иқтисодий таҳлилнинг методи ва усуллари

PPT 112 pages 6.0 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 112
3-мавзу. иқтисодий таҳлилнинг методи ва унда қўлланиладиган анъанавий усуллар режа 1. билиш назарияси. иқтисодий ҳодисаларни ўрганишда қўлланиладиган диалектик билиш усуллари 2. иқтисодий таҳлил методи ва унинг ўзига хос хусусиятлари 3. иқтисодий таҳлилда омиллар ва уларнинг туркумланиши. мавзу: иқтисодий таҳлилнинг методи ва усуллари иқтисодий тахлилнинг услубий асослари деалектика ва иқтисодий назария фанига таянади. диалектика – бу табиат, жамият ва инсон тафаккури ривожланишининг умумий қоидалари тўғрисидаги фан асосий тамойиллари ўзаро боғлиқлиги якка ва умумий; қисм ва бутун; сабаб ва оқибат; мазмун ва шакл; зарурият ва тасодиф; имконият ва ҳақиқат; моҳият ва ҳодиса. тоифалар ривожланиши миқдорнинг сифатга айланиши; қарама-қаршиликлар бирлиги ва кураши; инкорни инкор қилиш қонунлар б и л и ш н а з а р и я с и 1-босқич жонли мушоҳада. бунда ўрганиладиган ҳодисаларнинг ташқи ҳусусиятлари ўрганилади 2-босқич абстракт тафаккур. бунда ҳодисаларнинг ички моҳияти аниқланиб, уларнинг ривожланиш қонуниятлари 3-босқич амалиёт. у ҳақиқатни билиш мезонидир иқтисодий ҳодисаларни ўрганишда қўлланиладиган диалектик билиш усуллари …
2 / 112
н кўрсаткичларни махсус усуллар орқали ҳисоблаш йўли билан системали равишда комплекс ўрганиш, аниқлаш ва умумлаштириш усулидир. с.б.барингольц иқтисодий таҳлилнинг методи диалектик методга асосланган бўлиб, унинг предметини макон ва замонда, ахборотлар манбаида ифодаланган кўрсаткичлар системаси асосида ҳар томонлама комплекс ўрганиш, мавжуд ички ва ташқи имкониятларни аниқлаш, объектнинг самарадорлигиини ошириш, унинг иқтисодий қудратини юксалтириш, молиявий барқарорликни таъминлаш, бошқаришни такомиллаштириш мақсадида қўлланиладиган усуллар мажмуидан иборатдир. м.қ.пардаев иқтисодий таҳлил методи корхона хўжалик фаолиятида ёки уларнинг юқори бўғинларида кўрсаткичлар режаси бажарилишини бир бутун ва алоҳида қисмлари бўйича солиштириш, режа бажарилишини кўрсат кичлари даражасига таъсир этувчи омилларни, ички резервлар миқдорини аниқлаш ва таҳлил натижасини умумлаштиришни комплекс, ўзаро боғлиқ равишда ўрганишга айтилади. и.и.поклад иқтисодий таҳлил фанининг методи – хўжалик субъектларининг хўжалик жараёнларини ўрганишга диалектик ёндашган ҳолда, турли ахборот манбаларида акс эттирилган кўрсаткичлар тизимини махсус усуллар ёрдамида қайта ишлаш йўли билан уларнинг ўзгариш тенденцияларини, сабабларини аниқлаш, улар орасидаги ўзаро боғлиқликларни тизимли, комплекс ўрганиш, ўлчаш ва умумлаштиришдир. иқтисодий таҳлилнинг …
3 / 112
дининг ўзига хос хусусиятлари 1. иқтисодий таҳлил методининг муҳим хусусияти шундаки унда фақат ўзгариш, ривожланишнинг ўзигина эмас, балки унинг сабаб-оқибат боғланишлари ҳам ўрганилади. кўрсаткичлар ва уларнинг ўзгаришига таъсир этувчи бирликларни аниқлашга муҳим аҳамият қаратилади таҳлил методининг ўзига хос хусусиятлари 2. иқтисодий таҳлил методининг яна бир муҳим хусусияти шундаки, кўрсаткичнинг нафақат сабаб-оқибат боғланишларидаги натижалари балки уларнинг келгусидаги кутилишларини прогнозлаш имкони ҳам туғилади.яъни, молиявий таҳлилда нафақат реал ҳолат, балки унинг кутилаётган натижалари ҳақида ҳам огоҳ бўлинади. таҳлил методининг ўзига хос хусусиятлари 3. иқтисодий таҳлил методининг яна бир ўзига хос томони ўрганилаётган кўрсаткичларни ўзаро таъсирини ва боғлиқлигини аниқ ҳисоблаб кўрсатиб беришдир тахлил этилаётган объектнинг фаолиятига турли омиллар таъсир кўрсатади. омиллар деганда у ёки бу иқтисодий кўрсаткичга ижобий ёки салбий таъсир кўрсатувчи фаол харакат қилувчи кучлар назарда тутилади хўжалик фаолиятининг барча ходиса ва жараёнлари бир-бири билан ўзаро аокада, богланишда булади ва бир-бирини такозо қилиб туради. omillаrning bеlgilаri bo‘yichа tаsniflаnishi -ijоbiy vа sаlbiy оmillаr; - …
4 / 112
нинг ўзгариши, инфляция ва ҳоказо жиҳатлар. сифат омиллар натижалар сифатини яхшиланиши билан боғлиқ miqdor va sifat omillar миқдор омиллар натижалар миқдорини ўсиши билан билан боғлиқ ходимлар сонининг кўпайиши моддий техникани жалб қилиш ер майдонининг кўпайиши махсулот и/ч хажмининг ошиши меҳнат унумдорлигининг ошиши ишлаб чиқариш воситалари самарадорлигининг ошиши экинлар ҳосилдорлигининг кўпайиши ishlаb chiqаrish jаrаyonlаri оmillаri. меҳнат омиллари меҳнат воситалари омиллари меҳнат предметлари омиллари ишлаб чиқарилган маҳсулот ҳажмига таъсир қилувчи омиллар меҳнат омиллари меҳнат воситалари омиллари меҳнат предметлари омиллари ишчи кучи билан таъмин- ланиши меҳнат унум- дорлиги асосий восита билан таъмин- ланиши асосий фондлар- нинг техник ҳолати асосий фондлар- дан сама- рали фойда- ланиш моддий- ресурслар таъми- ноти моддий ресурс- лар- дан самара- ли фойда- аланиш 2-маруза режа 1.tahlilda qo‘ llaniladigan usullar: а) an’anaviy (maхsus)usullar б) iqtisodiy-matematik usullar 2. таққослаш усулининг мазмуни ва уни таҳлилда қўлланилиши 3.динамика усулининг мазмуни ва уни таҳлилда қўлланилиши 2-мавзу.иқтисодий таҳлилнинг методи ва усуллари tahlilda qo‘ llaniladigan usullar …
5 / 112
n iborat иқтисодий таҳлилнинг оддий - ананавий усуллари таққослаш усули динамика усули гуруҳлаштириш усули мутлaқ , нисбий ва ўртача миқдoрлaр индекслар усули занжирли ўрин алмаштириш усули мутлақ фарқ усули кўрсаткичларнинг ўсиш суръати бўйича фарқини аниқлаш усули баланс усули таққослаш кoрxoнa фaoлиятини тaҳлил қилишнинг энг aсoсий усулидир, зерo «бaрчa нaрсa тaққoслaшдa aниқлaнaди». таққослаш – инсон атроф-муҳитни англай бошлаган даврдан бошлаб қўлланилган усуллардан бири бўлиб, ундан доимо фойдаланилган. таққослашнинг мазмуни – қиёслашдан иборат. таққослаш асосида ўрганилаётган объектдаги ўзгаришлар, уларнинг ривожланиш тенденциялари ва қонуниятлари ўрганилади. горизонтал таҳлил таянч (базавий) кўрсаткичи (режа, ўтган йил, ўртача, илғор хўжаликлар кўрсаткичи)дан ҳақиқий кўрсаткичнинг мутлақ ва нисбий ўзгаришларини аниқлаш ва баҳолаш учун қўлланилади. вертикал таҳлил иқтисодий ҳодисалар тузилмасини ўрганиш мақсадида унинг алоҳида қисмларини жамидаги салмоғини ҳисоблаш йўли билан амалга оширилади. тренд таҳлили кўрсаткичларни бир қатор йиллар мобайнида нисбий миқдорларда ўсиш ва қўшимча ўсиш суръатларини ўрганишда қўлланади. таққослашнинг усуллари хўжалик субъекти мулкини ўтган йил, илғор ва ўртача корхонага исбатдан …

Want to read more?

Download all 112 pages for free via Telegram.

Download full file

About "иқтисодий таҳлилнинг методи ва усуллари"

3-мавзу. иқтисодий таҳлилнинг методи ва унда қўлланиладиган анъанавий усуллар режа 1. билиш назарияси. иқтисодий ҳодисаларни ўрганишда қўлланиладиган диалектик билиш усуллари 2. иқтисодий таҳлил методи ва унинг ўзига хос хусусиятлари 3. иқтисодий таҳлилда омиллар ва уларнинг туркумланиши. мавзу: иқтисодий таҳлилнинг методи ва усуллари иқтисодий тахлилнинг услубий асослари деалектика ва иқтисодий назария фанига таянади. диалектика – бу табиат, жамият ва инсон тафаккури ривожланишининг умумий қоидалари тўғрисидаги фан асосий тамойиллари ўзаро боғлиқлиги якка ва умумий; қисм ва бутун; сабаб ва оқибат; мазмун ва шакл; зарурият ва тасодиф; имконият ва ҳақиқат; моҳият ва ҳодиса. тоифалар ривожланиши миқдорнинг сифатга айланиши; қарама-қаршиликлар бирлиги ва кураши; инкорни инкор қилиш қонунлар б...

This file contains 112 pages in PPT format (6.0 MB). To download "иқтисодий таҳлилнинг методи ва усуллари", click the Telegram button on the left.