zamburug`lar

PPTX 20 стр. 2,2 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1 / 20
презентация powerpoint o`zbekiston respublikasi oliy va o`rta maxsus ta`limi vazirligi navoiy davlat pedagogika instituti tabiiy fanlar fakulteti mavzu: zamburug`lar bo`limi (mycophyta, funqi). reja: 1. zamburug`lar bo`limiga umumiy хaraktеristika. 2. zaburug`larning hujayraviy tuzilishi va ko`payishining turli ko`rinishlari. 3. zamburug`larning tarqalishi, hayot tarzi va amaliy ahamiyati 4. zamburug`larning muhim belgilariga ko`ra klassifikatsiyasi. tayanch so`zlar: zamburug`, gif, mitseliy, rizomitseliy, fakultativ zamburuglar, mikroparazit, hujayrasiz mitseliy, hujayrali mitseliy, parentosoma, gametogamiya, somatogamiya, gametangiogamiya ajdod, klassifikatsiya, fakultativ, ixtiyoriy parazit, mikroparazit, zamburug`lar qadimiy organizmlar bo`lib, evolyutsiya jarayonida rangsiz sitoxrom s ga ega bo`lmagan xivchinlilarning fiagellatae guruhidan kelib chiqqan. shuning uchun ham zambu­rug`lar o`simliklar olami doirasida o`rganiladi. ammo zamburug`lar oziqlanish xususiyatlari bilan o`simliklardan farq qiladi, chunki ularning hujayrasida yashil rang beruvchi xlorofill pigmenti bo`lmaydi. ular geterotrof oziqlanishga moslashgan, ya`ni zamburug`lar tayyor organik moddalar bilan oziqlanuvchi organizmlar hisoblanadi. shu xususiyati bilan anorganik moddalar bilan oziqlanuvchi avtotrof organizmlar (mustaqil oziqlanuvchi organizmlar)ga qarama – qarshi turadilar. assimilyatsiya vaqtida zamburug`larning hujayrasida kraxmal emas, …
2 / 20
ing vegetativ tanasi mitseliy deb ataladi. mitseliy shoxlangan giflardan tashkil topgan bo`lib, uchiga o`sish va yon tomonga shoxlanish xususiyatiga ega. mitseliy substratga o`rnashib, undagi oziq moddalarni shimib oladi. substrat ustidagi mitseliyga havoyi mitseliy deyiladi. havoyi mitseliyda ko`payish organlari taraqqiy etadi. hujayra tuzilishi mitseliy turlicha tuzilgan bo`ladi: hujayrasiz mitseliy. bunday mitseliy bitta yirik hujayradan iborat bo`lib, hujayra ichida bug`inlar bo`lmaydi. bunday hujayra ko`p yadroli bo`ladi hujayrali mitseliy. bunday mitseliy bug`inlarga bo`lingan bo`lib, hujayra alohida-alohida qismlarga ajralgan. hujayrasi bir yoki ko`p yadrolidir. tuban taraqqiy etgan zamburug`larda (xitridiomitset, oomitset, gifoxitriomitset va zigomi-setsimonlar) mitseliysi hujayrasiz tuzilgan. yuksak taraqqiy etgan zamburug`larda esa xaltachali va bazidiyali zamburug`larning mitseliysi ko`p hujayrali, to`siqlar bilan ajralgan. to`siq hujayraning devoridan markazga qarab o`sadi, markazda ochiq joy qoladi, bunga pora deyiladi. pora orqali hujayra suyuqligi harakat qiladi. hujayra to`siqlari xaltachali va bazidiyali zamburug`larda oddiy ochiq joy (pora) bo`lsa, ayrim vakillarida esa to`siq qalpoqchali, qalpoqchali pora hamma tomonidan membra­na (parda) bilan o`ralgan, …
3 / 20
smdan tashkil topadi. tashqi qismi shakllanmagan, ichki qismi esa g`adir – budir yoki uymali to`siqdan iborat. hujayra devorining 80 – 90 % ini polisaxaridlar tashkil etadi. ular oqsil va lipidlar bilan bog`langan. zamburug`larning hujayra sitoplazmasida ribosoma, mitoxondriy, goldji apparati va yadrosi bo`ladi. protoplast sitoplazmatik parda – plazmolemma bilan qoplangan. hujayra devori bilan sitoplazma membranasi o`rtasida lomasomalar bo`lib, ular huddi pufakchaga o`xshab ketadi . sitoplazma chegarasi bilan vakuola o`rtasida ham parda bo`lib, bunga tonoplast deyiladi. ko`payishi. zamburug`lar vegetativ, jinssiz va jinsii yo`llar bilan ko`payadi. vegetativ ko`payishi. vegetativ ko`payish ham bir necha xil bo`ladi. mitseliy uzilib, mustaqil individga aylanadi. masalan, xlamidospor qalin po`st bilan o`ralgan bo`lib, noqulay sharoitda o`sish qobiliyatini saqlab qoladi. oidiylar vositasida ko`payish. bunda mitseliy gifasining uchlari bir qancha ayrim hujayralarga bo`linadi, hosil bo`lgan hujayra taraqqiy etib, yangi mitseliyga aylanadi. kurtaklanish yo`li bilan ko`payish. bunday ko`payish, achitqi zambu­rurg`lar uchun xarakterlidir. sklerotsiy vositasida ko`payish. bu giflarning zich qo`shilib o`sishidan hosil bo`ladi. …
4 / 20
sil qilish bilan ko`payadi. bu sporalar ham zoosporaga o`xshash sporangiy ichidagi ko`p yadroli moddalarga bulinib, bir qancha bir yadroli sharsimon va po`st bilan uralgan harakatsiz sporalar hosil qiladi. sporangiy ichida endogen yo`l bilan hosil bo`lgan bu sporalarga sporangiy spora deyiladi. sporangiy sporalar juda mayda bo`lib, shamol yordamida yoki hasharotlarga yopishib, atrofga tarqaladi. bunday sporalarning hosil bo`lishi zamburug`larning suv muhitidan yer betiga chiqib o`sishi bilan bogliqdir. konidiyasporalar bilan ko`payish. bu usul quruq sharoitga moslashgan yuksak zamburug`lar uchun xosdir. konidiyaspora konidiyaband deb ataladigan aloxida gifning uchida vujudga keladi. konndiyabandning uchidagi hujayra dumaloqlashib, nozik tizma zanjircha hosil qiladi. u yetilgandan so`ng tizmalar uzilib, tarqalib ketadi. konidiyasporalar ekzogen, ya`ni sirtdan hosil bo`ladi. agar bir tur zamburug` uziga xos shoxlanadi. jinsiy ko`payish. zamburug`larning bu xilda ko`payishi deyteromitsetsimonlar sinfidan boshqa hamma zamburug`larda. uchraydi. mazkur jarayon asosan uchta guruxga bo`linadi: gametogamiya, gametangiogamiya va somatogamiya. 1. gametogamiya tuban zamburug`larda rivojlangan bo`lib, suvo`tlardagi kabi, izogamiya, geterogamiya va oogamiya yo`li …
5 / 20
gan zigota zigospora deb ataladi. bir oz tinim davrini kechirgandan so`ng u o`sib, qisqa. sporangiyband ichida shoxlanmagan yosh sporangiyga aylanadi, bu embrion sporangiy deb ataladi. zamburug`larni klassifikatsiyalashda ularni eng muhim belgilariga, jumladan, xivchinlarning joylashishi va tuzilishiga, jinssiz va jinsiy ko`payish xususiyatiga, hujayra devorining tuzilishiga va polisaxaridlar tarkibiga qaraladi. yuqorida aytilgan belgilarga asoslanib, zamburug`lar bo`limini 7 sinfga ajratib o`rganish mumkin. 1.xitridiomitsetsimonlar (chytridiomycetes) ning mitseliysi boshlang`ich xholda bo`lib, vegetativ tanasi odatda po`stsiz, hujayra devori yo`q. jinssiz kupayishi zoosporalar yordamida sodir bo`lib, zoospora faqat bitta silliq xivchinga ega. jinsiy kupayishi gametagamiya yoki oologamiya, hujayra devorida xitin va glyukan uchraydi. 2. gifoxitriomitsetsimonlar (hyphocshylriomycetes) vegetativ tana va bir hujayrali bo`lib, yalang`och rizomitseliy hosil qiladi. jinssiz kupayishi shoxlangan bir xivchinli zoosporalar yordamida sodir buladi. hujayra devorlarida xitin va sellyuloza uchraydi. 3.oomitsetsimonlar (oomycetes) mitseliysi rivojlangan, lekin hujayrasiz tuzilishga ega. jinssiz kupayishi ikki xivchinli (xivchinning biri sillik va ikkinchisi shoxlangan) zoosporalar vositasida boradi. jinsiy kupayish rogamiya, hujayra devorida …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 20 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "zamburug`lar"

презентация powerpoint o`zbekiston respublikasi oliy va o`rta maxsus ta`limi vazirligi navoiy davlat pedagogika instituti tabiiy fanlar fakulteti mavzu: zamburug`lar bo`limi (mycophyta, funqi). reja: 1. zamburug`lar bo`limiga umumiy хaraktеristika. 2. zaburug`larning hujayraviy tuzilishi va ko`payishining turli ko`rinishlari. 3. zamburug`larning tarqalishi, hayot tarzi va amaliy ahamiyati 4. zamburug`larning muhim belgilariga ko`ra klassifikatsiyasi. tayanch so`zlar: zamburug`, gif, mitseliy, rizomitseliy, fakultativ zamburuglar, mikroparazit, hujayrasiz mitseliy, hujayrali mitseliy, parentosoma, gametogamiya, somatogamiya, gametangiogamiya ajdod, klassifikatsiya, fakultativ, ixtiyoriy parazit, mikroparazit, zamburug`lar qadimiy organizmlar bo`lib, evolyutsiya jarayonida rangsiz sitoxrom s...

Этот файл содержит 20 стр. в формате PPTX (2,2 МБ). Чтобы скачать "zamburug`lar", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: zamburug`lar PPTX 20 стр. Бесплатная загрузка Telegram