sabzavot ekinlarining botanik tasnifi, morfologik va biologik hususiyatlari

PPTX 22 стр. 1,6 МБ Бесплатная загрузка

22 стр.

FaylHub.uz

Скачать через Telegram

Размер 1,6 МБ

Тип файла PPTX

Страницы 22

Обновлено Дек 2025

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇

1 / 22

слайд 1 2-mavzu: sabzavot ekinlarining botanik tasnifi, morfologik va biologik hususiyatlari. reja: 1. sabzavot ekinlarini botanik tasnifi. 2. sabzavot ekinlarining kelib chiqish markazlari. 3. sabzavot ekinlarining tashqi muhit sharoitlariga talabi va ularni boshqarish usullari. 4. o‘simliklarni noqulay harorat sharoitidan himoya qilish. sabzavot ekinlarining kelib chiqish markazlari akademik n.i.vavilov o‘zining irsiy o‘zgaruvchanlikda gomologik qatorlar qonuni asosida butun dunyo o‘simliklar kolleksiyasini chuqur o‘rganish natijasida 1935 yil madaniy o‘simliklarning, shu jumladan sabzavot ekinlarining kelib chiqish va madaniy ekin sifatida shakllanishining markazlari to‘g‘risidagi taʼlimotini yaratdi. bu taʼlimotga ko‘ra sabzavot ekinlari 8 ta markazdan kelib chiqqan. xitoy markazi (g‘arbiy, markaziy rayonlari). pekin, xitoy karamlari, turp, batun piyoz, rovoch shu markazdan kelib chiqqan. hindiston markazi (hindiston, sharqiy pokiston, birma, bangladesh). bu markaz bodring, boyimjon, hind salatining vatanidir. o‘rta osiyo markazi (afg‘oniston, g‘arbiy pokiston, o‘zbekiston, turkmaniston, tojikiston). bu markazdan qovun, bosh piyoz, sarimsoq, ismaloq, rediska, sholg‘om, sariq sabzi, gorox kelib chiqqan. old osiyo markazi (turkiya, suriya, eron, …

2 / 22

r aytilmoqda. bunday markazlar yirik seleksiya markazlaridan iborat bo‘lib, bu yerlarda sunʼiy usullarda minglab duragaylar, mutatsiyalar va ulardan tanlash yo‘li bilan ko‘p navlar hamda formalar yaratilmoqda. shuningdek, bu uchinchi markazlarda sunʼiy ravishda turli ekinlarning hatto tabiatda bo‘lmagan turkum, tur va xillari yaratilmoqda. ontogenezning davrlari hamda fenologik fazalari o‘simlik ontogenezining, yaʼni shaxsiy hayotining boshidan oxirigacha tashqi sharoitga bog‘liq ravishda o‘sish va rivojlanish kechadi. o‘sish - o‘simlikning miqdor jihatdan o‘zgarishi bilan bog‘liq jarayonlar, yangi to‘qima, ho‘jayra, organlar hosil qilib vazni va miqdori oshadi. rivojlanish - o‘simlikning sifat jihatdan o‘zgarishi bo‘lib, bu uning o‘sish nuqtasida kechadi va generativ organlar hosil qilish hamda mevalashi bilan tugallanadi. sabzavot ekinlar ontogenezidagi davrlarva fenologik fazalar rivojlanish davrlari fenologik fazalar fazalar taʼrifi 1. urug‘lik 1.tinimdagi urug‘ hayotiy jarayonlar juda sust bo‘lib, nam kamligi bilan bog‘liq. bu fazada o‘simlik noqulay sharoitlarga chidamli bo‘ladi. 2. urug‘ning bo‘kishi. bu fazada urug‘ o‘ziga namni aktiv ravishda yutadi. natijada hajmi oshadi. fermentlar faoliyati …

3 / 22

l chiqaradi. changlanish kechib, urug‘ kurtak urug‘lanadi. gultoj quriydi. 9. mevalarning shakllanishi. urug‘langan tuguncha kuchli ravishda o‘sadi. mevaning o‘sishi bilan urug‘ shakllanadi va oziq moddalar to‘planadi. 10. pishish. meva o‘sishdan to‘xtab,chuqur fiziologik jarayonlar o‘tadi. meva va urug‘ o‘ziga xos rang va ko‘rinishga ega bo‘ladi. chuqur tinim davrida o‘simlikka barcha shart-sharoitlar, hayotiy omillar bo‘lgani bilan o‘sish va rivojlanishini boshlay olmaydigan holati (davri) dir. bu davr ikki yillik sabzavot ekinlar zapas qismida, kartoshka tuganagida yig‘ishtirilgandan so‘ng 2 - 4 oygacha davom etadi. shuning uchun ham aytaylik, yangi kovlangan kartoshka tuganagi ekilsa, zarur sharoit yaratgan bilan ko‘karmaydi.zaruriy tinim davri chuqur tinim davridan so‘ng boshlanib, bunda zarur shart - sharoit yaratilishi bilan o‘simlik o‘sish va rivojlanishga kirishadi. tinim holatlaridan sabzavotlar va kartoshka zapaslarini yaratishda, ularni, urug‘ va urug‘lik materiallarni saqlashni osonlashtirishda foydalaniladi. ўсимликлардаги тиним даври 2 га бўлинади: 1. чуқур тиним даври 2. зарурий тиним даври. o‘sish va rivojlanish o‘rtasidagi nisbatga qarab sabzavot ekinlarida …

4 / 22

tashqi muhit sharoitlariga talabi va ularni boshqarish usullari hosil miqdori, sifati va shakllanish muddati o‘simlik bilan tashqi muhitning murakkab o‘zaro taʼsiri natijasidir. muhitning holatini hisobga olmasdan ekinlardan yuqori, mustahkam hosil taʼminlovchi agrotexnik tadbirlarni ishlab chiqib bo‘lmaydi. maʼlumki, o‘simlikning hayotiy omillari 5 ta; harorat, yorug‘lik, namlik, havo va oziq moddalar bo‘lib, ular teng ahamiyatli, almashinmaydi va o‘zaro birgalikda taʼsir etadi. o‘simlik o‘sishi, rivojlanishi va mahsuldorligini belgilashda muayyan sharoitga qarab omillar o‘rni yoki miqdori o‘zgaradi. o‘simlikka taʼsir etuvchi barcha tashqi omillarni 4 guruhga bo‘lish mumkin: iqlim (issiqlik, yorug‘lik, namlik va havo tarkibi). tuproq yoki edafik omillar (tuproq fizik holati, tarkibi, undagi nam va elementlar, tuzlar). biotik omillar (o‘simliklar bilan makro, mikroflora va faunalar o‘zaro taʼsirida vujudga keladigan sharoitlar). antropogen omillar (inson faoliyati natijasi, yaʼni mehnat qurollar, mashinalar, o‘g‘itlar, zaharli ximikatlar, atrof-muhitning ifloslantirilishi kabilar). issiqlik. o‘simlikdagi barcha fiziologik, biokimyoviy jarayonlar, suvni o‘zlashtirish, oziq moddalarning ildizdan bargga, murtak va mevaga, plastik moddalarning bargdan ildizga …

5 / 22

lik piyozlar, shovul, rovoch, sparja, xren, lyubistok, estragon kirib, o‘simliklari o‘sishni 1 s haroratda boshlaydi. qulay harorat 15 -20 s. o‘sib turgan o‘simliklari - 8-10 s sovuqqa chidaydi. sovuqqa chidamli ekinlar. ildizmevalilar, karam, salat, shivit, ismaloq, bosh piyoz, gorox kiradi. bularning urug‘i 3-5 s issiq haroratda una boshlaydi. qulay harorat 17-20 s. bu guruh o‘simliklari 3-5 s, hatto 7-10 s gacha sovuqqa chidaydi. shartli issiqsevar yoki yarim sovuqqa chidamli ekinlar. faqat kartoshka kiradi. tuganak tugish uchun qulay harorat 15-17 s, palagi 0 daraja sovuqdan nobud bo‘ladi. issiqsevar ekinlar. bularga pomidor, bodring, qalampir, boyimjon kirib, urug‘lari 12-15 s da unaboshlaydi. qulay harorat 20-30 s. harorat 15 s dan pasaysa yoki 300s dan oshsa o‘sish to‘xtaydi. salgina (0,5-1 s) sovuq, ekinlarni urib ketadi. issiqqa chidamli sabzavot ekinlar. bu guruhga qovun, tarvuz, qovoq, makkajo‘xori, loviya kiradi. bu ekinlar issiqqa chidamliligi bilan xarakterlanadi. harorat 30-40 s da fotosintez eng yuqori bo‘ladi. o‘simliklarni noqulay harorat …

Хотите читать дальше?

Скачайте все 22 страниц бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "sabzavot ekinlarining botanik tasnifi, morfologik va biologik hususiyatlari"

слайд 1 2-mavzu: sabzavot ekinlarining botanik tasnifi, morfologik va biologik hususiyatlari. reja: 1. sabzavot ekinlarini botanik tasnifi. 2. sabzavot ekinlarining kelib chiqish markazlari. 3. sabzavot ekinlarining tashqi muhit sharoitlariga talabi va ularni boshqarish usullari. 4. o‘simliklarni noqulay harorat sharoitidan himoya qilish. sabzavot ekinlarining kelib chiqish markazlari akademik n.i.vavilov o‘zining irsiy o‘zgaruvchanlikda gomologik qatorlar qonuni asosida butun dunyo o‘simliklar kolleksiyasini chuqur o‘rganish natijasida 1935 yil madaniy o‘simliklarning, shu jumladan sabzavot ekinlarining kelib chiqish va madaniy ekin sifatida shakllanishining markazlari to‘g‘risidagi taʼlimotini yaratdi. bu taʼlimotga ko‘ra sabzavot ekinlari 8 ta markazdan kelib chiqqan. xitoy markazi (g‘a...

Этот файл содержит 22 стр. в формате PPTX (1,6 МБ). Чтобы скачать "sabzavot ekinlarining botanik tasnifi, morfologik va biologik hususiyatlari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: sabzavot ekinlarining botanik t… PPTX 22 стр. Бесплатная загрузка Telegram