qadimgi sharq madaniyati

PPTX 15 pages 208.3 KB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 208.3 KB

File type PPTX

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

qadimgi sharq madaniyati reja qadimgi misr madaniyati. qadimgi mesopotamiya madaniyati. qadimgi hindiston madaniyati. qadimgi xitoy madaniyati. qadimgi sharq madaniyati qadimgi sharq madaniyati reja 1.qadimgi misr madaniyati. 2.qadimgi mesopotamiya madaniyati. 3.qadimgi hindiston madaniyati. 4.qadimgi xitoy madaniyati. insoniyat tarixida ilk sivilizatsiyalar paydo bo‘lganiga 6 ming yildan oshdi. shunday sivilizatsiyalarning eng qadimgilari misr va ikki daryo oralig‘i mesopotamiyada vujudga kelgan. avvalo, bular ibtidoiy jamoa tuzumida yaratilgan moddiy va madaniy madaniyat yutuqlarini o‘zida aks ettirgan tarzda taraqqiyotning davomi bo‘lgan. ikkinchi tomondan, bu yerlarda iqlimi qulay, yeri unumdor bo‘lganligidan sug‘orma dehqonchilik tez rivojlanib borgan. qadimgi misr madaniyati er.avv. iv mingyillikdan er.avv. 332-yil-gacha davrni o‘z ichiga oladi. u o‘ziga xos xususiyatlari, ya’ni yozuvi, adabiyoti, san’ati, arxitektura qurilishi bilan ajralib turadi. tigr va efrat daryolari oralig‘idagi yerlarning asosiy aholisi shumerlar, akkadlar, vavilonlar, xaldeylar, ossuriyaliklar, xurritlar va arameylardan ibo-rat bo‘lgan. bular orasida shumer, bobil, ossuriya madaniyatlari ancha yuk-salgan. qadimgi hindiston va xitoy madaniyatlarining vujudga kelishi, rivoj-lanishi ham antik …

2 / 15

i. qadimgi mesopotamiya madaniyati shumerlar iqtisodining asosini dehqonchilik tashkil qilgan bo‘lib, u sug‘orma dehqonchilik tizimi bilan bog‘liq edi. shu bilan birga, chorva-chilik ham muhim ahamiyatga ega edi. unda metallsozlik ham yuqori darajaga erishgan. er.avv. iii minginchi yil boshlariga kelib shumerlik-lar bronzadan mehnat qurollarini yasay boshlaydilar, er.avv. ii mingin-chi yil oxirlariga kelib esa temir davri boshlanadi. mesopotamiyadagi katta yutuqlardan biri bu yozuvning ixtiro qili-nishi edi. ilk yozuv mil. avv. iv mingyillikda janubiy mesopotamiyada kashf qilingan. bu yerga ko‘chib kelgan shumerlar ham ushbu yozuvni qabul qilganlar. u suratli yozuv bo‘lib, so‘z suratli rasm orqali ifoda etil-gan. bu fanda iyeroglif deb nomlangan. masalan, qush so‘zi qushning tasviri bilan, suv so‘zi uch qator to‘lqinsimon chiziq bilan ifoda etilgan. ammo suratli yozuv bilan hamma so‘zlarni ham ifoda qilib bo‘lmagan. uning cheklanganligi sababli bu yozuv takomillashtirib borilib, mixxat yozuvi kashf qilingan. harflar qotmagan loy lavhalar sathiga o‘yib tushi-rilgan. harflar 600 ga yaqin belgidan iborat bo‘lgan. bu …

3 / 15

li 365, oy yili 354 kunligini aniqlab, shu asosda astro-nomiya taqvimini tuzganlar. qadimgi davrning eng cho‘qqiga chiqqan vaqti podsho xammurapi (1750-1732) hukmronlik qilgan yillarga to‘g‘ri keladi. xammurapi yirik davlat tuzib, bu davlatni o‘zi tuzgan qonunlar asosida boshqargan. xam-murapi to‘plami mixxat yozuvida bazalt tosh ustuni sathida bitilgan. qo-nunlar to‘plami 282 moddadan iborat bo‘lib, u kirish, qonunlar va xulo-sadan iborat. kirish qismida qonunlarni chiqarishdan asosiy maqsad mam-lakatda adolat o‘rnatishdan iborat, deb ko‘rsatilgan. unda podsho ulug‘-lanib, ko‘klarga ko‘tarilgan. qonunlarda xususiy mulk himoya qilingan. jumladan: agar kimki ibodatxonaning yoki podshoning mulkini o‘g‘irlasa, u o‘ldirilishi lozim; o‘g‘irlik molni olgan kishi ham o‘ldirilishi kerak… xammurapi qonunlari o‘z davrining muhim tarixiy, yuridik hujjati hisob-lanadi. balandligi 2 m bazalt ustunida xammurapining tik turgan holida kursida o‘tirgan quyosh va adolat xudosi xamash qo‘lidan hokimiyat bel-gisi – tayoqni olayotgan holati tasvirlangan. bu jihatdan u tasviriy monu-mental asar hamdir. qadimgi hindiston madaniyati hindiston haqli ravishda qadimgi sharqning yuksak madaniyatli mam-lakatlaridan biridir. …

4 / 15

iklar topishgan. shahar qurilishi mohinjo-daro bilan deyarli bir xil. shaharda me’morchi-lik, to‘qimachilik, kulolchilik, toshtaroshlik, zargarlik, qurolsozlik ancha ri-voj topgan. xarappaliklar o‘zlarining iyeroglif yozuvlariga ham ega bo’l-gan1. ikkala shaharda ham yirik g‘alla omborlari topilgan bo‘lib, bu davlatni markazlashganlik darajasini ko‘rsatadi. hindlar dunyoda birinchi bo‘lib paxtadan mato to‘qib, kiyimlar tikkanlar, chunki shahardan kiyim tikish, qu-rolsozlik ustaxona qoldiqlarni topilgan. xarappa suv yo‘li va quruqlik orqa-li shumerlar bilan savdo aloqalari olib borgan ilk quldorlik davlati edi. ular gang va panjob daryo vohalarining unumdor yerlariga kelib o’rnash-ganlar va keyinchalik mahalliy xalq bilan aralashib ketganlar. oriylar bilan mahalliy xalq o‘rtasidagi qonli janglar hindlarning xalq og‘zaki ijo-diyoti namunalari bo‘lgan «mahabxarat» va «ramayana» dostonlarida ham aks ettirilgan. mil. avv. ii mingyillik o‘rtalaridan boshlab eron va turon orqali hindistonga ko‘chmanchi, chorvador oriy qabilalari bostirib kiradi. hindlar o‘zlarining qadimiy yozuvlariga ega bo‘lganlar. ularda astro-nomiya va matematika ham ancha rivoj topgan. hindlar quyosh va suv soat-laridan foydalanganlar, o‘zlarining taqvimlarini tuzganlar. xalq …

5 / 15

ix-viii asrlarda vujudga kelgan. bu e’tiqodga ko‘ra, xudo braxma olamni va odamni yaratgan deb hisoblagan. hind ruhoniylari brax-manlar deb atalganlar. braxmanlarning ta’kidlashicha, xudo odamlarni o‘z tanasining turli qismlaridan yaratgan. xususan, xudo o‘z og‘zidan brax-manlarni; qo‘llaridan kshatrilarni – jangchi, rojalarni; sonlaridan vayshoqlar – hunarmandlar, savdogarlar, dehqonlarni; loyga belangan oyoqlardan esa shudralar, ya’ni xizmatkorlarni yaratgan deb ta’lim beriladi. qadimgi xitoy madaniyati xitoy markaziy va sharqiy osiyodagi eng qadimgi davlat. tabiati kes-kin o‘zgaruvchan va mo‘tadil. markaziy xitoy tog‘laridan boshlanib tinch okeani havzalariga quyiladigan xuanxe (sariq daryo) va yantszi daryolari sharqiy xitoy pasttekisligi orqali oqib o‘tadi. yog‘ingarchilik vaqtlarida xuanxe daryosi toshib, ko‘plab tashvishlar keltirganligi uchun unga xitoy-liklar «tentak daryo», «xitoyning sho‘ri», «ming xil kulfat keltiruvchi dar-yo» deb nom berishgan. shu daryolarning bo‘ylaridagi yerlar unumdor bo‘-lib, ilk dehqonchilik vujudga kelgan. bu o‘lka qadimdan o‘simliklar va hay-vonot olamiga boy, yerosti qazilma boyliklari ham mashhur bo‘lgan. mil. avv. i asr oxiri va yangi asr arafasida xitoyliklar latta, …

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "qadimgi sharq madaniyati"

qadimgi sharq madaniyati reja qadimgi misr madaniyati. qadimgi mesopotamiya madaniyati. qadimgi hindiston madaniyati. qadimgi xitoy madaniyati. qadimgi sharq madaniyati qadimgi sharq madaniyati reja 1.qadimgi misr madaniyati. 2.qadimgi mesopotamiya madaniyati. 3.qadimgi hindiston madaniyati. 4.qadimgi xitoy madaniyati. insoniyat tarixida ilk sivilizatsiyalar paydo bo‘lganiga 6 ming yildan oshdi. shunday sivilizatsiyalarning eng qadimgilari misr va ikki daryo oralig‘i mesopotamiyada vujudga kelgan. avvalo, bular ibtidoiy jamoa tuzumida yaratilgan moddiy va madaniy madaniyat yutuqlarini o‘zida aks ettirgan tarzda taraqqiyotning davomi bo‘lgan. ikkinchi tomondan, bu yerlarda iqlimi qulay, yeri unumdor bo‘lganligidan sug‘orma dehqonchilik tez rivojlanib borgan. qadimgi misr madaniyati er.avv. ...

This file contains 15 pages in PPTX format (208.3 KB). To download "qadimgi sharq madaniyati", click the Telegram button on the left.

Tags: qadimgi sharq madaniyati PPTX 15 pages Free download Telegram