o’zbek (ona) tili o’qitish metodlari va usullari

DOCX 59,8 КБ Бесплатная загрузка

Предварительный просмотр (5 стр.)

Прокрутите вниз 👇
1
1666813921.docx o’zbek (ona) tili o’qitish metodlari va usullari arxiv.uz o’zbek (ona) tili o’qitish metodlari va usullari reja: 1. dars metodlari haqida umumiy tushuncha. 2. ona tili ta’limida bilim berishga mo’ljallangan an’anaviy metodlar. 3.ona tili ta’limida bilim olishga mo’ljallangan zamonaviy metodlar. 4. ona tili ta’limida dars metodini tanlash muammosi. 5. ona tili ta’limida dars usullari. hozirgi pedagogik amaliyotda ta’lim metodlarining 200dan ortiq turi mavjudligi e’tirof etiladi. dars metodlari haqida umumiy tushuncha. metod yunoncha metodos so’zidan olingan bo’lib, yo’l, yo’riq yoki usul demakdir. ona tili o’qitish metodlari deganda ona tili ta’limi maqsadiga erishish usullari va bu borada tartibga solingan faoliyat tushuniladi. shu o’rinda ta’kidlash lozimki, zamonaviy “didaktika” fani metod va usulni farqlaydi. metod maqsadga erishish yo’lidagi faoliyatni ifodalovchi keng tushuncha. u ta’lim jarayonida ham o’qituvchi, ham o’quvchi faoliyatiga oid jihatlarni ta’lim maqsadi, ta’lim mazmuni, o’qitish vositalari, ta’lim beruvchi hamda ta’lim oluvchi munosabatlari bilan bog’liq ravishda qamrab oladi. ta’lim metodlari to’g’ri tanlangandagina o’rgatish …
2
da amalga oshirish yoki biror obyektni amaliy o’zgartirish uskunasi, mexanizmi. usul aslida insonning amaliy faoliyati negizida yuzaga keladi. faoliyat usullarining asosiy mazmunini, avvalo, amaliyotda sinalgan narsalar, masalan, ilmiy tadqiqot, bilish yo’li, nazariya, ta’limotlar tashkil etadi. faoliyat usullari orqali amalga oshirilgan maqsad keyingi maqsadni yoki bosh maqsadni yaratuvchi yoxud amaliyot mazmunini, izchilligini belgilovchi usullar vazifasini bajaradi. xullas, ta’lim usuli ta’lim metodiga nisbatan xususiylik xarakteridagi tor tushuncha bo’lib, u ta’lim metodi tarkibiga kiruvchi ta’limiy faoliyat turidir. bilim olishning ham, ta’lim oluvchiga bilim berishning ham, unga malaka, ko’nikma, odatlarni singdirishning ham, tabiatini shakllantirishning ham xilma-xil vosita, yo’l, metod va usullari mavjud. faoliyat metodlari to’g’ri bo’lsa, ko’zlangan natijaga komil ishonch bilan erishish mumkin. bugungi kunga insoniyat tomonidan faoliyat metodlarining nihoyatda boy xazinasi to’plangan. ammo fan- texnika, madaniyatning to’xtovsiz rivojlanib, murakkablashib borishi, yangi imkoniyatlarning yuzaga kelishi, ularni o’zlashtirish va ta’lim oluvchiga yetkazish metod va usullarini muttasil yangilab turishni talab etadi. bular, albatta, ona tili ta’limi …
3
bolaga bilim berish, ijodiy faoliyatda malaka va ko’nikma hosil qilish, har bir ishda mustaqillik, tadbirkorlik hamda ijodiy yondashishni uning zotiy xislatiga – odat va tabiatiga aylantirish xilma-xil yo’l, usul, metod hamda vositalardan foydalanishni talab qiladi. bunda a.s.makarenkoning: “men oddiygina «bu yoqqa kel!» amrini 72 usulda aytishni o’zlashtirganimdan keyingina o’zimni pedagog deb his etdim”, degan fikrini eslash o’rinli. haqiqatan ham, ta’lim metodi va usuli hech qachon universal, umumiy, qat’iy, qotib qolgan va yakka-yu yagona to’g’ri bo’lishi mumkin emas. o’qituvchi sharoitga, muayyan holatga, o’quvchilarning yosh, tajriba, taraqqiyot xususiyatlariga muvofiq ravishda, har bir holatga uyg’un tarzda shu – faqat mavjud sharoit va shu shaxs uchun mos bo’lgan usul tanlay olsagina, ko’zlangan maqsadga yetishi aniq. shu bois y.k.babanskiy va m.m.potoshniklar “ma’lum bir mavzuni o’tish uchun yozilgan metodik tavsiya va ishlanmalarda ta’limning eng samarali usuli qo’llanilganmi?”, degan savolga qat’iylik bilan “yo’q” deb javob beradilar, zeroki bu tavsiya- yu ishlanmalar amaliyotdan, o’qituvchi ish tutayotgan muayyan sharoitdan …
4
ustaqil ishlash, didaktik o’yinlar, amaliylik kabi metodlarni ko’rsatsalar, i.y.lerner va m.n.skatkin o’zlarining ushbu mavzuga bag’ishlangan maxsus tadqiqotlarida ta’lim metodlarini reproduktiv ko’rgazmali bayon (репродуктивность, объяснительно-иллюстративность), muammoli (проблемный), tadqiqiy (исследовательский) kabi turlarga ajratadilar va ulardan har biri ma’lum bir maqsadni ko’zlashi, hech qachon barcha holatlar uchun qat’iy va mutlaq bo’la olmasligini takror va takror uqtiradilar. demak, ta’lim metodi hech qachon va hech bir zamonda yagona, mutlaq bo’lishi mumkin emas. u mavzu xususiyati, o’qituvchi va o’quvchi saviyasi, ta’lim sharoiti hamda juda ko’p holatlar hisobga olingan ravishda ta’limning (mavzuning) har bir turi, bosqichi, bo’g’ini uchun muayyan ravishda tanlansa-da, ta’lim maqsadi bilan uzviy bog’liq tarzda ta’lim turi, ma’lum o’quv predmeti uchun global (umumiy) ravishda ma’lum bir yetakchi, asosiy, bosh ko’rinishga ega bo’la oladi. [2: лернер и.я., скаткин м.н. о методах обучения. – м.: педагогика, 1979. – стр.115121.; розиқов о., оғаев с., маҳмудова м., адизов б. дидактика. – т.: фан, 1997. – 184202-б. ] ona tili …
5
tish jarayonining subyekti sifatida yondashadi. bu yondashish retroskopik metoddan, ya’ni qoidadan tahlilga, umumiylikdan xususiylikka qarab intilish – bilim berish yo’lidan foydalanishni taqozo etadi. bir qator olimlar– i.y.lerner, a.m.matyushkin, m.mahmudova, a.v.zankov, y.v.senko, v.p.palamarchuk, n.f.talizina va boshqalarning didaktik asarlarida ham ta’lim metodlariga xos ilmiy-nazariy fikrlar silsilasida ta’lim oluvchiga obyekt, ta’lim beruvchiga subyekt sifatida yondashilgan.[footnoteref:3] ta’limni deduktiv-reproduktiv metodda tashkil etish uzoq yillar ta’lim jarayonida hokim bo’lib kelgan. bular quyidagilar: [3: бабанский ю.к. оптимизация процесса обучения (общедидактический аспект). – м.: педагогика, 1977. – 174 стр.; бабанский ю.к. ҳозирги замон умумий таълим мактабида ўқитиш методлари. – т.: ўқитувчи, 1990. – 277 б.; розиқов о., оғаев с., маҳмудова м., адизов б. дидактика. – т.: фан, 1997. – 256 б.; савин н.в. педагогика. – т.: ўқитувчи, 1975. – 336 б. ] 1. og’zaki bayon metodi hikoya, ma’ruza shakllariga ega bo’lib, unda asosan, o’qituvchi tushuntiradi, o’quvchilar tinglaydi. hikoya metodi. yangi mavzu o’qituvchi tomonidan aytib beriladi. masalan, 5-sinfda o’quvchilariga …

Хотите читать дальше?

Скачайте полный файл бесплатно через Telegram.

Скачать полный файл

О "o’zbek (ona) tili o’qitish metodlari va usullari"

1666813921.docx o’zbek (ona) tili o’qitish metodlari va usullari arxiv.uz o’zbek (ona) tili o’qitish metodlari va usullari reja: 1. dars metodlari haqida umumiy tushuncha. 2. ona tili ta’limida bilim berishga mo’ljallangan an’anaviy metodlar. 3.ona tili ta’limida bilim olishga mo’ljallangan zamonaviy metodlar. 4. ona tili ta’limida dars metodini tanlash muammosi. 5. ona tili ta’limida dars usullari. hozirgi pedagogik amaliyotda ta’lim metodlarining 200dan ortiq turi mavjudligi e’tirof etiladi. dars metodlari haqida umumiy tushuncha. metod yunoncha metodos so’zidan olingan bo’lib, yo’l, yo’riq yoki usul demakdir. ona tili o’qitish metodlari deganda ona tili ta’limi maqsadiga erishish usullari va bu borada tartibga solingan faoliyat tushuniladi. shu o’rinda ta’kidlash lozimki, zamonaviy “did...

Формат DOCX, 59,8 КБ. Чтобы скачать "o’zbek (ona) tili o’qitish metodlari va usullari", нажмите кнопку Telegram слева.

Теги: o’zbek (ona) tili o’qitish meto… DOCX Бесплатная загрузка Telegram