ta’limning tashkily shakllari va metodlari

PPTX 20 pages 196.0 KB Free download

20 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 196.0 KB

File type PPTX

Pages 20

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 20

ta’limning tashkily shakllari va metodlari ta’limning tashkily shakllari va metodlari asosiy savollar: 1. ta’limni tashkil etish shakllari tushunchasi. dars – o‘qitishning asosiy tashkiliy shakli 2. darsning turlari va tuzilishi. 3. ta’limni tashkil etishning noan’anaviy shakllari 4. “ta’lim metodlari” tushunchasining mohiyati 1.ta’limni tashkil etish shakllari tushunchasi. dars – o‘qitishning asosiy tashkiliy shakli ta’lim turlari (yunoncha «species» alohida, o’ziga xos xususiyatga ega) o’quv jarayonini tashkil etish va amalga oshirishga nisbatan turlicha yondashuvdir. pedagogik tizimlarning asosiy turlari quyidagilardir: arxaik (ibtidoiy); qadimgi (shumer, misr, xitoyda eramizdan avvalgi uchinchi ming yillik); avestiy (baqtriya, sug’diyona, xorazmda – eramizdan avv. vii-vi asrlar); yunon (ellins, rim-yunon, rim – eramizdan avv. v-i asrlar); o’rta asr (dogmatik, sxolastik v-xvi asrlar); yangi (tushuntirish, tushuntirish-ko’rgazmali, dasturlashtirilgan, masofali o’qitish muammoli-dasturlashtirilgan, kompyuterlashtirilgan innovatsion); xorijiy (tushuntirish, tushuntirish-ko’rgazmali, dasturlashtirilgan, muammoli-dasturlashtirilgan, kompyuterli o’qitish, masofali, internet yordamida o’qitish va shu kabilar). avesto g’oyalariga ko’ra shakllangan pedagogik tizim eramizdan avvalgi vii-vi asrlarda markaziy osiyo xududida zardushtiylik dini yuzaga kela …

2 / 20

eng qo’llagan yordamchi savollarga javob topish metodi hisoblanadi. bu metod suqrotcha suhbat metodi nomini olgan. o’qituvchi (faylasuf) o’quvchida qiziqish, bilishga intilishni uyg’otadigan savoldan foydalanadi, mulohaza yuritish asosida o’quvchini voqea-hodisalarning mohiyatini idrok etishga undaydi. dogmatik o’qitish – jamoa asosida idrok etish faoliyatining ilk turi bo’lib, o’rta asrlarda keng tarqalgan. o’rta asrlarda g’arbiy evropada dogmatik o’qitishda lotin tili, markaziy osiyo mamlakatlarida esa arab tili etakchi o’rin tutgan. musulmon pedagogik kontseptsiyasi sezilarli intellektuallik xususiyatiga ega bo’lgan. komillikka bilimlaridan faol foydalana oladigan odamgina erishishi mumkin deb hisoblangan. “haqiqiy g’oyalar” (abu ali ibn sino. «donishnoma» ,«bilimlar kitobi»), haqiqiy bilimlarni o’zlashtirishga ikki to’siq xalaqit qiladi: so’zlarining aniq va fikrlarining tushunarli emasligi. mazkur kamchilikni bartaraf etishda logika alohida o’rin egallaydi. musulmon mamlakatlarida bolani o’qitish va tarbiyalashda u tomonidan qur’onning arab tilida yod olinishi bilim eshallashning asosiy shart hisoblangan. bundan tashqari xv-vii asrlarda bir qator maktablarda fors tili ham o’rgatilgan. asosiy ta’limni bolalar maktablar – boshlang’ich maktabda olganlar …

3 / 20

ish asosan og’zaki shaklda olib borilgan. biroq talabalar foydalangan o’quv adabiyotlari asta-sekin ancha ko’p qirrali, turli-tuman bo’lib boradi. maktab ta’limi erkaklar uchun mo’ljallangan. ammo har bir badavlat oila qiz bolani o’qitish uchun uyga o’qituvchini taklif etgan. dogmatik o’qitish o’rniga asta-sekin o’quv jarayonida ko’rgazmalilikni keng jalb etish natijasida tushuntirish, tushuntirish-namoyish etish kabi ta’lim shakllari qo’llanila boshlandi. ayni vaqtda respublika hududida faoliyat yuritayotgan zamonaviy ta’lim muassasalarida ta’limning eng muhim quyidagi uch turidan foydalanilmoqda: tushuntiruvchi-namoyish etuvchi ta’lim (u an’anaviy yoki axborot beruvchi ta’lim ham deb ataladi); muammoli o’qitish; - dasturlashtirilgan ta’lim yoki kompyuterli o’qitish. bugungi kunda o’rta asrda keng qo’llanilgan ta’lim turlari – dogmatik va sxolastik o’qitish elementlari ham saqlanib kelinmoqda. tushuntiruvchi-namoyil etuvchi ta’lim nomidan mohiyati anglanib turibdi. ko’rgazmalilik asosida tushuntirishning asosiy metodlari tinglash va eslab qolish sanaladi. tushuntiruvchi-namoyish etuvchi ta’lim turi vaqtni tejash, o’qituvchi va o’quvchilarning kuchlarini asrash, qiyin bilimlarni tushunishni osonlashtirish, ta’lim jarayonini ancha samarali boshqarishni ta’minlaydi. biroq muayyan kamchilikka ham …

4 / 20

y tashkiliy shakli. dars- o’quv ishlarining markaziy qismi. hozir maktablarimizda qo’llanilayotgan sinf-dars tizimi quyidagi tashkiliy shakllarda olib boriladi: 1. har qaysi sinf yoshi va bilimiga ko’ra bir xil darajadagi bolalarning doimiy guruhiga ega bo’ladi. 2. dars mashg’uloti asosan 45 daqiqaga mo’ljallangan bo’lib, qat’iy jadval asosida olib boriladi. 3.dars bevosita o’qituvchining rahbarligida jamoa va yakka shaklda olib boriladi. 4.dars o’tilayotgan materialning mazmuniga qarab xilma-xil usul bilan olib boriladi, ta’lim tizimining bir qismi sifatida albatta tugallangan bilim beradi va navbatdagi bilimlarni o’zlashtirish uchun zamin yaratadigan qilib uyushtiriladi. 8 ayni paytda, maktablarimizda ta’limni tashkil qilish shakllari ikki turda olib borilmoqda: sinf-dars shaklidagi olib boriladigan mashg’ulotlar. amaliy va tajriba ishlari shaklida olib boriladigan mashg’ulotlar. sinf-dars shaklida olib boriladigan mashg’ulotlar o’qituvchining kundalik o’quv materialini tizimli bayon qilib berishni, xilma-xil usullardan foydalanishni, o’quvchilarning bilim, ko’nikma va malakalarini izchillik bilan hisobga olib borishni o’quvchilarni mustaqil ishlarga o’rgatishni o’z ichiga oladi. amaliy va tajriba ishlari shaklida olib boriladigan …

5 / 20

hi) 3.ta’limni tashkil etishning noan’anaviy shakllari xx asr 70-yillari o’rtalarida milliy maktablarda o’quvchilarning mashg’ulotlarga qiziqishlarining pasayish xavfi aniqlandi. muammoni bartaraf etish maqsadida nostandart darslarning tashkil etilishiga alohida e’tibor qaratildi. nostandart dars an’anaviy tuzilishdagi improvizatsion o’quv mashg’ulotidir. pedagogik adabiyotlarni tahlil qilish nostandart darslarning o’nlab turlari mavjudligini ko’rsatdi. ular orasida “berilish” darsi, amaliy o’yinlar, matbuot konferentsiyalari, ijodiy hisobotlar, musobaqalar, kvn turidagi o’yinlar, tanlov, teatrlashtirilgan darslar, kompyuterli darslar, fantaziyalar, “sudlar”, haqiqatni izlash, “paradokslar”, auktsionlar, dialoglar ta'limning noan'anaviy shakllari quyidagilarni o'z ichiga oladi: kollektiv mehnat shakllaridan foydalanish; mavzuga qiziqish uyg'otish; mustaqil ishlash ko'nikma va malakalarini rivojlantirish; talabalar faoliyatini faollashtirish; darsga tayyorgarlik ko'rishda o'quvchilarning o'zlari qiziqarli materialni qidiradilar; o'qituvchi va talabalar o'rtasida yangi munosabatlarni shakllantirish. 4. “ta’lim metodlari” tushunchasining mohiyati ta’lim metodlari muayyan pedagogik jarayondan ko’zda tutilgan maqsadlarga erishish uchun bajarish lozim bo’lgan vazifalarii amalga oshirishda qo’llaniladigan turli-tuman ish usullari va shakllarini o’z ichiga oladi. bu ishlarni amalga oshirishning shakllangan va amaliyotda qo’llanilayotgan har turli …

Want to read more?

Download all 20 pages for free via Telegram.

Download full file

About "ta’limning tashkily shakllari va metodlari"

ta’limning tashkily shakllari va metodlari ta’limning tashkily shakllari va metodlari asosiy savollar: 1. ta’limni tashkil etish shakllari tushunchasi. dars – o‘qitishning asosiy tashkiliy shakli 2. darsning turlari va tuzilishi. 3. ta’limni tashkil etishning noan’anaviy shakllari 4. “ta’lim metodlari” tushunchasining mohiyati 1.ta’limni tashkil etish shakllari tushunchasi. dars – o‘qitishning asosiy tashkiliy shakli ta’lim turlari (yunoncha «species» alohida, o’ziga xos xususiyatga ega) o’quv jarayonini tashkil etish va amalga oshirishga nisbatan turlicha yondashuvdir. pedagogik tizimlarning asosiy turlari quyidagilardir: arxaik (ibtidoiy); qadimgi (shumer, misr, xitoyda eramizdan avvalgi uchinchi ming yillik); avestiy (baqtriya, sug’diyona, xorazmda – eramizdan avv. vii-vi asrlar); yunon...

This file contains 20 pages in PPTX format (196.0 KB). To download "ta’limning tashkily shakllari va metodlari", click the Telegram button on the left.

Tags: ta’limning tashkily shakllari v… PPTX 20 pages Free download Telegram