тупрок структурасининг бузилиш сабаблари, уни саклаб колиш ва тиклаш усуллар

DOC 61,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1363185147_42109.doc тупрок структурасининг бузилиш сабаблари, уни саклаб колиш ва тиклаш усуллар www.arxiv.uz режа: 1. структуранинг бузилиш сабаблари. 2. структурани саклаб колиш тадбирлари. 3. структурани сунъий йўллар билан тиклаш усуллари. 1. тупрок структураси ўзгарувчан бўлиб, турли омиллар таъсирида бузилади ва тикланиб туради. бу омилларни бошкариб туриш тупрокларнинг зарур структура холатини саклаб, уни яхшилаб бориш имконини беради. тупрокдаги агрономик жихатдан кимматли структураларнинг бузилиш сабаблари хилма-хил бўлиб, уларни куйидаги уч группага бирлаштириш мумкин: 1.структуранинг механик равишда бузилиши. тупрокнинг юза кисмларига тушадиган атмосфера ёгинлари таъсирида ва шунингдек етилмаган нам тупрок ёки жуда курук холатдаги тупрокларни кўплаб маротаба хайдаш хамда бунда огир машиналар, иш куролларидан фойдаланиш натижасида структура бузилади. бундан ташкари одамлар ва молларнинг далада юриши структурани эзгилайди. структуранинг бузилишини олдини олишда ерни оби-тобида хайдаш, тупрокка минимал ишлов бериш ва кишлок хўжалик машиналарининг енгил, макбул конструкцияларидан фойдаланиш мухим ахамиятга эга. 2. структуранинг физик-кимёвий бузилишига, сингдирилган катионлар кўпрок таъсир кўрсатади. асосан сингдириш комплексидаги икки, уч валентли …
2
инди камайиб, структуранинг аста-секин бузилиб боришига сабаб бўлади. шунинг учун хам тупрокда мўътадил микробиологик жараёнларнинг бўлиши мухим ахамиятга эга. 2. тупрок структурасининг бузилиш сабабларини эътиборга олган холда структурани саклаб колишга каратилган куйидаги мухим тадбирлардан самарали фойдаланиш зарур: 1) тупрокларнинг хоссалари ва ўзига хос хусусиятларига караб ерга ишлов беришнинг самарали системаларидан фойдаланиш; 2) ер ўз вактида, етилган холатда яъни агрегатлари бир-бирига ёпишиб, кесаклар хосил килмайдиган пайтда хайдалиши; 3) экинлардан юкори хосил олишни таъминлашда органик, минерал ўгитлардан мунтазам ва самарали фойдаланиш хамда шу билан бир каторда структурани яхшилаб бориш чора-тадбирларини олиб бориш агрономиядаги зарур тадбирлардандир. тупрок структурасини саклаб колиш ва тикланиши хамда мустахкам донадор структуранинг яратилишида кўп йиллик ва бир йиллик ўтларнинг ахамияти катта. шунинг учун хам хар бир табиий иклим ва тупрок зоналари учун макбул ўт далали алмашлаб экишни амалга ошириш агротехник тадбирлардан хисобланади. ана шу максадда, айникса кўп йиллик дуккакли ўтлар (беда, йўнгичка) жумладан ўрта осиё шароитида гўза-беда алмашлаб экиш …
3
к; янги очилган кўрик ер эски пахтазор уч йиллик бедапоя 7, 35,0 61,0 22,0 48,0 жадвалдан кўриниб турибдики, табиий ўсимликлари яхши ўсган кўрик ерларда структура (0,25 мм дан катта агрегатлар) анча юкори. эскидан гўза экиладиган ерларда >0,25 мм ли микроагрегатлар микдори 7-22 фоиз бўлган холда, уч йиллик беда экиш натижасида, унинг микдорда 2-5 баробар кўпаяди (35-48 фоизга етади). демак, алмашлаб экиш тупрок структурасини яхшилашнинг мухим воситасидир. 3. агротехника тадбирлари билан бир каторда, кейинги йилларда структурани сунъий йўллар билан тиклаш усулларига катта эътибор берилмокда. академик а.ф.иоффе дастлабки даврларда структура пайдо киладиган елимловчи моддалардан коллоид а (лигнин-оксил аралашмаси) ва вискозадан, шунингдек, торф ва смоладан олинадиган бир катор елимлардан фойдаланишни таклиф этди. бунга ўхшаш моддалар: айникса гумат елимлари (аммоний ёки калий гуматлари) тупрокка солинганда, унинг сувга чидамлилиги ошиб, структураси яхшиланади ва эрозияга баркарорлиги кўтарилади. аммо бунинг учун жуда кўп елим керак бўлади. шу сабабли хозирги вактда структура хосил этишда полимерлардан фойдаланиш йўли ишлаб …
4
амли структуралар 3-5 йилгача, кумлок ва кумли тупрокларда эса бир йилгача агрегат холатини саклаб туради. ўрта осиё республикаларида хам сунъий структура яратиш ва тупрокнинг эрозияга чидамлилигини ошириш, ўсимликларнинг озик режимини яхшилаш максадида турли полимерлардан фойдаланиш борасида кўплаб тажрибалар олиб борилди (в.б.гуссак, к.п.паганяс). баъзи бир полимерларнинг препаратлари сугориладиган бўз тупроклар шароитида 0,25 мм дан катта агрегатлар микдорини 70-80 % гача кўпайтириши аникланган. ана шундай йўл билан хосил килинган сувга чидамли структуралар, тупрокнинг сув-физик хоссаларини, биологик жараёнларни ва умуман ўсимликларнинг озик режимларини яхшилайди. тупрокнинг сув ва шамол эрозиясига карши чидамлилигини бир неча баробар оширади. асосий адабиётлар: 1а. каримов и.а. кишлок хўжалиги тараккиёти – тўкин хаёт манбаи. биринчи чакирик ўзбекистон республикаси олий мажлиси x сессиясида сўзлаган нутки, т. ўзбекистон, 1998. 1б. абдуллаев х.а. ўзбекистон тупроклари. т., 1973. 2. м.баходиров, а.расулов. "тупрокшунослик" (махсус мухаррир и.бобохўжаев), тошкент. ўкитувчи.1975. 3. и.бобохўжаев. п.узоков, тупрокнинг таркиби, хоссалари ва анализи (тупрокшуносликдан амалий кўлланма) т.мехнат, 1990. 4. и.бобохўжаев. п.узоков. "тупрокшунослик" …
5
три тўгрисида"ги конун т., 1998. 16. 1998-2000 йиллардаги даврда кишлок хўжалиги иктисодий ислохатларни чукурлаштириш дастури. т.1998. 17. www.ziyonet.uz

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "тупрок структурасининг бузилиш сабаблари, уни саклаб колиш ва тиклаш усуллар"

1363185147_42109.doc тупрок структурасининг бузилиш сабаблари, уни саклаб колиш ва тиклаш усуллар www.arxiv.uz режа: 1. структуранинг бузилиш сабаблари. 2. структурани саклаб колиш тадбирлари. 3. структурани сунъий йўллар билан тиклаш усуллари. 1. тупрок структураси ўзгарувчан бўлиб, турли омиллар таъсирида бузилади ва тикланиб туради. бу омилларни бошкариб туриш тупрокларнинг зарур структура холатини саклаб, уни яхшилаб бориш имконини беради. тупрокдаги агрономик жихатдан кимматли структураларнинг бузилиш сабаблари хилма-хил бўлиб, уларни куйидаги уч группага бирлаштириш мумкин: 1.структуранинг механик равишда бузилиши. тупрокнинг юза кисмларига тушадиган атмосфера ёгинлари таъсирида ва шунингдек етилмаган нам тупрок ёки жуда курук холатдаги тупрокларни кўплаб маротаба хайдаш хамда бунда ...

Формат DOC, 61,0 КБ. Чтобы скачать "тупрок структурасининг бузилиш сабаблари, уни саклаб колиш ва тиклаш усуллар", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: тупрок структурасининг бузилиш … DOC Бесплатная загрузка Telegram