harorat – muhitning abiotik omili. 11 - sinf

PPTX 2.9 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
harorat – muhi.pptx /docprops/thumbnail.jpeg powerpoint presentation 9-§. harorat – muhitning abiotik omili 11 sinf "biologiya" darsligi asosida. 2018 harorat ekologik omil sifatida tirik organizmlar hayotida muhim o‘rin tutadi, hayvon va o‘simliklar hayotida moddalar almashinuvi, biokimyoviy va fiziologik jarayonlarning sodir bo‘lishi va tezligiga ta’sir qiladi. tirik organizmlarning yer shari bo‘ylab tarqalishida, ularning xulq-atvori, xatti- harakatlarining namoyon bo‘lishida harorat katta rol o‘ynaydi. harorat sutka davomida yil fasllari bilan bog‘liq holda mavsumiy hamda geografik zonallik jihatdan o‘zgaruvchan omildir. tirik organizm uchun haroratning chidamlilik chegarasi oqsillar, hayotiy muhim fermentlar faoliyatining buzilishiga – denaturatsiyasiga olib keluvchi harorat bilan belgilanadi. harorat 0°c dan pasayganda suvning muzlashi tufayli muz kristallari hosil bo‘ladi, bu esa o‘z navbatida hujayra membranasining shikastlanishiga hamda hujayraning nobud bo‘lishiga olib keladi. termoregulatsiya jarayoni usullariga hamda harorat omiliga moslanish darajasiga ko‘ra organizmlar ikki guruhga: poykiloterm (sovuqqonli) va gomoyoterm (issiqqonli) organizmlarga ajratiladi. poykiloterm organizmlar (yunoncha «poykilos» – o‘zgaruvchan, «therme» – issiqlik) – tana harorati tashqi …
2
mliklar va sovuqqa chidamli o‘simliklar. biokimyoviy moslanishlar. yuqori harorat ta’sirida issiqsevar o‘simliklar hujayralari sitoplazmasida ayrim moddalarning (organik kislota, tuz) konsentratsiyasi ortadi. bu moddalar sitoplazmaning ivib qolishiga to‘sqinlik qiladi, zaharli toksinlarni neytrallaydi. fiziologik moslanishlar. issiq haroratda o‘simliklarni qizib ketishdan himoya qiluvchi samarali vosita – barg og‘izchalari orqali transpiratsiya – suv bug‘latish hisoblanadi. cho‘l o‘simliklarining ko‘pchiligi qisqa hayot sikliga ega. ularning vegetatsiya davri bahorga to‘g‘ri keladi, yozda esa bu o‘simliklar tinim davriga o‘tadi. morfologik moslanishlar. yer yuzining tropik va subtropik iqlim mintaqalarida o‘sadigan o‘simliklar yuqori haroratning ta’sirini kamaytiruvchi bir qator moslanishlarga ega. barglarning rangi och tusda bo‘lishi, sirti tukchalar yoki mum bilan qoplanganligi buning yaqqol misolidir. hayvonlarda haroratning turli sharoitlariga nisbatan moslanishlar. evolutsiya jarayonida issiqqonli (gomoyoterm) va sovuqqonli (poykiloterm) hayvonlarda haroratning turli sharoitlariga nisbatan xilma-xil moslanishlar paydo bo‘lgan. bu moslanishlar biokimyoviy, fiziologik, morfologik, etologik moslanishlarga bo‘linadi. biokimyoviy moslanishlar. muhitning past haroratida sovuqqonli hayvonlar organizmida ichki muhitini hosil qiluvchi suyuqliklar tarkibida suvning muzlashiga …
3
onlarda evolutsiya jarayonida paydo bo‘lgan etologik moslanishlarga yashash uchun joy topish, uya qurish, qulay yashash joylariga migratsiya qilish kabi fe’l-atvor, xattiharakatlar bilan bog‘liq moslanishlar misol bo‘ladi. image2.jpeg image3.jpeg image4.png image5.jpeg image6.jpeg image7.jpeg image8.jpeg image9.jpeg image10.jpeg image11.png image12.jpeg image1.jpeg
4
harorat – muhitning abiotik omili. 11 - sinf - Page 4
5
harorat – muhitning abiotik omili. 11 - sinf - Page 5

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "harorat – muhitning abiotik omili. 11 - sinf"

harorat – muhi.pptx /docprops/thumbnail.jpeg powerpoint presentation 9-§. harorat – muhitning abiotik omili 11 sinf "biologiya" darsligi asosida. 2018 harorat ekologik omil sifatida tirik organizmlar hayotida muhim o‘rin tutadi, hayvon va o‘simliklar hayotida moddalar almashinuvi, biokimyoviy va fiziologik jarayonlarning sodir bo‘lishi va tezligiga ta’sir qiladi. tirik organizmlarning yer shari bo‘ylab tarqalishida, ularning xulq-atvori, xatti- harakatlarining namoyon bo‘lishida harorat katta rol o‘ynaydi. harorat sutka davomida yil fasllari bilan bog‘liq holda mavsumiy hamda geografik zonallik jihatdan o‘zgaruvchan omildir. tirik organizm uchun haroratning chidamlilik chegarasi oqsillar, hayotiy muhim fermentlar faoliyatining buzilishiga – denaturatsiyasiga olib keluvchi harorat bilan bel...

PPTX format, 2.9 MB. To download "harorat – muhitning abiotik omili. 11 - sinf", click the Telegram button on the left.

Tags: harorat – muhitning abiotik omi… PPTX Free download Telegram