tilshunoslik fanining predmeti va uning maqsadi

ZIP 5 pages 12.7 KB Free download

5 pages

FaylHub.uz

Download via Telegram

Size 12.7 KB

File type ZIP

Pages 5

Updated Dec 2025

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇

1 / 5

1405765577_56632.doc tilshunoslik fanining predmeti va uning maqsadi reja: 1. tilshunoslik fanining predmeti. 2. tilshunoslikning fan sifatida shakllanishi. 3. tilshunoslik-ijtimoiy-gumanitar fanlardan biri. 4. tilshunoslik fanining nazariy va praktik (amaliy) axamiyati. 1. tilshunoslik tilning paydo bo’lishi va rivojlanishi, til va tafakkur, til va jamiyat o’rtasidagi munosabatlar, tilning jami-yatdagi o’rni. ichki tuzulish usullari va shu kabi masalalarni o’rganadigan fandir. tilni tilshunoslikdan tashkari falsafa, mantiq kabi boshqa fanlar ham urganadi. ma‘lumki, tafakkurga daxldor masalalar mantik ilmining mavzusidir. shu tufa ili mantikchilar tafakkur konuniyatlari bilan birga, fikrning tilda aks etishini urganmasliklari mumkin emas. undan tashqari, til va tafakkur bir-biri bilan uzviy bog’langan, biri ikkinchisisiz yashay olmaydigan hodisadir, tafakkur tilda yashaydi, xar qanday nutq asosida esa tafakkur yotadi. mantiq tilni ana shu yunalishda o’rganadi. shunday qilib, til faqat tilshunoslik emas, balki boshqa fanlar uchun xam o’rganish sohasi sifatida namoyon buladi. bu sohadan xar bir fan o’z mavkeyini ajragib oladi. urganish soxasini ajratib olish nuktai nazaridan tilshunoslikni …

2 / 5

ealisgik olimlar til ga quyidagicha tarif beriladi. «til tafakkurni ifoda kiluvchi ishoralar majmuidlir» (f.de soseyur). «til-odam ongining ishtirokisiz uning tashqi dunyoga nisbatan bo’lgan mexanik harakatidir» (l.blumfild). «til fikrni ifoda qilishga mo’ljallangan. talaffuz qilinadigan chegaralangan tovushlar birini to’ldirsa ham tilning to’liq ta‘rifi emas, chunki u tilning ijtimoiy mohiyatini ochib berolmaydi. olimlarning tilning kishilik jamiyatida tutgan o’rni naqadar muhim ekanini ko’rsatib, til kishilarning eng muhim aloqa vositasidir deb ta‘riflaydilar. til asrlar davomida jamiyatga xizmat qiladi, ularning ihtiyojlarini to’la to’kis bajaradi, garchand til o’zgaruvchan xodisa bo’lsa-da, u faqat o’zining ichki ob‘ektiv qonunlari asosida rivojlanadi. shu bilan birga shuni xam qayd qilish lozimki, jamiyat bo’lmasa til xam bo’lmaydi; jamiyat tilni kundalik xayotida qo’llamasa, u (til) rivojlanmaydi. demak, til va jamiyat doimo bir-birini taqazo etadi. shunday qilib, til o’ziga xos semasiologik tizim (sistema) -(ya‘ni ishoraviy sistema) bo’lib, jamiyatda asosiy va eng muxim fikr almashish quroli, jamiyat tafakkurining rivojlanishini ta‘minlovchi, avloddan-avlodga madaniy tarixiy an‘analarni yetkazuvchi vosita …

3 / 5

sosan, ikki xil xududda, ikki xil madaniyat o’chogida yuzaga keldi. bular kadimgi xindiston, kadimgi grekiya va rimdir. shuning uchun tilshunoslikning kadimgi davri kadimgi xind, qadimgi grek (qisman, latin) filologiyasini qamrab oladi.3. tilshunoslik - ijtimoiy gumanitar fanlar qatoriga kiradi. chunki uning ob‘ekti ijtimoiy ongni taxlil qilish, shu bilan birga u yoki bu kishilik jamiyatining til xaqidagi farazlarini xulosalaydi. yana shuni ta‘kidlash lozimki, tilshunoslik tilni psixologik omillar asosida xam taxdil qiladi.tilshunoslik aniq, fanlar katoriga kirishi mumkinmi? xa.-chunki uning, (tilning) o’zgarmas qonunlari (kelishik qo’shimchalari, gram. kategoriyalari, so’z turkumlari va boshqalar) ham borki, ular kishilik jamiyatining tilga bulgan bir xil qarashini belgilab beradi. shuning bilan birga, tilshunoslik qaysi tilning o’ziga xos xususiyatlarini o’rganmasin, u (tilshunoslik) albatta bir xil tizimda, ya‘ni matematik tizimda o’rganiladi: masalan; ot so’z turkumi xamma tilda bir xil grammatik kategoriyalarga ega.4. tilshunoslik inson tilining strukturasiga, tarixiy taraqqiyotiga va funkkiyasiga xos bo’lgan qonuniyatlarni umumlashtiruvchi nazariy fandir. nazariy fan sifatida u xususiy tilshunosliklarga …

4 / 5

shunoslik umuman inson tili xaqidagi fandir. adabiyot. 1. m.irisqulov. «tilshunoslikka kirish»-o’qituvchi-1972. 2. s.usmonov. «umumiy tilshunoslik » - o’qituvchi- 1972. 3. a.sodiqov, a.abduazizov, m irisqulov. «tilshunoslikka kirish» toshkent- 1981,5-15-betlar. 4. l.i.barannikova. «vvedenie v yazikaznanie»- saratov-1973,24-32 st.

5 / 5

tilshunoslik fanining predmeti va uning maqsadi - Page 5

Want to read more?

Download all 5 pages for free via Telegram.

Download full file

About "tilshunoslik fanining predmeti va uning maqsadi"

1405765577_56632.doc tilshunoslik fanining predmeti va uning maqsadi reja: 1. tilshunoslik fanining predmeti. 2. tilshunoslikning fan sifatida shakllanishi. 3. tilshunoslik-ijtimoiy-gumanitar fanlardan biri. 4. tilshunoslik fanining nazariy va praktik (amaliy) axamiyati. 1. tilshunoslik tilning paydo bo’lishi va rivojlanishi, til va tafakkur, til va jamiyat o’rtasidagi munosabatlar, tilning jami-yatdagi o’rni. ichki tuzulish usullari va shu kabi masalalarni o’rganadigan fandir. tilni tilshunoslikdan tashkari falsafa, mantiq kabi boshqa fanlar ham urganadi. ma‘lumki, tafakkurga daxldor masalalar mantik ilmining mavzusidir. shu tufa ili mantikchilar tafakkur konuniyatlari bilan birga, fikrning tilda aks etishini urganmasliklari mumkin emas. undan tashqari, til va tafakkur bir-biri bilan uzvi...

This file contains 5 pages in ZIP format (12.7 KB). To download "tilshunoslik fanining predmeti va uning maqsadi", click the Telegram button on the left.

Tags: tilshunoslik fanining predmeti … ZIP 5 pages Free download Telegram