mantiq fanini o'rganishning ahamiyati

PPTX 10 pages 1.1 MB Free download

10 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.1 MB

File type PPTX

Pages 10

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 10

mantiq fanini o’rganishning ahamiyati mantiq fanini o’rganishning ahamiyati 1 «mantiq» arabcha so’z bo’lib, ma’nosi bo’yicha «logiga» so’ziga muvofiq keladi. «logiga» atamasi esa, grekcha «logos» so’zidan kelib chiqqan bo’lib, «fikr», «so’z», «aql», «qonuniyat» kabi ma’nolarga ega. uning ko’pma’noligi turli xil narsalami ifoda qilishida o’z aksini topadi. xususan, mantiq so’zi, birinchidan, obyektiv olam qonuniyatlarini (masalan, «obyektiv mantiq», «narsalar mantiqi» kabi iboralarda), ikkinchidan, tafakkuming mavjud bo’lish shakllari va taraqqiyotini, shu jumladan, fikrlar o’rtasidagi aloqadorlikni xarakterlaydigan qonun-qoidalar yig’indisini (masalan «subyektiv mantiq» iborasida), va nihoyat, uchinchidan, tafakkur shakllari va qonunlarini o’rganuvchi fanni ifoda etishda ishlatiladi. mantiq ilmining o’rganish obyektini tafakkur tashkil etadi. «tafakkur» arabcha so’z bo’lib, o’zbek tilidagi «fikrlash», «aqliy bilish» so’zlarining sinonimi sifatida qo’llaniladi. tafakkur bilishning yuqori bosqichidir. uning mohiyatini yaxshiroq tushunish uchun bilish jarayonida tutgan o’mi, bilishning boshqa shakllari bilan bo’lgan munosabatini aniqlab olish zarur. bilish voqelikning, shu jumladan, ong hodisalarining inson miyasida subyektiv, ideal obrazlar shaklida aks etishidan iborat. bilish jarayonining asosini …

2 / 10

laming tashqi xususiyatlari va munosabatlari, ya’ni ulaming tashqi tomonida bevosita namoyon bo’ladigan va shuning uchun ham inson bevosita seza oladigan belgilari haqida ma’lumotlar olinadi. formal mantiqga to’g ’ri tafakkur shakllari va qonunlarini o’rganuvchi falsafiy fan, deb ta’rif berish mumkin. dialegtik mantiq, formal mantiqdan farqli o’laroq, tafakkumi uning mazmuni va shakli birlikida hamda taraqqiyotida olib o’rganadi. matematig mantiq esa tafakkumi matematik metodlar yordamida tadqiq etadi. u hozirgi zamon matematikasining muhim yo’nalishlaridan biri bo’lib, tafakkumi mantiqiy hisoblash deb ataladigan yuqori darajada abstragtlashgan va formallashgan sistemada tahlil qiladi. biz o’rganadigan fan formal mantiq bo’lib, u hozirgi paytda o’zining maxsus formallashgan tiliga, to’g’ri muxokama yuritish uchun zarur bo’lgan samarali mantiqiy metodlari va usullariga, konseptual vositalariga ega. tafakkumi o’rganuvchi boshqa fanlar, xususan falsafa, psixologiya, fiziologiya bilan hamkorlik qiladi hamda ilmiy bilimlar sistemasida o’zining munosib o’miga ega. ayniqsa, uning bilish metodi sifatidagi ahamiyati katta. muhokamani to’g’ri qurishga, formal ziddiyatlar, xatolarga yo’l qo’ymaslikka erishish, aytish mumkinki, o’ziga …

3 / 10

tilini to’g’irlash extiyoji sababli yaratilgani, unga xizmat qilishi zarur bo’lgani singari, mantiq ham tafakkur jarayonini yaxshi amalga oshirish maqsadida xatoga yo’l quyish mumkin bo’lgan barcha hollarda aqlni to’g’irlab turadi».' fan uchun formal mantiq murakkab muammolami yechish vositasini beradi. bunday vositalar, odatda, ilmiy nazariyaning strugturasini o’rganishda, unda ishlatiladigan formalizmning mohiyatini tushuntirib berishda, formal ziddiyatlar bo’isa, ulami aniqlashda muhim ahamiyatga ega. har bir fan kabi mantiq ilmi ham o’zining shakllanish va rivojlanish tarixiga ega. mantiqqa oid dastlabgi an’analar qadimgi sharq mamlakatlarida, xususan hindiston, xitoyda vujudga keldi. ularning shakllanishiga notiqlik san’ati, matematiga ilmining rivojlanishi va shu kabilar katta ta’sir ko’rsatdi. shuni aytish kerakki, qadimgi dunyoda aristotelgacha bo’lgan davrda mantiq falsafa tarkibida mavjud bo’lgan, mustaqil fan sifatida shakllanmagan mantiqiy tafakkur ikki turdagi qonunlarga bo’ysunadi. ular dialegtika qonunlari va formallashgan mantiq qonunlaridir. dialegtika qonunlari obyektiv olam va bilish jarayoniga xos bo’lgan eng umumiy qonunlar bo’lib, dialegtik mantiq ilmining o’rganish sohasi hisoblanadi. formallashgan mantiq qonunlari esa, …

4 / 10

image6.png image3.png image4.png /docprops/thumbnail.jpeg

5 / 10

mantiq fanini o'rganishning ahamiyati - Page 5

Want to read more?

Download all 10 pages for free via Telegram.

Download full file

About "mantiq fanini o'rganishning ahamiyati"

mantiq fanini o’rganishning ahamiyati mantiq fanini o’rganishning ahamiyati 1 «mantiq» arabcha so’z bo’lib, ma’nosi bo’yicha «logiga» so’ziga muvofiq keladi. «logiga» atamasi esa, grekcha «logos» so’zidan kelib chiqqan bo’lib, «fikr», «so’z», «aql», «qonuniyat» kabi ma’nolarga ega. uning ko’pma’noligi turli xil narsalami ifoda qilishida o’z aksini topadi. xususan, mantiq so’zi, birinchidan, obyektiv olam qonuniyatlarini (masalan, «obyektiv mantiq», «narsalar mantiqi» kabi iboralarda), ikkinchidan, tafakkuming mavjud bo’lish shakllari va taraqqiyotini, shu jumladan, fikrlar o’rtasidagi aloqadorlikni xarakterlaydigan qonun-qoidalar yig’indisini (masalan «subyektiv mantiq» iborasida), va nihoyat, uchinchidan, tafakkur shakllari va qonunlarini o’rganuvchi fanni ifoda etishda ishlatiladi. manti...

This file contains 10 pages in PPTX format (1.1 MB). To download "mantiq fanini o'rganishning ahamiyati", click the Telegram button on the left.

Tags: mantiq fanini o'rganishning aha… PPTX 10 pages Free download Telegram