bog’langan edi. proektiv psixologiya bir butun shaxsni o’rganish mumkin emas, deb talqin qiluvchi psixometrik nuqtai nazar va bixeviorizmga qarshi e’tiroz bildiruvchi fan sifatida rivojlana boshladi. keyinchalik psixodiagnostikada yangi metodlar yaratilishi bilan birga birlashtirilgan (kombinatsiya qilingan) testlar qo’llanila boshlandi. masalan, aqlni o’lchash metodlari orasida amerikalik psixolog d.wechsler (1939,1955)ning subtestlari keng tarqaldi. yangi proektiv metodlar ham yaratilib, keng qo’llanila boshlandi. (amerikalik psixolog g.murray (1935, 1943)ning tematik appertseptsion testi (tat), nemis psixologi s.roslnvlig ning frustratsiyaga bo’lgan reaktsiyani o’rganish bo’yicha testi va boshqalar.) shaxsiy savolnomalar (mmpi, 16 pf) keng tarqaldi. sobiq sovet psixologiyasida diagnostik metodlardan foydalanish o’z tarixiga ega. bu jarayonda shartli ravishda 2 bosqichni ajratish mumkin. birinchi bosqich 20 yillarning boshidan 30 yillarning o’rtasigacha bo’lgan davrni o’z ichiga oladi. bu davrda pedagogika va psixotexnikada test metodlari keng tarqaldi. bunga bog’liq ravishda pedalogiya bola haqidagi fan rivojlana boshlandi. uning predmeti bolalar hayotini o’rganish, irsiyatning rolini aniqlash, jismoniy va ma’naviy …
5 / 12
ning tarixiy rivojlanishiga bag’ishlandi. uning fikricha, bolalar psixik taraqqiyoti insoniyat madaniyatini o’zlashtirishi natijasida ro’y beradi. bunda shaxs shakllanishida ta’lim va tarbiya jarayonlari yetakchi rol o’ynaydi. shunday qilib, psixodiagnostikani shakllanishiga xix asrning oxiri va xx asrda yo’zaga kelgan psixologiya fanidagi umumiy inqirozlar ham o’z ta’sirini ko’rsatdi. bu – qobiliyat, intellekt kabi murakkab shaxs xususiyatlarini ilmiy asoslarsiz o’rgangan eski, introspektiv psixologiyaning kamchiliklarini yaqqol ko’rsatib bera oldi. diagnostik metodlarning shakllanib borishi psixologiya fanini inqirozdan chiqa olishini ta’minlab berdi. chunki yaratilgan yangi metodlar psixik xususiyatlar va holatlar haqida aniq va obyektiv bilimlarni olish imkoniyatini berardi. bu bilimlar nazariy hukm, xulosalar hamda amaliy tavsiyalar ishlab chiqish uchun ishonchli asos bo’lib xizmat qilar edi. shu bois, psixologiya shunday darajada ilgarilab ketdiki, nafaqat akademik fanga xos nazariyalar bilan qurollandi, balki amaliy jihatdan ham foydali sohaga aylandi. psixodiagnostika o’zining nazariyalariga asoslangan tarzda shakllanadigan mehnat psixologiyasi, psixofiziologiya, tibbiy psixologiya, pedagogik psixologiya sohalarini bilimlar doirasini kengayishiga ham imkon yaratdi. natijada, …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 12 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "psixodiagnostika tarixi bo‘yicha taqdimot"

3 mavzu 4 soat 2 juftlik 1 psixodiagnostika tarixi reja: 1.psixologik testlashtirishning tarixiy ildizlari. 2.f.galton, a.binening testlashtirishning vujudga kelishidagi xizmatlari. f.galtona, a.bine . 3. djeyms kettellning testlashtirishdagi faoliyati va uning dastlabki “zehn testlar”i. 4.psixodiagnostikaning xx asrda rivojlanishi. 5.xxi asrda psixodiagnostika. 6. psixologik testlashtirishning zamonaviy holatlari. o’zbekistonda psixodiagnostikaning rivojlanish tarixi. mashg`ulot maqsadi:talabalarga psixodiagnostika tarixi haqida ma’lumot berish. mavzuni o’rganish natijasida talaba:talabalar mavzu bo’yicha yetarlicha bilim, ko’nikma va malakalarga ega bo’ladilar. tayanch tushunchalar: tadqiqotlar sohasi, rivojlanish tarixi, eksperimental laboratoriy, metodlar klassifikatsiyasi, psixologik ...

Этот файл содержит 12 стр. в формате PDF (444,6 КБ). Чтобы скачать "psixodiagnostika tarixi bo‘yicha taqdimot", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: psixodiagnostika tarixi bo‘yich… PDF 12 стр. Бесплатная загрузка Telegram