лексикография (лугатшунослик) ва этимология

DOC 57,0 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1405934330_57090.doc лексикография (лугатшунослик) ва этимология лексикография (лугатшунослик) ва этимология режа: 1. қомусий луғатлар ва уларнинг турлари. 2. филологик луғатлар ва уларнинг турлари. 3. этимология хақида маълумот. қомусий луғатлар ва уларнинг турлари тилшуносллкнинг луғат ва уни тузиш билан шуғулланувчи сохасига лексикография дейилади. лексикография луғатшунослик деб хам аталади. сузларнинг маълум мақсадлар учун тупланган, тартибга солинган мажмуига луғат деб юритилади. луғатлар иккига булинади. 1. қомусий ёки энциклопедик луғатлар. бундай луғатларнииг объекти шахслар, жойлар, тарихий воқеалар, табиий хамда ижтимоий ходисалардан иборат булади. комусий луғатлар улар хақида маълумотлар беради. собиқ иттифоқ даврида тошкентда «узбек совет энциклопедияси» нашр қилинди. у 14 томдан иборат эди. шунингдек, «тошкент энциклопедияси», «саломатлик энциклопедияси», «болалар энциклопедияси» (3 том), «уй-рузғор энциклопедияси» каби қимматли қомуслар нашр этилди. бу қомуслар бизнинг маданий хаётимизда улкан воқеа саналади. сабаби улардаги маълумотлар турли фан сохаларининг етук олимлари: академиклари, профессорлар томонидан мақола тарзида ёзилган булиб, биз узимиз учун керакли булган маълумотларни мазкур типдаги луғатлардан олишимиз мазкур типдаги луғатлардан …
2
ва уларнинг турлари филологик ёки лингвистик луғатларнинг сузлиги алифбо тартибида берилган суз ёки иборалардан иборат булади. лингвистик луғатлар уз куламига кура икки турга ажралади. 1. умумий луғатлар. 2. махсус луратлар. умумий луғатлар тилдаги барча сузлар захирасини қамраб олади. 1981 йилда москвадаги «русский язик» нашриётида чоп этилган «узбек тилинииг изохли луғати» (2 томлик), а.хожиевнинг 1995 йилда чоп қилинган «имло луғати», русча — узбекча ёки узбекча русча луғатлар умумий луғатларга яққол далил саналади. махсус луғатлар илм—фан, техника ёки санъатнинг бирор сохаси билан чегараланган булади. масалан, шу кунгача узбек тилида математика, физика, кимё, мусиқа, ботаника, биологик, тарих, топонимика сохаларига оид луғатлар нашр қилинди. махсус луғатлар ичида омонимларнинг изохига бағишланган (ш.рахматуллаев), этимологик луғат (тошду олимлари), диалектал луғат (а.ишаев) каби луғатлар мавжуд. луғатларни икки тилли (яъни таржима ва бир тилли (узтил) луғатларга булиб юбориш хам мумкин. арабча—узбекча, узбекча—инглизча, форсча—узбекча каби луғатлар икки тилли луғатлар саналади. улар уч, турт, беш хатто саккиз тилли луғат куринишида булиши …
3
тадиган тилшуносликнинг булимига этимология дейилади. этимология сузи юнонча etimon — хақиқат ва logos—таълимот сузларидан олинган. у икки турга булинади. 1, халқ этимологияси ёки ёлғон этимология. бундай этимология купроқ афсона ва ақидаларга, халқ оғзаки ижоди намуналарига асосланади. мисол учун олтин, зар куп булгани учун зарафшон, туз (намак) кони урнида барпо булганлиги сабабли наманган, мой оққанлиги боис майлисой каби. халқ этимологияси баъзан текширувчини нотуғри йулга бошлаши мумкин. 2. илмий этимология. бу этимология факт ва далилларга, қиёслашларга асосланади. шунга кура у хақиқий этимология хисобланади. масалан, абдурахмон, абдухолиқ, абдуқаххор—рахм қилувчи, ризқ берувчи, қахрли оллохнинг бандаси, қули деган маънони беради бу сузлар. сурхондарё — сурх сузи форс-тожик тилида қизил деган маънони билдиради, дарё—сув оқадиган узан, сувли жой дегани. сурхондарё қизил тупроқли тоғу адирларни оралаб оқиб утгани учун унинг суви қизариб куриниб туради. шу боис у қизил сувли дарё деган маънода сурхондарё деб аталган. регистон — форс — тожик тилидан олинган суз булиб, peг—қум, қумли жой,( …
4
лексикография (лугатшунослик) ва этимология - Page 4
5
лексикография (лугатшунослик) ва этимология - Page 5

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "лексикография (лугатшунослик) ва этимология"

1405934330_57090.doc лексикография (лугатшунослик) ва этимология лексикография (лугатшунослик) ва этимология режа: 1. қомусий луғатлар ва уларнинг турлари. 2. филологик луғатлар ва уларнинг турлари. 3. этимология хақида маълумот. қомусий луғатлар ва уларнинг турлари тилшуносллкнинг луғат ва уни тузиш билан шуғулланувчи сохасига лексикография дейилади. лексикография луғатшунослик деб хам аталади. сузларнинг маълум мақсадлар учун тупланган, тартибга солинган мажмуига луғат деб юритилади. луғатлар иккига булинади. 1. қомусий ёки энциклопедик луғатлар. бундай луғатларнииг объекти шахслар, жойлар, тарихий воқеалар, табиий хамда ижтимоий ходисалардан иборат булади. комусий луғатлар улар хақида маълумотлар беради. собиқ иттифоқ даврида тошкентда «узбек совет энциклопедияси» нашр қилинди. у 14 том...

Формат DOC, 57,0 КБ. Чтобы скачать "лексикография (лугатшунослик) ва этимология", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: лексикография (лугатшунослик) в… DOC Бесплатная загрузка Telegram