tasavvuf tariqati namoyondalari: ularning axloqiy tarbiyayvi qarashlari

PPTX 21 стр. 145,8 КБ Бесплатная загрузка

21 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 145,8 КБ

Тип файла PPTX

Страницы 21

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 21

tasavvufda inson va uning kamoloti masalasi tasavvuf tariqati nomoyondalari, ularning axloqiy tarbiyaviy qarashlari. tasavvuf tariqati nomoyondalari. markaziy osiyo tasavvuf tariqatlari allomalarining ilmiy merosi. tasavvuf tariqati yo‘nalishlari va naqshbandiya tariqatining o‘ziga xos jihatlari reja. yassaviya, kubraviya, xojagon naqshbandiya, so‘fiylik, zuhd, zoxidlik, zikr, vird, qutb, avtod, murid, pir, aqtob, chilton, shayx. tayanch tushunchalar: kirish komillik – bugungi kun insonlari uchun qadrli va kerakli bo‘lgan tushuncha. har bir inson umri davomida erishgan tajribalari, bilimlari, ko‘nikmalari asnosida hayot kechiradi. u o‘z hayot yo‘lini va bu yo‘lda sodir etgan barcha a’mollarini o‘zicha baholaydi. o‘zga insonlarning bildirgan ijobiy fikrlari yoqimli, albatta, lekin tanqid hamisha ham hammaga yoqavermaydi. inson hayoti davomida goho bilib, goho bilmay, juda ko‘p xato va gunoh ishlarni sodir etadi. bu esa ayrim hollarda jiddiymuammolarga sabab bo‘lishi mumkin. bunday vaziyatlardan saqlanish uchun komillikka erishish lozim. xalq hamisha komillikka intilib, yaxshi niyatlar bilan yashaydi. el-yurtga naf keltirishni oilasini mustahkam, o‘z turmushini obod qilishdan boshlaydi. bu …

2 / 21

muslimun” bо‘lib, о‘zbeklarda “musulmon”, qirg‘iz va qozoqlarda “musurmon” deb ataladi. islom dini arabiston yarim orolida vi asrning oxiri va vii asrning boshlarida kelib chiqqan.uning asoschisi payg‘ambar muhammad (570-632) makkada quraysh qabilasiga mansub bо‘lgan xoshimiylar xonadonida tug‘ilgan. u 609-610 yillarda makkada yakka xudoga e’tiqod qilish tg‘g‘risida targ‘ibot boshlagan. ammo zodagonlarning qarshiligiga uchragach, 622 yilda о‘z tarafdorlari bilan madina (yasrib)ga kо‘chadi (arabcha hijrat qiladi). shu yildan musulmonlarning hijriy yil hisobi boshlanadi. 630 yilga kelib makka ham musulmonlar qо‘liga о‘tadi va musulmon davlati shakllanadi. muhammad vafotidan keyin bu davlatni uning о‘rinbosarlari, ya’ni noiblari (xalifalar) boshqaradilar. shu munosabat bilan musulmonlar davlati tarixda “arab xalifaligi” deb nom olgan. islom diniy ta’limotining asoslari – qur’on va hadis tо‘plamlarida, shuningdek, viii-xii asrlar davomida vujudga kelgan ilohiyot adabiyotlarida о‘z ifodasini topgan. qur’on – arabcha о‘qimoq, qiroat qilmoq, jamlash ma’nolarini bildiradi. bu muqaddas kitob yer yuzi musulmonlarining dasturulamali, diniy ahkomlar manbai, asosiy muqaddas kitobi. qur’oni karim ilohiy kitob bо‘lib, …

3 / 21

shib qolar degan maqsadda qur’on jamlab kitob shakliga keltirilmagan. u kishining vafotlaridan keyin qur’on kishilarning qalbida, xotirasida va yozuvlarda saqlanib qoldi. payg‘ambar vafotlaridan sо‘ng rо‘y bergan g‘alayonlarning birida qur’onni tо‘liq yod olgan kо‘plab qorilar shahid bо‘ldilar shunda hazrati umar (r.a.) hazrati abu bakr(r.a.)ga qorilar о‘lib ketaversa, qur’onga zarar yetishi mumkin, shuning uchun uni kitob shakligi keltirib, jamlab qо‘yish kerak degan maslahatni berdi. abu bakr (r.a.) zayd ibn sobit (r.a.) ismli sahobani chaqirib, bu ishni amalga oshirishni topshirdi. usmon (r.a.) о‘zlariga bir dona mushab olib qoldilar. keyinchalik nusha kо‘chirish yо‘lga qо‘yilishi jarayonida faqatgina usmon davrida yozilgan nushalarga suyanish joriy bо‘ldi. shunday qilib, qur’on matnining ham yozuv, ham uslubiy bir xilligi saqlanib qoldi. hazrati usmon qо‘lida qolgan qur’oni karimning nushasi hozirda о‘zbekiston musulmonlar idorasi qoshidagi kutubxonada saqlab kelinmoqda. qur’oni karimning bunday noyob nushasi yurtimizda bо‘lishi allohning bizning yurtimizga bо‘lgan inoyati deb bilmoq lozim. qur’oni karim 114 sura va 6666 oyatdan iborat. mustaqillik …

4 / 21

minlovchi diniy marosimchilik – xatna, ramazon hayiti, qurbonlik va qurbon hayiti, mavlud, ashuro va boshqalar ham shakllangan. bundan tashqari, mahalliy halqlarda islomgacha mavjud bо‘lgan urf-odatlar, jumladan kinna soldirish, fol ochirish, dam soldirish, muqaddas joylarga, avliyolarga sig‘inish kabi odatlar ham islom marosimlariga moslashib ketgan.islom ma’naviyatining qirralari rango-rang va mohiyatan terandir. qur’oni karim oyatlarida, avvalo insonning yer yuzida xalifa ekanligining bir necha qayta ta’kidlanishi islom ma’naviyatining eng ulug‘ qadriyatlaridandir. qur’oni karimning juda kо‘p oyatlarida insonning aziz va mukarram qilib yaratilgani, unga yeru osmondagi barcha narsalar bо‘ysundirib qо‘yilganligi alohida uqtirib о‘tiladi. hadislar islom dinida qur’ondan keyingi muqaddas manba. hadislar tо‘plami “sunnat” deb ataladi. hadisi shariflarda muhammad alayhissalomning sо‘zlari, qilgan ish faoliyatlari va sahobalar tomonidan amalga oshirilgan ishlarga munosabatlari bayon etilgan. hadisi shariflarni yig‘ib kitob shakliga keltirish, asosan payg‘ambarimiz alayhissalomning vafotlaridan keyin amalga oshirilgan. keyingi ix asr hadis ilmining “oltin asri”deb shuhrat qozongan. chunki bu asrda hadislarni tо‘plash davri о‘tib, endi ularni manbashunoslik va …

5 / 21

ja(824-886) kabi muhaddislardir. imom buxoriy о‘zlari tо‘plagan 600 ming hadisdan 7250 ta eng ishonarli “sahih”larini mazmuniga kо‘ra tasniflab, butkul yangicha tartibdagi hadislar tо‘plamini yaratishga erishdi. uning asarlari keyingi muhaddislar uchun barcha jihatdan о‘rnak va namuna bо‘ldi. islomda ahloqiy-huquqiy qonun-qoidalar majmui shariat xi-xii asrlarda tugal shakllangan. shariat qonun-qoidalari qur’on va sunnat asosida ishlab chiqilgan.unda musulmonlarning ijtimoiy-iqtisodiy, diniy, huquqiy va ahloqiy hayotini tartibga soluvchi qonun-qoidalar belgilab berilgan. bunday tartib-qoidalar “hidoya”, “viqoya”, “muxtasari hidoya”, “muxtasari viqoya” nomli kitoblarda jamlangan. shariatda belgalangan qonun-qoidalar muqaddas hisoblanib, unga har bir mо‘min-musulmon ijtimoiy holatidan qat’iy nazar allohning bandasi sifatida birday amal qilishi talab etilgan. yuqorida islom, uning muqaddas ilohiy kitobi qur’oni karim, hadislar va shariat haqida ba’zi ma’lumotlarni keltirdik. endi umuman islom dinida, xususan qur’oni karim, hadislar va shariatda inson ma’naviyati, ahloq-odobi, ma’rifati haqidagi qarashlarning ba’zi jihatlari tо‘g‘risida fikr yuritamiz. payg‘ambarimiz hadislarining eng muhim va salmoqli qismi kishilarda yuksak insoniy fazilatlarni shakllantirishga qaratilgan. undagi ota-onaga munosabat, ilmga …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 21 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "tasavvuf tariqati namoyondalari: ularning axloqiy tarbiyayvi qarashlari"

tasavvufda inson va uning kamoloti masalasi tasavvuf tariqati nomoyondalari, ularning axloqiy tarbiyaviy qarashlari. tasavvuf tariqati nomoyondalari. markaziy osiyo tasavvuf tariqatlari allomalarining ilmiy merosi. tasavvuf tariqati yo‘nalishlari va naqshbandiya tariqatining o‘ziga xos jihatlari reja. yassaviya, kubraviya, xojagon naqshbandiya, so‘fiylik, zuhd, zoxidlik, zikr, vird, qutb, avtod, murid, pir, aqtob, chilton, shayx. tayanch tushunchalar: kirish komillik – bugungi kun insonlari uchun qadrli va kerakli bo‘lgan tushuncha. har bir inson umri davomida erishgan tajribalari, bilimlari, ko‘nikmalari asnosida hayot kechiradi. u o‘z hayot yo‘lini va bu yo‘lda sodir etgan barcha a’mollarini o‘zicha baholaydi. o‘zga insonlarning bildirgan ijobiy fikrlari yoqimli, albatta, lekin tanqid ha...

Этот файл содержит 21 стр. в формате PPTX (145,8 КБ). Чтобы скачать "tasavvuf tariqati namoyondalari: ularning axloqiy tarbiyayvi qarashlari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: tasavvuf tariqati namoyondalari… PPTX 21 стр. Бесплатная загрузка Telegram