nutq a’zolari 5-sinf

PPTX 220.8 KB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1
1677677672.pptx 15-dars. nutq a’zolari nutq nima? nutqning qanday shakllarini bilasiz? nutq madaniyati deganda nima tushuniladi? mimika nima? pantomimika deganda nima tushuniladi? nafas olish qoidalariga rioya qilish o’qituvchiga nima uchun zarur? â blits-so’rov savollari 2 (“tong yulduzi” gazetasidan) 1. o‘qituvchim, ustozim, yaqinsiz yuragimga, har so‘zingiz mo‘tabar, qanotdir tilagimga. tunlar o‘tirib bedor, o‘ylaysiz faqat bizni, quyoshdek qalbingiz bor, yoritar ongimizni. (“tong yulduzi” gazetasidan) o‘qituvchim, ustozim, yaqinsiz yuragimga, har so‘zingiz mo‘tabar, qanotdir tilagimga. tunlar o‘tirib bedor, o‘ylaysiz faqat bizni, quyoshdek qalbingiz bor, yoritar ongimizni. elektron ta`lim resurslari http://www.edunet.uz; http://www.ziyonet.uz; http://www.istedod.uz 58-mashq. matnni ko‘chiring. qavs ichidagi so‘zlardan mosini tanlang va gapni o‘z shaxsiy mulohazangiz bilan davom ettiring. dunyoda shunday sharafl i kasb egalari borki, ular tufayli biz oqni qoradan, yaxshini yomondan ajratamiz. kelajak da erishmoqchi bo‘lgan orzu-umidlarimizga yetamiz. odamlar bilan muomala qilishni, dasturxon atrofi da o‘tirishni, ko‘chada harakatlanish qoidalarini, umuman, hayotimiz uchun zarur bo‘lgan barcha saboqlarni ulardan olamiz. ular … (shifokor, muallim, muhandis) lardir …
2
ð°ñ sgð° tð°â€™sir ko’rsð°tish, tð°â€™lim vð° tð°rbiya vð¾sitð°si. 2. shð°kllð°ri: tð°shqi nutq (ð¾g’zð°ki): mð¾nð¾lð¾g, dið°lð¾g, yozmð°: dð¾klð°d, rðµfðµrð°t, ð°nnð¾tð°tsiya vð° bð¾shqð°lð°r; ichki nuqt. 3. nutq tðµñ nikð°si: pðµdð°gð¾g ð¾vð¾zining kð°sbiy sifð°ti: tðµmbr, intð¾nð°tsiya, diksiya, tðµmpð¾ritm (bir minudð° 120 tð° so’z). 4. nutqiy fð°ð¾liyat turlð°ri: o’qish, yozish, gð°pirish. 5. nutq uslublð°ri: ilmiy, rð°smiy, so’zlð°shuv, bð°diiy, ð¾mmð°bð¾p. 6. nutqqð° qo’yilð°digð°n tð°lð°blð°r: tð°lð°ffuzning ð°niqligi, ifð¾dð°viylik, emð¾tsið¾nð°llik, diksiyaning tushunð°rligi, tð¾vushlð°rning ð°niq tð°lð°ffuz qilinishi, ð¾brð°zlilik, nutq mð°dð°niyati, so’zdð°n fð¾ydð°lð°nish qð¾idð°lð°rigð° rið¾ya qilish, tðµmpð¾ritmgð° ð°mð°l qilish. 7. nutqni egð°llð°shdð° yo’l qo’yilð°digð°n kð°mchiliklð°r: mð¾nð¾tð¾nlik, tðµmpð¾ritmning ð¾shib kðµtishi, nð¾to’g’ri diksiya, so’zlð°rni nð¾o’rin qo’llð°sh, til qð¾idð°lð°rini buzish. o’qituvchi ovozi o’zida quyidagi xususiyatlarni aks ettira olishi zarur: 1) jarangdorlik (tovushning tozaligi va tembrning yorqinligi);â 2) keng diapazonlik (ovozning eng pastlikdan eng yuqorigacha bo’lgan darajasi);â 3) havodorlik (erkin so’zlaganda yaxshi eshituvchanlikka ega bo’lishi);â 4) ixchamlik, harakatchanlik;â 5) chidamlilik (uzoq ishlash qobiliyatiga ega bo’lish);â 6) moslashuvchanlik (dinamika, tembr, ohandorlikning turli sharoitga moslasha …
3
a) amal qilish;â talaffuz (o, a, u ,o’, f, v, p, d, t, x, h, s, ts, j, sh) me’yorlariga (onor – anor, uxshash – o’xshash, palakat – falokat, hamit – hamid, xam – ham, sentner – tsentner, ijtimoiy – ishtimoiy kabi shakllar) rioya etish;â kelishik me’yorlariga (sobirni ukasi – sobirning ukasi, o’quvchini daftari – o’quvchining daftari, poezdga keldim – poezdda keldim va boshqalar ko’rinishida) amal qilish 1 2 3 demak, nutq aniq va ravon bo‘lishi, grammatik jihatdan to‘g‘ri tuzilâ­gan bo‘lishi, adabiy talaffuz qoidalariga bo‘ysunishi, boshlanishidan oxirigacha izchil bayon qilinishi lozim. ana shunday nutq asosida o‘rgaâ­nilayotgan bilim o‘quvchi xotirasida uzoq vaqt saqlanib qoladi. shunâ­day nutq madaniy nutq talablariga javob beradi. buning uchun o‘qiâ­tuvâ­chilardan tinimsiz izlanish va o‘z ustida ishlash, filologik bilim va muttasil nutqiy mashq qilish talab qilinadi. pedagogik texnikaning tarkibiy qismlaridan biri o‘qituvchining nutq malakalarini, ya’ni savodli gapirish, o‘z nutqini chiroyli va tushunarli, ta’sirchan qilib bayon etish, o‘z fikr …
4
u nutq energiya bazasi bo‘lib ham hisoblanadi. nutq so‘zlayotganda nafas olish – fonatsion nafas olish deyiladi (rengo-tovush). kundalik hayotdagi nutq asosan dialog shaklida bo‘ladi. shuning uchun ham nafas olish ortiqcha qiyinchilik tug`dirmaydi. dars davomida o‘qituvchi juda ko‘p gapiradi, yangi mavzuni tushuntiradi, ma’ruza o‘qiydi. nutq so‘zlashda qaysi mushaklarning ishtirok etishiga qarab nafas olish bir nechta turga bo‘linadi. yuqori nafas – yelkalarning ko‘tarilib tushishi va ko‘krak qafasining yuqori qismi ishtirokida hosil qilinadi. bu bo‘sh yuzaki nafas bo‘lib, unda o‘pkaning faqat yuqori qismi ishtirok etadi. ko‘krak nafas - qovurg`alar o‘rtasidagi mushaklar yordamida hosil bo‘ladi. bunda ko‘proq nafasning ko‘ndalang hajmi o‘zgaradi. diafragma ishtirokidagi nafas - ko‘krak nafasning bo‘ylama hajmini oshishi hisobiga vujudga keladi. diafragma - qovurg`ali nafas, diafragmaning qisqarishi qovurg`alar oralig`idagi nafas mushaklari ishtirokida vujudga keladi. tovush – chiqarilayotgan havo hiqqildoqdan o‘tishi paytida ovoz pardalarining tebranishi natijasida vujudga keladi. tovush o‘zining qo‘yidagi xususiyatlari bilan xarakterlanadi: tovush kuchi - tovush apparati organlarining faol ishlashiga bog`liq. …
5
o‘pkadan kelayotgan kuchli nafasning miqdori va tezligini ta’minlaydi. diapazon – tovush hajmi bo‘lib, uning chegarasi eng yuqori va quyi ohang bilan belgilanadi. diapazon qisqarishi nutqning bir ohanli bo‘lib qolishiga sabab bo‘ladi. bir ohangda gapirish axborotni idrok qilishni susaytiradi, uyquni keltiradi. ritm – bu ayrim so‘z va bo‘g`inlarning aytilishi muddati va to‘xtash, nutq va ifodalarning navbat bilan o‘z o‘rnida ishlatilishini bildiradi. ritm nutqning eng asosiy qismidir, chunki, nutq ohangi va to‘xtamlar ham tinglovchilarga beixtiyor o‘zgacha hissiy ta’sir ko‘rsatadi. so‘zlayotganda obrazga kirish, ovozni kerakli joyda pastlatish, ohista gapirish o‘qituvchi mahoratiga bog`liq. tembr – tovush rangdorligi, yorqinligi hamda uning yoqimliligi va alohidaligidir. diksiya – aniq talaffuz qilish. talaffuzning aniqligi o‘qituvchi nutqining o‘quvchilar tomonidan to‘g`ri tushunilishini ta’minlaydi. ongli ravishda ovozni mashq qildirish uzoq, muntazam va individual davom etadi. ko‘p olimlar olib borgan tadqiqotlari shuni ko‘rsatadiki, past ovoz o‘quvchilar tomonidan yaxshi idrok etiladi. past ovoz ularga yuqori ovozga nisbatan yoqadi. yuqori ovoz o‘quvchilarni ham, o‘qituvchining …

Want to read more?

Download the full file for free via Telegram.

Download full file

About "nutq a’zolari 5-sinf"

1677677672.pptx 15-dars. nutq a’zolari nutq nima? nutqning qanday shakllarini bilasiz? nutq madaniyati deganda nima tushuniladi? mimika nima? pantomimika deganda nima tushuniladi? nafas olish qoidalariga rioya qilish o’qituvchiga nima uchun zarur? â blits-so’rov savollari 2 (“tong yulduzi” gazetasidan) 1. o‘qituvchim, ustozim, yaqinsiz yuragimga, har so‘zingiz mo‘tabar, qanotdir tilagimga. tunlar o‘tirib bedor, o‘ylaysiz faqat bizni, quyoshdek qalbingiz bor, yoritar ongimizni. (“tong yulduzi” gazetasidan) o‘qituvchim, ustozim, yaqinsiz yuragimga, har so‘zingiz mo‘tabar, qanotdir tilagimga. tunlar o‘tirib bedor, o‘ylaysiz faqat bizni, quyoshdek qalbingiz bor, yoritar ongimizni. elektron ta`lim resurslari http://www.edunet.uz; http://www.ziyonet.uz; http://w...

PPTX format, 220.8 KB. To download "nutq a’zolari 5-sinf", click the Telegram button on the left.

Tags: nutq a’zolari 5-sinf PPTX Free download Telegram