organizm va muhit

PPTX 1,4 МБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1449596011_61710.pptx /docprops/thumbnail.jpeg o`zbekiston milliy universiteti falsafa va huquq fakulteti falsafa yo`nalishi organizm va muhit www.arxiv.uz organizm va muhit reja: 1. irsiyat haqida tushuncha 2. hujayraning irsiy apparati 3. prenatal rivojlanishning asosiy bosqichlari 4. irsiy kasalliklar 5. irsiyat va muhit 6. abiotik, biotik, antropogen omillarning o`sish va rivojlanishga ta`siri 7. adaptatsiya 8. irsiyat va muhitning o`sish va rivojlanishga ta`siri www.arxiv.uz irsiyat haqida tushuncha zamonaviy biologiyaning asosiy muammolaridan biri irsiyat masalasidir. irsiyat organizmning o`z belgi va xususiyatlarini nasldan-naslga o`tkazish xossasi bo`lib, shu tufayli organizmning belgi, xususiyatlari nasldan naslga o`tadi. irsiyat deb ota-onaga xos biologik xususiyatlarni nasldan naslga o`tishi va bu belgi xususiyatlarning muhit ta`sirida rivojlanishiga aytiladi. irsiyatning bir tomoni, organizm belgi xususiyatlarining bir qancha avlodda saqlanib kelishi bo`lsa, ikkinchi tomoni organizmlarning ontogenezida ma`lum moddalar almashinuvini, harakterini, rivojlanish tipini ta`minlashdir. har bir organizmning aniq rivojlanish tartibi uning irsiyati bilan aniqlanadi. organizmning irsiyat hamda o`zgaruvchanlik xususiyatini o`rganadigan fanga genetika deyiladi. www.arxiv.uz 1865-yilda chex olimi …
2
omosomalar urg`ochi hujayralarda xx, erakaklarda esa xy deb belgilanadi. www.arxiv.uz hujayraning irsiy apparati irsiyat nasldan-naslga qay atrzda o`tishini bilish uchun hujayra haqida ma`lumotga ega bo`lish kerak. barcha tirik organizmlar hujayralardan tashkil topgan. organizm struktura va funksional birligi hujayradir. tirik organizmlar evolutsiyasi organizm hujayralarining strukturasi hamda fuksiyasiga qarab turli shakl-shamoyilga kirib, har xil toifalarga bo`linib harakterlanadi. hujayraning tarkibiy qismini anorganik, organik moddalar va 70% suv tashkil qiladi. www.arxiv.uz hujayralar duksimon, sharsimon, prizmasimon, kubsimon shaklda bo`ladi. ular 3 qismdan iborat. hujayra membranasi tashqi va ichki muhit orasidagi moddalar almashinuvini boshqaradi, turli ionlarni tanlab o`tkazadi. hujayra sitoplazmasi membrananing ichida joylashgan, tarkibi anorganik va organik moddalardan iborat. sitoplazma organoidlariga: mitoxondriya, ichki membrana, lizosoma, golji apparati, ribosoma, sentrasomalar kiradi. golji apparati hujayra bo`linishida, ribosoma oqsillar sintezida, lizosoma hujayradagi oziq moddalarni mayda zarrachaga parchalashda, mitoxondriya energiya bilan ta`minlashda, sentrasoma esa hujayra bo`linishida ishtirok etadi. www.arxiv.uz hujayra yadrosi sitoplazma mazrkazida joylashadi. hujayra yadrosi hujayraning barcha hayotiy jarayonlarini …
3
`z ichiga oladi, tug`ilgandan so`ng yashash uchun kerak bo`lgan ancha narsani bajaradi. homiladorlik vaqti 38hafta davom etadi. urug`lantirilgan kundan boshlab 1-8hafta davomida rivojlanayotgan odam embrion deb ataladi. homiladorlikning 1-haftalarida embrion qobig`i rivojlanadi, 1-oyning oxiriga borib embrionning kattaligi 10 mm ga yetadi. 2-oyning oxirida 3marta, 4-oyning oxirida 30marta kattalashadi. 9-oyning oxirida 470 mm bo`ladi. homila vazni tez orta boradi. 3 oylikda 20 g, 6 oylikda 600-700 g, 9 oylikda 2400-2500 g bo`ladi. bu davrlarda embrion tanasida asosiy tizimlari shakllanadi. 8 haftadan so`ng homiladorlik vaqti tugagunga qadar rivojlanayotgan odam homila deb ataladi. www.arxiv.uz prenatal bosqich www.arxiv.uz irsiy kasalliklar organizm irsiyatini o`rganmay turib, nasldan-naslga o`tuvchi kasalliklarni oldini olish va davolash mumkin emas. tibbiyotda 2000 dan ortiq irsiy kasalliklar turi mavjud. ular xromosomalarning anomal yig`indisi, jinsiy hujayralarning o`zgarishi yoki mutatsiya ta`sirida paydo bo`ladi. ularga: xromosoma kasallilari, modda almashinuvi va immunitetning o`zgarishi, endokrin faoliyatiga doir, nerv sistemasi va qonga doir kasalliklar kiradi. www.arxiv.uz xromosoma kasalliklari …
4
diradi. mutasiya-gen apparatida ro’y bergan va nasldan-naslga o’tib boradigan o’zgarishlardir. vujudga kelgan yangi belgilar nasldan-naslga o’tadi va o’z ajdodlarida boshqacha bo’ladigan yangi nasl paydo bo’ladi. barcha organizmlar boshqa muhim sharoitga moslashadi. har xil organizmlar ma’lum tashqi muhit sharoitga ko’nikma hosil qilgan. shuning uchun faqat ma’lum sharoitda yashash va rivojlanishi mumkin. organizm butun rivojlanishi mumkin. organizm butun rivojlanish prosessida urug’langan tuxum xujayradan to voyaga yetgunga qadar to’xtovsiz genotikning nazoratida va tashqi sharoit ta’sirida bo’ladi. mutasiyadan tashqari davinizmning asosiy qonuni tanlash ham irsiyatga ta’sir ko’rsatadi. odam o’zining butun “ biofondini” meros qilib oldi, organlar shaklini, nerv sistemasini, sezgi organlari va boshqa meros qilib oladi. biroq bola tug’ilganidan boshlab u sostial muhit shart- sharoitlarda o’sib, rivojlanib boradi. biologik va sistiol omillarning o’zaro tasiri natijasida, o’ziga hos bo’gan shaxsiy xususiyatlariga ega bo’lgan organizm shakllanadi. ular fenotipini belgilab beradi. demak, irsiyat tashqi muhit tasirida o’zgaradi, lekin yo’q bo’lib ketmaydi. www.arxiv.uz abiotik, biotik va antropogen omillarning …
5
dalar almashinuvi sekinlashib energiya hosil bo`lishi kamayadi. www.arxiv.uz qish kunlarida esa bu jarayonning teskarisi bo`ladi. terlash kamayib, to`qimalarda energiya ajratish ham susyadi, organizmda moddalar almashinuvi kuchayib, energiya hosil bo`lishi ko`payadi. bular natijasida issiq va sovuq sharoitda tana haroratining doimiyligi ta`minlanadi. www.arxiv.uz abiotik omillar abiotik omilllar tirik organizmga ta`sir etib, ularni hayotga moslashuvida muhim ahamiyatga ega. bu omillarga fizik va kimyoviy omillar kiradi. kimyoviy omillarga havo, suv, tuproq, oziq-ovqat tarkibidagi kimyoviy moddalar kiradi. sanoat korxonalari va avtotransport vositalaridan chiqqan zaharli moddalar aholi orasida allergiya, nafas olish, oshqozon-ichak, yurak-qon tomir, nerv sistemasining har xil kasalliklari ko`paysishiga sabab bo`lmoqda. fizik omillar havo harorati, namligi, atmosfera bosimi, quyosh radiatsiyasi, shovqin, tebranish, elektromagnit, issiqlik omillaridir. www.arxiv.uz biotik omillar tirik organizmlarning o`zaro rivojlanishida bir-biriga ta`siridir. antropogen omillar tirik organizmga bevosita ta`sir etib, ularning yashash sharoitini o`zgartirib, hattoki yo`q bo`lib ketishiga sabab bo`lishi mumkin. ular iqlim omillari, tuproq hamda topografik omillardir. www.arxiv.uz 19 adaptatsiya adaptatsiya (lot. adaptatio …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "organizm va muhit"

1449596011_61710.pptx /docprops/thumbnail.jpeg o`zbekiston milliy universiteti falsafa va huquq fakulteti falsafa yo`nalishi organizm va muhit www.arxiv.uz organizm va muhit reja: 1. irsiyat haqida tushuncha 2. hujayraning irsiy apparati 3. prenatal rivojlanishning asosiy bosqichlari 4. irsiy kasalliklar 5. irsiyat va muhit 6. abiotik, biotik, antropogen omillarning o`sish va rivojlanishga ta`siri 7. adaptatsiya 8. irsiyat va muhitning o`sish va rivojlanishga ta`siri www.arxiv.uz irsiyat haqida tushuncha zamonaviy biologiyaning asosiy muammolaridan biri irsiyat masalasidir. irsiyat organizmning o`z belgi va xususiyatlarini nasldan-naslga o`tkazish xossasi bo`lib, shu tufayli organizmning belgi, xususiyatlari nasldan naslga o`tadi. irsiyat deb ota-onaga xos biologik xususiyatlarni nasldan n...

Формат PPTX, 1,4 МБ. Чтобы скачать "organizm va muhit", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: organizm va muhit PPTX Бесплатная загрузка Telegram