buxoro xonliklari va milliyg‘oya

PPTX 21 pages 5.8 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 21
презентация powerpoint o’zbrk xonliklari va milliyg’oya 1 reja: 1.o’zbek xonliklarining tashkil topishi. 2.o’zbek xonliklarning rivojlanishi. 3. 2.o’zbek xonliklarning hududi. oʻzbek xonliklari — turonda yoki turkistonda (movarounnahr, xorazm, farg'ona, xuroson), hozirgi oʻzbekiston, tojikiston, turkmaniston, qirgʻiziston, janubiy qozogʻiston, janubiy va sharqiy turkiston hududlari chegarasida mavjud boʻlgan davlatlar. oʻzbek sulolalaridan boʻlgan hukmdorlar tomonidan boshqarilgan. xvi asrning boshlarida movarounnahr va xorazmni temuriylardan soʻng boshqargan shayboniylarning ikki tarmogʻi boʻlmish movarounnahr va xorazm shayboniylari tomonidan asos solingan. abdullaxon ii 1533-yilgacha mamlakat markazi samarqand boʻlgan. ubaydullaxon davrida (1533—39) poytaxt buxoroga koʻchirilgan va xonlik buxoro xonligi nomini olgan. 1510-yil marv yaqinida shayboniyxon shoh ismoil i safaviy qoʻshinlaridan yengilib halok boʻlgandan keyin movarounnahr temuriylardan zahiriddin muhammad bobur qoʻliga oʻtadi. lekin, koʻp oʻtmay shayboniylar yana movarounnahrni egallaganlar. shu vaqtdan boshlab movarounnahr butunlay shayboniylarga tobe boʻlgan. oʻsha vaqtlarda xonlikka hozirgi oʻzbekiston va tojikistonning katta qismi, balx va badaxshon kirgan. ubaydullaxon vafotidan keyin buxoro xonligi mayda boʻlaklarga boʻlinib ketgan. buxoroda ubaydullaxonning oʻgʻli …
2 / 21
7-yildan boshlab buxoro uzilkesil xonlik poytaxtiga aylangan. iskandarxon (1563—83) va uning oʻgʻli abdullaxon ii davrida buxoro xonligi ning siyosiy mavqei ortgan. abdullah xon ii balx (1573), samarqand (1578), toshkent (1582), fargʻona (1583), badaxshon (1584), koʻlob (1585), xuroson (1588), xorazm (1595—96) ustidan oʻz hukmronligini oʻrnatgan; markaziy davlat boshqaruv devonini mustahkamlagan. shunday qilib 16-asr oxiriga kelib buxoro xonligi markazlashgan ulkan davlatga aylangan. sharqda qashqar bilan chegaradosh boʻlgan, gʻarbiy chekkasi orol va kaspiy dengizi sohillarigacha borib tutashgan. xonlikning shim.dagi chegaralari turkiston va sayramgacha yetib, jan.da xurosonning sharqiy qismini oʻz ichiga olgan. shayboniylar hukmronligi yillarida, ayniqsa abdullaxon ii zamonida buxoro xonligi da dehqonchilik, hunarmandchilik, savdo-sotiq rivojlangan, madaniy hayot ancha yuksalgan. juda kup sugʻorish inshootlari: abdullaxon bandi, tuyatortar kanali, oqchopsoy toʻgʻoni va suv ombori, vaxshdan chiqarilgan koʻplab ariqdarning qurilishi dehqonchilikni rivojlantirdi. bu vaqtlarda buxoro xonligi da bugʻdoyning 10 xil turi, suli, qoʻnoq, joʻxori, mosh, noʻxat, makkajoʻxori, loviya, sholi, paxta, kunjut, beda, arpa, sabzavot va poliz …
3 / 21
ijasida eroniylar mamlakatdan quvib chiqarilgan va xorazmliklar taklifi bilan 1511 yilda vazir shahrini egallagan shayboniylardan elbarsxon xorazm hukmdori deb tan olingan. 1512 yilga kelib xonlik hokimiyati koʻchmanchi oʻzbeklarning boshqa urugʻi (shajarasi) rahbari elbarsxon qoʻliga oʻtadi. shu vaqtdan boshlab xiva xonligi yuzaga keladi, uning poytaxti turli yillarda vazir, qoʻhna urganch va xiva shaharlari boʻlgan. xonlik tarkibiga xorazmdan tashqari mangʻishloq, balxan togʻlari, dehiston, oʻzboy(uzboy) va oʻrta xuroson hududlari kirgan. elbarsxon (1511—16) bilan birga dashti qipchoqdan xorazmga kelgan qabilalar oʻtroqlashganlar. uning davrida xorazmliklar turkmanistonning janubiy qismi, eron shimolidagi saraxs, orol va mangʻishloqni egallashgan. yangi yerlarni elbarsxon oʻgʻillari va ukasi, qarindoshlariga boʻlib berishi natijasida mayda hokimliklar paydo boʻlgan. elbarsxon vafotidan keyin uzluksiz oʻzaro nizolar sababli xonlar tez-tez almashib turgan. 16-asrda xiva xonligini sulton hojixon (1516), husaynqulixon (1516), soʻfiyonxon (1516—22), bujaqaxon (1522—26), avaneshxon (1526—38), alixon (1538—47), akatoyxon (1547—56), yunusxon (1556—57), doʻstxon (1557—58), hoji muhammadxon (1559—1602) lar boshqarganlar. xiva tashkil topishi xiva xonligida asosan mavjud davri-1511-1920.y. …
4 / 21
uning koʻpchiligini oʻzbeklar, turkmanlar, qoraqalpoqlar, kam sonli forslar, arablar, ruslar va boshqalar tashkil qilgan. xiva xonligi boshqaruv tizimi, asosan, buxoro va qoʻqon xonliklaridek boʻlib, farqi, 19-asr boshlaridan xon huzurida kengash (devon) boʻlgan. eng yuqori amaldorlardan tashkil topgan kengash vakolati cheklangan. asosiy qarorlar xon tomonidan qabul qilingan boʻlsada, amaldorlarning xonlik boshqaruvidagi mavqei baland edi. mansab va unvonlar harbiymaʼmuriy, harbiy va diniy toifalarga boʻlingan. inoq, otaliq, biy, amir ulumaro, mehtar, qushbegi, beklarbegi, devonbegi va boshqa unvon va mansablar xonlik iqtisodiy, siyosiy, moliyaviy, harbiy hayotida muhim oʻrin tutgan. xonlik sud ishlari, asosan, diniy ulamolar qoʻlida boʻlib, ularning mamlakat hayotida taʼsiri kuchli boʻlgan. xonlik bayroq xonlikni 170-yildagi hududi 17-asrgacha xonlikning poytaxti koʻhna urganch (hozirgi turkmaniston hududida) boʻlgan .xorazmning yoki xiva xonligining eng yirik shahri xiva – xvii asr boshidan 1920-yilgacha poytaxt boʻlgan. qadimda shahar xiyvoq deb atalgan. xiva tashkil topgan davrdan boshlab sharq va gʻarb oʻrtasidagi savdo yoʻlining halqasi boʻlib kelgan. 17-asr boshlarida amudaryo …
5 / 21
toʻrtta darvoza orqali kiriladi. hunarmandlar va savdogarlar yashaydigan qism dishan qalʼa deb nomlangan. u yerda doʻkonlar va savdo maydonchalari bor. dishan qal’aning uzunligi 6250 metr, 10 ta darvozasi bor. xiva xonligi shaharlari qoʻqon xonligi — oʻzbek xonliklaridan biri (1709-1876). poytaxti — qoʻqon. oʻzbeklarning minglar urugʻidan boʻlgan shohruxbiy 1709-yilda asos solgan. bu xonlik tarkibiga dastlab qoʻqon, namangan, margʻilon, konibodom, isfara va ularning atrofidagi qishloqlar kirgan. abdurahimbiy davrida buxoro xonligiga harbiy yurish qilinib, samarqand egallanadi (1732). abdulkarimbiy davrida (1746-yil) qalmoqlar fargʻona vodiysiga hujum qilib, oʻsh, andijon, margʻilon shaharlarini egallab, qoʻqonni qamal qilgan. qoʻqonliklarga yordamga kelgan oʻrtepa hokimi fozilbiy qoʻshinlari bilan birgalikda ularni fargʻona vodiysidan quvib chiqarishgan. norboʻtabiy davrida chust va namangan beklarining mustaqillik uchun koʻtargan gʻalayonlari bostirilgan. mamlakatda sugʻorish inshootlari barpo qilinadi, savdo va hunarmandchilik, qishloq xoʻjaligi birmuncha rivoj topadi va nisbatan arzonchilik boʻladi. qo’qon xonligining tashkil topishi. qo’qon xoni xudoyorxon qo’qon xonligi bayroq qo’qon xonligida asosan mavjud bulgan davri-1708-1876.y. sulola- minglar. …

Want to read more?

Download all 21 pages for free via Telegram.

Download full file

About "buxoro xonliklari va milliyg‘oya"

презентация powerpoint o’zbrk xonliklari va milliyg’oya 1 reja: 1.o’zbek xonliklarining tashkil topishi. 2.o’zbek xonliklarning rivojlanishi. 3. 2.o’zbek xonliklarning hududi. oʻzbek xonliklari — turonda yoki turkistonda (movarounnahr, xorazm, farg'ona, xuroson), hozirgi oʻzbekiston, tojikiston, turkmaniston, qirgʻiziston, janubiy qozogʻiston, janubiy va sharqiy turkiston hududlari chegarasida mavjud boʻlgan davlatlar. oʻzbek sulolalaridan boʻlgan hukmdorlar tomonidan boshqarilgan. xvi asrning boshlarida movarounnahr va xorazmni temuriylardan soʻng boshqargan shayboniylarning ikki tarmogʻi boʻlmish movarounnahr va xorazm shayboniylari tomonidan asos solingan. abdullaxon ii 1533-yilgacha mamlakat markazi samarqand boʻlgan. ubaydullaxon davrida (1533—39) poytaxt buxoroga koʻchirilgan va xonl...

This file contains 21 pages in PPTX format (5.8 MB). To download "buxoro xonliklari va milliyg‘oya", click the Telegram button on the left.

Tags: buxoro xonliklari va milliyg‘oya PPTX 21 pages Free download Telegram