turli usulda ishlaydigan ekstraktorlarning moddiy va issiqlik xisobi

DOCX 14 pages 1.6 MB Free download

14 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 1.6 MB

File type DOCX

Pages 14

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 14

mavzu: turli usulda ishlaydigan ekstraktorlarning moddiy va issiqlik xisobi reja: 1. kirish. 2. ekstraksiya usullari va ekstraksiya jarayonining qonuniyyatlari. 3. ekstraksiyalanuvchi birikmalar va ekstraksion jarayonlarning turlari. 4. ekstraktorlarning turlari va tuzulishi. 5. kolonnali ekstraktorlar. 6. g`alvirsimon ekstraksion kolonna. 7. xulosa. 8. foydalanilgan abiyotlar. kirish ekstraksiya bu lotinchadan olingan bo’lib “ajrataman” degan ma’noni anglatadi. ekstraksiyalash kimyo, neftni qayta ishlash, oziq-ovqat, metallurgiya, farmaseftika sanoatlarida keng ishlatiladi. analitik kimyoda xossalari jihatdan o’zaro o’xshash bo’lgan elementlarni (nikel va kobolt, sirkoniy va gafniy hamda boshqalarni) bir- biridan ajratishda qo’llaniladi. qattiq yoki suyuq aralashmani ajratish usuli; bunda ularga kompanentlari bir xilda erimaydigan har xil erituvchilar bilan ishlov beriladi. odatda, ekstraksiyaning diffusion apparatlar (ekstraktorlar) yordamida suvli eritmalarda bajariladi. ekstraksiyaga teskari jarayon-reerstraksiyalash. ekstraksiyadan keyin fazalarga ajratish uchun tindiriladi, tsentrafugalanadi, kristallanadi. gidrometallurgiyada, farmaseftika preparatlarini, oziq-ovqat va kimyoviy mahsulotlarni olishda ishlatiladi. gazli ekstraksiya-suyuq holdagi gazlardan iborat ekstragent bo’lib, uning yordamida ekstraksiya amalga oshiriladi. suyuqlikli ekstraksiya-bittasi ekstragent tutgan bir-birida aralashmaydigan suyuq …

2 / 14

htirilganda erituvchida faqat kerakli komponentlar yaxshi eriydi, qolgan komponentlar esa juda yomon yoki butunlay erimaydi.ekstraksiyalash jarayoni ham rektifikatsiyalash kabi suyuqlik aralashmalirini ajratish uchun qo‘llaniladi. bu usullarning qaysi birini tanlash aralashmalar tarkibidagi moddalarning xossalariga bog‘liq. rektifikatsiyalash jarayoni, odatda, issiqlik ta’sirida boradi.ekstraksiyalashni amalga oshirish uchun issiqlik talab etiladi. rektifikatsiyalash aralashma komponentlarining har xil temperaturalarda bug‘lanishiga asoslangan. agar aralashma komponentlarining qaynash temperaturasi bir-biriga yaqin yoki ular yuqori temperaturaga beqaror bo‘lsa, bunday hollarda ekstraksiyalash jarayonidan foydalaniladi. тanlab olingan erituvchining zichligi ekstraksiyalanishi lozim bo‘lgan suyuqlik zichligidan kichik bo‘lishi shart.dastlabki eritma va erituvchi o‘zaro ta’sir ettirilganda ikkita faza (ekstrakt va rafinant) hosil bo‘ladi. ajratib olingan moddaning erituvchilarga eritmasi ekstrakt, dastlabki eritmaning qoldig‘i esa rafinant deb yuritiladi. rafinant tarkibida biroz miqdorda erituvchi ham bo‘ladi. olingan ikkita suyuqlik fazasi bir-biridan tindirish, sentrafugalash va boshqa mexanik usullar yordamida ajratiladi. so‘ngra ekstrakt tarkibidan tegishli mahsulot ajratib olinadi, rafinantdan esa erituvchi regeniratsiya qilib ajratiladi.suyuqliklarni ekstraksiyalash boshqa usullar (rektifikatsiyalash, bug‘latish va hokazo) …

3 / 14

va xalq xo‘jaligining boshqa tarmoqlarida keng qo‘llanilib kelinmoqda. bu jarayonlar turli organik va neftkimyoviy sintez mahsulotlarini toza holda ajratib olish, chiqindi suvlarini tozalash va shu kabi boshqa bir qator ishlarni amalga oshirish uchun qo‘llaniladi. ayrim sharoitlarda ekstraksiyalash jarayoni rektifikatsiyalash bilan birgalikda olib boriladi. suyuqliklar aralashmasi rektifikatsiyalashdan oldin birlamchi ekstraksiyalash yo‘li bilan qisman ajratilsa,rektifikatsiyalash uchun issiqlik kamroq talab etiladi. ekstraksiya usullari va ekstraksiya jarayonining qonuniyyatlari amaliyotda suyuqlik aralashmalarini ekstraksiyalashning quyidagi usullari qo’llaniladi: 1) dastlabki aralashma va ekstragentni bir marotaba kontaktiga asoslangan jarayon (bir pog`onali ekstraksiyalash) 2) har bir pog`onada toza erituvchi ishlatish yo’li bilan ekstraksyalash (ko’p pog`onali ekstraksiyalash); 3) bitta yoki ikkita erituvchi yordamida qarama-qarshi oqim bilan ko’p bosqichli ekstraksiyalash (ko’p pog’onali ekstraksiyalash); birinchi va ikkinchi usullar kichik hajmli ishlab chiqarishlarda hamda laboratoriya sharoitlarida qo’llaniladi. sanoat miqyosida uchinchi usuldan, ya’ni fazalarning qarama-qarshi oqimidan foydalaniladi. qaysi bir usul qo’llanishidan qat’iy nazar, ekstraksiyalash jarayoni erituvchini regenerasiya qilish bilan birga olib boriladi. regenerasiyaning maqsadi …

4 / 14

ni uzluksiz rejim bilan olib borilganda regeneratsiya qilingan erituvchi uzluksiz ravishda aralashtirgichga qaytariladi. ushbu usul tarqalish koeffitsienti m ning qiymati katta bo’lgan sharoitda qo’llaniladi. har bir pog`onada toza erituvchini ishlatishga asoslangan ko’p karrali ekstraksiyalashning sxemasi ko’rsatilgan. bunday jarayon bir necha pog`onalarda olib borilib, ikkinchi pog`onadan keyingi hamma pog`onalarda dastlabki aralashma sifatida oldingi pog`onalardan olingan rafinatlar (r) ishlatiladi. toza holdagi ekstragentning umumiy miqdori bir necha qismlar (s). paralel ravishda hamma pog`onalarga beriladi. keyingi har bir pog`onaga dastlabki eritma sifatida uzluksiz ravishda konsentratsiyasi pasayib borayotgan rafinatlar (r) beriladi, shu sababdan ekstraktning konsentratsiyasi birinchi pog`onadan (y) oxirgi pog`onagacha (e) kamayib boradi. yuqori darajadagi toza rafinat olish uchun katta hajmdagi toza ekstragent kerak bo’ladi, bu holat rafinatni regenerasiya qilish jarayonini qimmatlashishiga olib keladi. shu sababdan ushbu usuldan sanoatda juda kam foydalaniladi. qurilma bir-biri bilan ketma-ket bog`langan n ta pog`onalardan tashkil topgan. dastlabki eritma f va ekstragent qarama-qarshi yo’nalishga ega bo’lib, oxirgi tarkibi e ga …

5 / 14

orasida qayta taqsimlanadi. kimyoviy analizda keng qo'llaniladigan ekstraksiya usuli suyuqliklarning shu xossasiga asoslangan. suyuqliklar o'zaro kam aralashganligi uchun ikki faza o'rtasida muvozanat o'matiladi. bu muvozanatda fazalarda taqsimlangan moddalar konsentratsiyalari nisbati doimiy bo'ladi. moddani suv qavatidan organik erituvchi qavatiga o'tkazganda qavatlar miqdoriga ko'ra konsentrlash amalga oshishi mumkin. odatda, suv qavatiga ko'ra organik erituvchi qavati ancha kichik bo'ladi. bu usulda mutlaq konsentrlashdan tashqari nisbiy konsentrlashdan ham foydalaniladi. nisbiy konsentrlashda mikrotarkibiy qism makrotarkibiy qismga ko'ra ko'proq organik qavatga o'tadi, natijada makrotarkibiy qismni aniqlashning o'ziga xosligi ortadi. ekstraksiya usulida moddalarni ajratish to'laroq va samaraliroq bo'ladi. agar cho'ktirish usuli bilan ekstraksiya taqqoslanadigan bo'lsa, ekstraksiyada ikki faza orasidagi yuza cho' ktirishdagiga ко ‘ra ancha kichik bo'lishini ko'ramiz. yuzaning katta bo'lganligi tufayli cho'ktirishda birgalashib cho'kish (adsorbsiya) kuzatiladi. ekstraksiya usulida ham birgalashib cho'kishdagi singari birga ekstraksiyalanish kuzatilishi mumkin. bunda organik fazaga ekstraksiya tufayli o'tayotgan modda bilan shu fazada erimaydigan modda birga bo'lganida o'tishi mumkin. biroq ekstraksion sistemalar to'g'ri …

Want to read more?

Download all 14 pages for free via Telegram.

Download full file

About "turli usulda ishlaydigan ekstraktorlarning moddiy va issiqlik xisobi"

mavzu: turli usulda ishlaydigan ekstraktorlarning moddiy va issiqlik xisobi reja: 1. kirish. 2. ekstraksiya usullari va ekstraksiya jarayonining qonuniyyatlari. 3. ekstraksiyalanuvchi birikmalar va ekstraksion jarayonlarning turlari. 4. ekstraktorlarning turlari va tuzulishi. 5. kolonnali ekstraktorlar. 6. g`alvirsimon ekstraksion kolonna. 7. xulosa. 8. foydalanilgan abiyotlar. kirish ekstraksiya bu lotinchadan olingan bo’lib “ajrataman” degan ma’noni anglatadi. ekstraksiyalash kimyo, neftni qayta ishlash, oziq-ovqat, metallurgiya, farmaseftika sanoatlarida keng ishlatiladi. analitik kimyoda xossalari jihatdan o’zaro o’xshash bo’lgan elementlarni (nikel va kobolt, sirkoniy va gafniy hamda boshqalarni) bir- biridan ajratishda qo’llaniladi. qattiq yoki suyuq aralashmani ajratish usuli; bunda...

This file contains 14 pages in DOCX format (1.6 MB). To download "turli usulda ishlaydigan ekstraktorlarning moddiy va issiqlik xisobi", click the Telegram button on the left.

Tags: turli usulda ishlaydigan ekstra… DOCX 14 pages Free download Telegram

turli usulda ishlaydigan ekstraktorlarning moddiy va issiqlik xisobi

Page preview (5 pages)

Want to read more?

About "turli usulda ishlaydigan ekstraktorlarning moddiy va issiqlik xisobi"

Similar files