falsafa

DOCX 36 pages 97.1 KB Free download

36 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 97.1 KB

File type DOCX

Pages 36

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 36

falsafa 1- joriy nazorat 1-mavzu: falsafa va uning jamiyat hayotidagi roli. 1. falsafaning predmeti va asosiy mazmuni. falsafaning predmeti. falsafa fani xuddi ijtimoiy, tabiiy fanlar singari mustaqil fandir. u o‘zining mustaqil ob’ekti va predmetiga ega. falsafaning predmetini “olam-odam-inson” tizimi tashkil etadi.falsafa predmeti uning rivojlanish davri mobaynida uzluksiz o‘zgarib turgan. falsafa muammolari uning predmeti bilan belgilanadi. ma’lumki, falsafa predmeti tarixiy rivojlanish jarayoni mobaynida sezilarli darajada o‘zgargan. falsafiy fanlarning har biri: ontologiya, gnoseologiya, etika, estetika, mantiq, siyosatshunoslik, falsafa tarixi ham o‘z alohida predmetiga ega. shu tufayli ham falsafa predmetini faqat o‘ta abstrakt tushunchalar yordamida belgilash mumkin. suu ma’noda «dunyo – inson» munosabatlari tizimidagi umumiylik falsafaning predmeti hisoblanadi, degan fikr mazkur talablarga javob beradi. endi «falsafa nimani o‘rganadi?» degan savolni berishimiz mumkin. in sonda bilishga qiziqish uyg‘otadigan, mifologiya, din yoki fan javoblaridan qoniqmagan insonning o‘ziga ma’lum bilimlar va tajribaga, muayyan e’tiqod,ishonch va intuitsiyaga tayangan holda oqilona asoslangan javoblar berishga harakat qiladigan, savollar tug‘diradigan …

2 / 36

savvurlar, bilimlar tizimidir. dunyoqarash - olamni eng umumiy tarzda tasavvur qilish, idrok etish va bilishdir. dunyoqarashning bir kishiga yoki alohida shaxsga xos shakli individual dunyoqarash deyiladi. 3. dunyoqarashning tarixiy shakllari (mifologik, diniy, falsafiy). mifologik dunyoqarash. “mif” tushunchasi yunoncha “mythos» so‘zidan kelib chiqqan bo‘lib, afsona, rivoyat degan ma’noni anglatadi. mifologik dunyoqarash insoniyat tarixining dastlabki bosqichlariga xos bo‘lib, odamlar xulq-atvori va o‘zaro munosabatlarini tartibga solish funksiyasini bajargan.mifologik dunyoqarash insonning dunyoni tushunishining o‘ziga xos oddiy usuli sifatida paydo bo‘lgan.mifologik dunyoqarash voqelikning hayoliy in’ikosi sifatida asosan qadimgi davr kishilari uchun xarakterlidir. bu dunyoqarash o‘z ifodasini ko‘proq qadimgi davrlarda yaratilgan naqllarda, rivoyat va afsonalarda topgan.qadimgi kishilar bu afsona va rivoyatlarda tabiat va jamiyatning turli hodisa va voqealarini umumlashtirib, ularni hayoliy shakllarda tasvirlaganlar.mifologik dunyoqarashda hamma narsa va hodisalar bir-birining ishtirokchisi sifatida ifodalanadi. tabiat kuchlarini hissiy qiyofalarda alohida jonli vujudlar ko‘rinishida jonlantirib tasvirlanadi. mifologik dunyoqarash ifodalangan rivoyatlar va afsonalar o‘z mavzulari jihatdan turli tumandir. ularning ba’zilari dunyoning …

3 / 36

a narsa va hodisalar birbirining ishtirokchisi sifatida tasvirlanadi. buning natijasida bir xil buyumlarning sifatlarini ikkinchi xil buyumlarga bemalol ko‘chirish mumkin bo‘ladi. mifologik dunyoqarashda tabiat kuchlari alohida jonli vujudlar ko‘rinishida jonlantirib tasvirlanadi.mifologiyada bir xil narsalarning xossalari ikkinchi xil narsalarga bemalol ko‘chirilgangligi sababli, u xayolotga keng yo‘l ochib beradi.unda tasvirlangan obrazlar har qanday o‘zgarishlar qilishi va jasoratlar ko‘rsatishi mumkin. har bir xalqda o‘zining tarixiy o‘tmishiga oid juda ko‘p rivoyatlar va afsonalar mavjud. ularda bu xalqning ijtimoiy hayoti, turmush va tafakkur tarzlari, ijtimoiy, iqtisodiy, siyosiy va madaniy-ma’naviy munosabatlari xayoliy tarzda aks ettiriladi, ular afsonaviy qahramonlar qiyofasida yovuz kuchlarga qarshi kurash olib boradilar.bunday rivoyatlar va afsonalar dastlabki paytlarda xalq og‘zaki ijodi namunalarida, keyinchalik yozuvning paydo bo‘lishi bilan taraqqiy etgan xalqlarda o‘ziga xos adabiy-badiiy asarlarda o‘z ifodasini topadi. diniy dunyoqarash dunyoqarashning tarixan ikkinchi shakli dindir («din» so‘zi arabchadan tarjimada «e’tiqod», «ishonch», «ishonmoq» degan ma’nolarni anglatadi). mif kabi, din zamirida ham e’tiqod, tuyg‘ular va emotsiyalar yotadi. …

4 / 36

alarga va ularning faoliyatiga, o‘z umri va uning mazmuni kabi ko‘pdan-ko‘p tushunchalarga munosabati, ularni anglashi, tushunishi, qadrlashida namoyon bo‘ladi. falsafiy dunyoqarash dunyoni, borliqni aqliy jihatdan umumlashtirib tushuntiruvchi nazariy qarashlar tizimidir. u insonning aqliy-intellektual faoliyatiga ko‘proq e’tibor beradi.falsafiy dunyoqarash shakllanishi va rivojlanishiga afsonaviy, diniy dunyoqarashning ta’siri bo‘lganini inkor etib bo‘lmaydi. falsafiy dunyoqarash ana shu ikki irmoq negizida vujudga keldi. falsafiy dunyoqarash kundalik faoliyat, dunyoviy, diniy, ilmiy bilimlar, hayotiy kuzatishlar va ijtimoiy tarbiya ta’sirida shakllanadi hamda rivojlanadi. fanda ijtimoiy borliqning barcha jihatlari aks etadi. dunyoqarashning shakllanishida his-tuyqu, aql-idrok va tafakkur ham muhim o‘rin tutishi tabiiy. uning shakllanishi kishilarning hissiy kechinma va kayfiyatlariga ham bog’liq bo‘lib, inson kayfiyatida uning hayot sharoitlari, ijtimoiy ahvoli, milliy xususiyati, madaniy saviyasi, shaxsiy taqdiri, yoshi va hokazolar aks etadi. muayyan davr dunyoqarashida zamon ruhi, ijtimoiy kuchlarning kayfiyati, intilishi ham o‘z ifodasini topadi. masalan, bugungi o‘zbekiston mustaqilligini mustahkamlash zarurati istiqlol dunyoqarashini shakllantirishga ulkan ta’sir ko‘rsatmoqda. falsafiy dunyoqarash murakkab tuzilishga …

5 / 36

di ham inson manfaatlariga xizmat qilishdan iboratdir.falsafa o’z tadqiqot mavzusi sifatida insonning mohiyati, jamiyatdagi ijtimoiy, iqtisodiy, siyosiy, ma’naviy munosabatlarning asoslari va sabablari, borliq, materiya, tabiat taraqqiyotining eng umumiy muammolarini o’rganadi. falsafa qadim davrlardan boshlab kishilarning aqliy salohiyati o’sishida, nazariy tafakkuri qaror topishida, axloqiy kamolatida muhim rol o’ynab kelgan. bugungi kunda mamlakatimizda 2017 — 2021 yillarda o’zbekiston respublikasini rivojlantirishning beshta ustuvor yo’nalishi bo’yicha harakatlar strategiyasi asosida barcha soha va tarmoqlarda ulkan o’zgarishlar amalga oshirilmoqda. bu borada jamiyat hayotida ezgu qadriyat va an’analarni chuqur qaror toptirishga, xususan, xalqimiz, ayniqsa, yosh avlodning ma’naviy-intellektual salohiyati, ongu tafakkuri va dunyoqarashini yuksaltirishda, ona vatani va xalqiga muhabbat va sadoqat tuyg’usi bilan yashaydigan barkamol shaxsni tarbiyalashda falsafa fanining o’rni beqiyos ahamiyatga egadir. yoshlarimizning jismonan sog’lom, ruhan va aqlan rivojlangan, mustaqil fikrlaydigan, vatanga sodiq, qat’iy hayotiy nuqtai nazarga ega yoshlarni tarbiyalash, demokratik islohotlarni chuqurlashtirish va fuqarolik jamiyatini rivojlantirish jarayonida ularning ijtimoiy faolligini oshirishda falsafa fanining ahamiyatini ko’rishimiz mumkin. …

Want to read more?

Download all 36 pages for free via Telegram.

Download full file

About "falsafa"

falsafa 1- joriy nazorat 1-mavzu: falsafa va uning jamiyat hayotidagi roli. 1. falsafaning predmeti va asosiy mazmuni. falsafaning predmeti. falsafa fani xuddi ijtimoiy, tabiiy fanlar singari mustaqil fandir. u o‘zining mustaqil ob’ekti va predmetiga ega. falsafaning predmetini “olam-odam-inson” tizimi tashkil etadi.falsafa predmeti uning rivojlanish davri mobaynida uzluksiz o‘zgarib turgan. falsafa muammolari uning predmeti bilan belgilanadi. ma’lumki, falsafa predmeti tarixiy rivojlanish jarayoni mobaynida sezilarli darajada o‘zgargan. falsafiy fanlarning har biri: ontologiya, gnoseologiya, etika, estetika, mantiq, siyosatshunoslik, falsafa tarixi ham o‘z alohida predmetiga ega. shu tufayli ham falsafa predmetini faqat o‘ta abstrakt tushunchalar yordamida belgilash mumkin. suu ma’noda «d...

This file contains 36 pages in DOCX format (97.1 KB). To download "falsafa", click the Telegram button on the left.

Tags: falsafa DOCX 36 pages Free download Telegram