mifologiya va totemizm

PPT 15 pages 3.2 MB Free download

15 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 3.2 MB

File type PPT

Pages 15

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 15

mif va afsonalar “mif... — koinot va hayotning paydo bo‘lishi, tabiat hodisalari, xudolar va afsonaviy qahramonlar haqida ibtidoiy zamon kishilari tushunchalari ning badiiy ifodasi” — deb belgilab qo‘yilgan. shunday qilib, mif deganda, eng qadimgi afsona, rivoyat, hikoyalarni tushu nish mumkin. o‘rta osiyoda yashaydigan xalqlarning o‘tmish hayoti bilan bog‘liq miflarnnig dastlabki namunalari “avesto” kitobida uchraydi. bu kitobda yaxshilik va yomonlik kuchlari mitra, anaxita, kayumars, yima (jamshid), gershasp (elikbek) timsollarida namoyon bo‘lgan. mifologiya mifologiyada 3 ta asosiy tushuncha muhim hisoblanadi. 1. totem. 2. fetish. 3. anima. totem deganda, biz dunyodagi turli xalqlar hozirgi paytgacha o‘zlariga homiy deb bilgan hayvonlarni tushunamiz. jumladan, burgut, sher, yo‘lbars, bo‘ri, ilon (ajdar), humo kabi hayvonlar va qushlar ko‘p xalqlarda alohida e’zozlanadi. o‘zbek xalqi hozirgi paytda ham yo‘lbars, ilon, bo‘ri, ayiq, tuya, ot, qo‘y, qaldirg‘och, burgut, baliq kabi qushlar va hayvonlarga hamisha hurmat bilan qaraydilar. ularning yashash joylarini sababsiz buzish, o‘zlarini biron ehtiyoj sezilmagan paytda bezovta qilish, o‘ldirish …

2 / 15

tgan voqealardan kelajak haqida tasavvur hosil qilishga urinish odatlari animizm ta’siri bilan bog‘liqdir. to‘g‘ri, aksari paytlarda odamlar irimlarni xush ko‘rmaydilar, lekin tarixiy jihatdan shakllangan urf-odatlarimiz, rasm-rusumlarimizda totemizm, fetishizm, animizm belgilari aniq sezilib turadi. bunday voqea-hodisalarga bo‘lgan munosabat badiiy adabi yotimizda ham o‘z ifodasini topgan. g‘. g‘ulomning “shum bola” qissasidagio‘choq olldida ro‘y bergan hodisani, o‘lmas umarbekov, o‘tkir hoshimov asarlaridagi ayrim lavhalarni eslasak kifoyadir. idealistik idealizm ruh va ong birlamchiligidan, shaxsiy ong (sub'ektiv idealizm) yoki shaxsdan tashqari ruhning mutlaq g‘oyaligi (ob'ektiv idealizm)dan kelib chiqadi. xitoy faylasufi van yan-min (1472-1528), ingliz yepiskopi d. berkli (1685-1753), «esse-percipl» (lat.mavjud bo‘lmoq - demak idrok qilinadi) prinsipini ilgari surgan nemis faylasufi i.fixte (1762-1814) sub'ektiv idealizmning yirik namoyandalari edilar. empiriokrititsizm, neopozitivizm, neokantchilik va boshqa qator falsafiy maktablar sub'ektiv idealizm prinsiplariga asoslangan. qadimgi hind falsafasidagi braxmanizm va vedantizm, yunon faylasufi aflotun (er.av.427-347 yillar), xitoy faylasufi chju si (1130-1200), nemis faylasuflari shelling (1775-1854), xegel (1770-1831), neotomizm kabilarning falsafiy tizimlari ob'ektiv …

3 / 15

kompleks va yahlit holda o‘zgaradi. sistema paydo bo‘lishda, yangilanishda, gullab-yashnashda, ravnaq topishda, qarish-chirishda va halokat holatida bo‘lishi mumkin. bularning hammasi aylanish oqibatida sodir bo‘ladi. aylanishlar sistema tashkiliy holatini murakkablashtirishi, yoki aksincha soddalashtirishi mumkin. shunga qarab sistema ravnaq sari, yoki inqiroz sari yo‘naladi. bu esa, rivojlanish – yo‘nalishga ega bo‘lgan o‘zgarishdir, degan xulosani beradi. dialektik ta’limotlar dialektika (tafakkur metodini narsa va hodisalarni o‘zaro bog‘liqlikda va rivojlanishda deb qarovchi)yoki metafizika (tafakkur metodini narsa va hodisalar umumiy bog‘liqlikdan tashqarida, o‘z-o‘zidan sifat jihatidan rivojlanmaydi deb qarovchi) mavqyeiga ega faylasuflar ham farqlanadi. falsafiy yo‘nalishlar asosiy mavzusi bo‘yicha nisbatan tor ixtisoslashishga, masalan, gnoseologiya, antropologiya, aksiologiya, ontologiya muammolari kabilarga mo‘ljallangan oqim va maktablarga bo‘linadi. masalan, «lingvistik falsafa» tabiiy tilni tahlil qilishga (j.ostin, j.uizdom, p.stroson), «texnika falsafasi» hozirgi dunyodagi texnika fenomeniga (a.xuning, f.rapp), «istorisizm» maktabi esa (v. diltey, r. kollingvud) tarixiy bilim muammolariga yo‘naltirilgan va hokazolar. falsafiy yo‘nalishlar klassik merosga munosabat bo‘yicha ilgarigi klassik tizim g‘oyalarini tiklab, rivojlantirishga …

4 / 15

eometriya), arifmetika, astronomiya, musiqa, optika, mexanika, harakatdagi doiralar haqidagi ilm, asboblar haqidagi ilm va boshqalarni o‘rganadi. etiboringiz uchun rahmat!

5 / 15

Want to read more?

Download all 15 pages for free via Telegram.

Download full file

About "mifologiya va totemizm"

mif va afsonalar “mif... — koinot va hayotning paydo bo‘lishi, tabiat hodisalari, xudolar va afsonaviy qahramonlar haqida ibtidoiy zamon kishilari tushunchalari ning badiiy ifodasi” — deb belgilab qo‘yilgan. shunday qilib, mif deganda, eng qadimgi afsona, rivoyat, hikoyalarni tushu nish mumkin. o‘rta osiyoda yashaydigan xalqlarning o‘tmish hayoti bilan bog‘liq miflarnnig dastlabki namunalari “avesto” kitobida uchraydi. bu kitobda yaxshilik va yomonlik kuchlari mitra, anaxita, kayumars, yima (jamshid), gershasp (elikbek) timsollarida namoyon bo‘lgan. mifologiya mifologiyada 3 ta asosiy tushuncha muhim hisoblanadi. 1. totem. 2. fetish. 3. anima. totem deganda, biz dunyodagi turli xalqlar hozirgi paytgacha o‘zlariga homiy deb bilgan hayvonlarni tushunamiz. jumladan, burgut, sher, yo‘lbars, bo...

This file contains 15 pages in PPT format (3.2 MB). To download "mifologiya va totemizm", click the Telegram button on the left.

Tags: mifologiya va totemizm PPT 15 pages Free download Telegram