tonnellar haqida umumiy ma’lumotlar va ularni loyihalash

DOCX 1.8 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1674639135.docx [bookmark: _goback]tonnellar haqida umumiy ma’lumotlar va ularni loyihalash reja: 1. tonnellarning vazifasi va ularning klassifikatsiyasi 2. tonnel rejasi va profilining xususiyatlari 1. tonnellarning vazifasi va ularning klassifikatsiyasi transport maqsadlari, suv o’tkazish, shahar kommunal tizimlarini o’tkazish, ishlab chiqarish korxonalarini joylashtirish uchun mo’ljallangan, katta uzunlikka ega bo’lgan, gorizontal yoki qiya joylashgan yer osti sun’iy inshooti tonnel deb ataladi. tonnellar aloqa yo’llarida turli to’siqlarni oshib o’tish uchun yoki yer ostida ma’lum bir qiyalikda yo’l trassasini davom ettirish uchun xizmat qiladi. transport tonnellariga temir yo’l tonnellari, avtoyo’l tonnellari, kema qatnovi uchun mo’ljallangan tonnellar, metropolitenlarning piyodalar tonnellari, shuningdek ko’ndalang kesimi katta bo’lgan, bir necha transport turlari harakatlanadigan tonnellar kiradi. transport tonnellarining klassifikatsiyasi ularning asosiga qo’yilgan vazifalar bilan belgilanadi. tonnellar joylashishiga qarab tog’ tonnellari, suv osti tonnellari va turli vazifalarga ega bo’lgan shahar tonnelariga ajraladi. qurilish usuliga ko’ra tonnellar ochiq va yopiq usulda qurilishi mumkin. ochiq usulda oldindan qazilgan kotlovanga tonnel konstruksiyasi quriladi va bitkazilgandan …
2
lqon usuli qo’llanilganda tonnel obdelkasi, odatda, zavodlarda tayyorlangan yig’ma temirbeton yoki cho’yan elementlardan tashkil topadi. yuqorida sanab o’tilganlardan tashqari tonnel qurishning maxsus deb ataladigan boshqa usullari ham bor. maxsus usullardan o’ziga xos mahalliy sharoitlarda, boshqa usullardan foydalanilganda ancha qiyinchiliklar kelib chiqadigan hollarda qo’llaniladi. tonnellar to’siqlarni aylanib o’tmasdan ularni kesib o’tishi tufayli qiyin geologik sharoitlarda aloqa yo’llarini trassalash imkoniyatini kengaytiradi. yo’l trassasida uchraydigan to’siqlarni baland va konturli to’siqlarga ajratish mumkin. baland to’siqlarga tog’ cho’qqilari, tepaliklar va suv ajratuvchi balandliklar kiradi. temir yoki avtomobil yo’lini trassalashda uch yechim bo’lishi mumkin, ya’ni tepalik to’sig’ini aylanib o’tish, yo’lni dovon tomonga ko’tarilishi uchun chuqurlikda davom ettirish va, nihoyat, bu baland to’siqning ikki tarafidagi qiyaliklarini birlashtirib turadigan tonnel qurish (1-rasm). [image: ] rasm 1. baland to’siqni o’tishda trassa variantlari to’siq aylanib o’tilganda yo’l ancha uzayadi, qiyaliklar kattaligi oshadi va shu sababdan temir yo’lning alohida uchastkalarida poyezd tortish kuchini bir necha barobar oshirishga to’g’ri keladi. bu esa …
3
ilishlarning va yo’l bosishlarning yo’qolishiga va aloqa yo’lining ekspluatatsion ko’rsatkichlarining yaxshilanishiga olib keladi. boshqa tomondan, bunday tonnelni qurish, ayniqsa baland to’siqning etagida joylashgan va shu sababdan uzunligi katta bo’lgan tonnelni qurish, kapital xarajatlarning ancha ko’paytirilishiga olib keladi. shu sababdan yo’l trassasini tanlash tonnelning turli variantlarini texnik-iqtisodiy tomondan bir-biriga taqqoslash orqali amalga oshiriladi. bunda aloqa yo’lining poyezd o’tkazish va yuk tashish qobiliyatini oshirishning xalq xo’jaligidagi ahamiyati hisobga olinadi. konturli to’siqlarga zich qurilgan bino va inshootlar joylashgan, tuproq ko’chkilari va to’kilishlari bo’ladigan, qor to’planishlari va ko’chkilari ro’y beradigan, suv oqimlari va havzalari bor uchastkalar kiradi. tuproq ko’chkilari va uyumlari yo’l ko’tarmasining muvozanatiga va vodiy bo’ylab yoki tog’ yonbag’irlari bo’ylab o’tgan yo’ldagi harakat xavfsizligiga xavf tug’diradi. kuchsiz ko’chkilarda yo’lni strukturasi buzilmagan gruntlarga tayangan estakadalar orqali o’tkazish mumkin. bu holda, estakada qurilishi paytida ko’chkilarga qarshi albatta tadbirlar ko’rilishi lozim bo’ladi. kuchli ko’chkilar (5 metrdan katta) va yer osti suvlarining chuqur oqimlari bo’lgan taqdirda trassani …
4
vishda kesib o’tishdan voz kechiladi va tonnelni qor ko’chkilari va uyumlaridan xavfli bo’lgan zona tashqarisidan olib o’tiladi (2-rasm). [image: ] rasm 2. konturli to’siqdan o’tish variantlari: 1 - qor to’planadigan tuman chegarasi; 2 - tonnel; 3 - ko’tarma suv to’siqlarini kesib o’tishda ko’prik va tonneldan birini tanlash, ya’ni to’siqni yo ostidan, yo ustidan kesib o’tish qarorini berish kerak bo’ladi (3-rasm). tonnel o’tishi ko’prik o’tishiga qaraganda quyidagi afzalliklarga ega: kema qatnovlariga xalaqit bermasligi, shamol ta’siridan, muz ko’chishidan, to’lqinlardan saqlanganlik, o’zan keng bo’lganda va kemalarning gabariti baland bo’lganda o’tish uzunligining qisqaligi, aholi zich joylashgan joylarda o’tishga yaqinlashuvning qulayligi. [image: ] rasm 3. suv to’sig’ini kesib o’tish variantlari ammo tonnel qarori bir qator kamchiliklarga ega. tonnel o’tuvida doimiy shamollatish zarurdir. tonnelni qurish muddati, odatda, ko’prik qurish muddatiga qaraganda kattaroqdir. bunga sabab esa tonnelni qurish ishlari tor maydonda, kam sonli zaboylarda olib boriladi, ya’ni bir paytning o’zida inshootning bir necha yerida qurilish ishlari olib …
5
ilish ishlari fasllar va klimatik sharoitlardan qat’iy nazar butun yil davomida olib borilishi mumkin. tonnel o’tuvining afzalliklari, ayniqsa, qirg’oqda tayyorlangan va suv osti gruntini yuqoridan ochib kotlovanga tushiriladigan yirik seksiyalardan foydalanilganda ko’proq namoyon bo’ladi. ko’prik kechuvi va tonnel o’tuvi orasidagi tanlov, yuqorida keltirilgan barcha xususiyatlarni hisobga olgan holda, texnik-iqtisodiy taqqoslash asosida amalga oshiriladi. hozirgi zamon shahar sharoitlarida aloqa yo’llarining yuk o’tkazish qobiliyatini oshirish ularni shahar ko’chalaridan tashqarida, estakadalarda yoki tonnellarda joylashtirishni talab etadi. estakada varianti bir qator kamchiliklarga ega, ya’ni yer yuzasini shahar qatnoviga xalaqit beradigan estakda tayanchlari bilan tiqilinch qilib yuborish, estakadalar bilan shahar arxitektura ansamblini buzish, uylarning ko’rinishini berkitib qo’yish, katta tezlikda harakatlanayotgan poyezdlarning shovqini, chang ko’tarilishi va hokazo. sanab o’tilgan mulohazalarni e’tiborga olib odatda tonnelning ko’chadan tashqaridagi varianti afzal ko’riladi (metropoliten, chuqurlikda joylashgan temir yo’l, chorrahalardagi avtomobil tonnellari va boshqalar). ungur - yer qatlamidagi sun’iy ravishda xosil qilingan bo’shliq bo’lib, u tonnelni joylashtirish yoki qurilishning boshqa yordamchi …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "tonnellar haqida umumiy ma’lumotlar va ularni loyihalash"

1674639135.docx [bookmark: _goback]tonnellar haqida umumiy ma’lumotlar va ularni loyihalash reja: 1. tonnellarning vazifasi va ularning klassifikatsiyasi 2. tonnel rejasi va profilining xususiyatlari 1. tonnellarning vazifasi va ularning klassifikatsiyasi transport maqsadlari, suv o’tkazish, shahar kommunal tizimlarini o’tkazish, ishlab chiqarish korxonalarini joylashtirish uchun mo’ljallangan, katta uzunlikka ega bo’lgan, gorizontal yoki qiya joylashgan yer osti sun’iy inshooti tonnel deb ataladi. tonnellar aloqa yo’llarida turli to’siqlarni oshib o’tish uchun yoki yer ostida ma’lum bir qiyalikda yo’l trassasini davom ettirish uchun xizmat qiladi. transport tonnellariga temir yo’l tonnellari, avtoyo’l tonnellari, kema qatnovi uchun mo’ljallangan tonnellar, metr...

DOCX format, 1.8 MB. To download "tonnellar haqida umumiy ma’lumotlar va ularni loyihalash", click the Telegram button on the left.

Tags: tonnellar haqida umumiy ma’lumo… DOCX Free download Telegram