Back

source e61da6ef

PDF 21 pages 54.2 MB Free download

Page preview (5 pages)

Scroll down 👇
1 / 21
biomassa.biologik maxsuldorlik. tayyorladi: suyarova dilrabo ochilovna tekshirdi: safarov isoq bozorovich. reê¼ja: 1. biomassa tushunchasi va uning ahamiyati 2. biomassa turlari va tarkibi 3. biologik mahsuldorlik: mohiyati va o‘lchov birliklari 4. ekotizimlarda biomassa va biologik mahsuldorlik o‘rtasidagi bog‘liqlik. biomassa tushunchasi va uning ahamiyati biomassa — bu tirik organizmlar (o‘simliklar, hayvonlar, mikroorganizmlar, zamburug‘lar va boshqalar) tomonidan ma’lum bir hududda yoki butun biosferada hosil qilingan organik moddalarning umumiy massasidir. ya’ni, biomassa deganda hayot faoliyati natijasida to‘plangan barcha organik moddalarning yig‘indisi tushuniladi. u o‘simliklarning bargi, poyasi, ildizi, hayvonlarning tanasi, mikroorganizmlar hujayralari va ularning hosil qilgan organik qoldiqlarini o‘z ichiga oladi. biomassa biologik energiya manbai sifatida juda katta ahamiyatga ega. chunki barcha tirik organizmlar quyosh energiyasini fotosintez jarayoni orqali organik moddalarga aylantiradi. shu bois, biomassa aslida quyosh energiyasining biologik shaklda saqlangan ko‘rinishi hisoblanadi. o‘simliklar tomonidan yaratilgan biomassa — birlamchi biomassani, hayvonlar, zamburug‘lar va boshqa iste’molchilar hosil qilgan biomassa esa — ikkilamchi biomassani tashkil etadi. ularning …
2 / 21
lacus lobortis lacinia. f o u r t h t e c h n i q u e hozirgi kunda biomassa nafaqat ekologik, balki iqtisodiy va energetik resurs sifatida ham katta ahamiyat kasb etmoqda. masalan, biomassa asosida biogaz, bioyoqilg‘i (biodizel, bioetanol) ishlab chiqariladi. bu esa neft va gazga alternativ, ekologik toza energiya manbai sifatida insoniyat uchun dolzarb yo‘nalish hisoblanadi. shuningdek, biomassa iqlim o‘zgarishini kamaytirishda ham muhim rol o‘ynaydi. o‘simliklar fotosintez jarayonida atmosferadagi karbonat angidridni yutadi va uni organik moddalarga aylantiradi. bu esa issiqxona gazlari miqdorini kamaytirib, global isishni sekinlashtiradi. shuningdek, biomassa iqlim o‘zgarishini kamaytirishda ham muhim rol o‘ynaydi. o‘simliklar fotosintez jarayonida atmosferadagi karbonat angidridni yutadi va uni organik moddalarga aylantiradi. bu esa issiqxona gazlari miqdorini kamaytirib, global isishni sekinlashtiradi. shunday qilib, biomassa: biosferaning asosiy tarkibiy qismi, energiyaning tabiiy manbai, organik moddalarning aylanma jarayonidagi muhim omil, va barqaror rivojlanish uchun ekologik resurs hisoblanadi. biomassa – bu tirik organizmlar tomonidan hosil qilingan …
3 / 21
aradi: daraxtlar atmosferadagi karbonat angidridni yutib, kislorod ishlab chiqaradi. suv o‘tlari (fitoplankton) dengiz va okean ekotizimlarida asosiy birlamchi mahsuldorlikni ta’minlaydi. quruqlik o‘simliklari hayvonlar uchun oziq, tuproq uchun esa organik modda manbaidir. o‘simlik biomassasining kimyoviy tarkibida asosan uglerod (c), vodorod (h) va kislorod (o) elementlari mavjud. bundan tashqari, tarkibida azot (n), fosfor (p), kalsiy (ca), kaliy (k) kabi mineral elementlar ham bo‘ladi. hayvonot biomassasi hayvonot biomassasi o‘simlik biomassasidan hosil bo‘lgan ikkilamchi biomassani tashkil etadi. ya’ni, hayvonlar o‘simliklar bilan oziqlanib yoki bir-birini iste’mol qilib, o‘z organizmini quradi. hayvonlar biomassasi o‘simliklarnikiga nisbatan kamroq bo‘lsa-da, ekotizimdagi modda va energiya aylanishida muhim o‘rin tutadi. masalan: fitofag hayvonlar (o‘txo‘rlar) o‘simliklar biomassasini o‘zlashtirib, energiyani yuqori pog‘onadagi hayvonlarga uzatadi. yirtqichlar va parazitlar esa oziq zanjirining yuqori qismida turib, biomassa taqsimotini tartibga soladi. detritofag organizmlar (chuvalchang, qo‘ng‘izlar, zamburug‘lar) o‘lik qoldiqlarni parchalab, ularni yana tuproqqa qaytaradi. h a y v o n b i o m a s s a …
4 / 21
: o‘lik organizmlar qoldiqlarini parchalaydi, natijada tuproq unumdorligi oshadi. azotni bog‘lash va fosforni o‘zlashtirish jarayonida faol ishtirok etadi. biotexnologiyada (masalan, bioyoqilg‘i, antibiotik, o‘g‘it ishlab chiqarishda) muhim rol o‘ynaydi. mikroorganizmlar biomassasi kichik miqdorni egallasa ham, ularning ko‘payish tezligi juda yuqori. masalan, bir gramm tuproqda millionlab mikroorganizmlar yashaydi va ular tabiiy muhitda modda aylanishining asosiy “dvigateli” hisoblanadi. b i o l o g i k m a h s u l d o r l i k : m o h i y a t i v a o ‘ l c h o v b i r l i k l a r i biologik mahsuldorlik — bu ma’lum bir vaqt davomida tirik organizmlar tomonidan hosil qilingan organik moddalarning (biomassa) miqdori. oddiy qilib aytganda, bu o‘simliklar, hayvonlar yoki mikroorganizmlar tomonidan energiya va moddalarning ishlab chiqilish darajasidir. yer biosferasida biologik mahsuldorlik ekotizimlarning “ishlab chiqarish quvvati”ni bildiradi. qanchalik ko‘p organik modda hosil qilinsa, …
5 / 21
asi ayirilgandan keyingi haqiqiy o‘sish mahsuli. – formulasi: npp = gpp – r, bu yerda r — o‘simliklar nafas olishda sarflagan energiya. 3. ikkilamchi mahsuldorlik – hayvonlar, zamburug‘lar va mikroorganizmlar tomonidan o‘simliklardan yoki boshqa hayvonlardan o‘zlashtirilgan biomassa miqdori biologik mahsuldorlikni belgilovchi omillar biologik mahsuldorlik ko‘plab tashqi va ichki omillarga bog‘liq: iqlim sharoiti – quyosh nuri, harorat, yog‘ingarchilik miqdori. tuproq unumdorligi – mineral elementlar va suv zaxirasi. ekotizim turi – tropik o‘rmon, dasht, dengiz yoki cho‘l. fotosintez intensivligi – o‘simlik turlarining fiziologik xususiyatlari. masalan, tropik o‘rmonlar eng yuqori biologik mahsuldorlikka ega, chunki u yerda harorat yuqori va namlik yetarli. aksincha, cho‘l zonalarida mahsuldorlik past bo‘ladi. biologik mahsuldorlikni o‘lchash birliklari biologik mahsuldorlikni o‘lchashda asosan modda miqdori yoki energiya asos qilib olinadi. eng ko‘p qo‘llaniladigan birliklar: g/mâ²/yil (gramm kvadrat metrga nisbatan yiliga hosil bo‘lgan biomassa), t/ga/yil (gektar boshiga tonna hisobida), yoki kj/mâ²/yil (energiyaning kilojoul miqdorida). masalan: tropik o‘rmonlarda — 2000–2500 g/mâ²/yil, o‘rta mintaqa …

Want to read more?

Download all 21 pages for free via Telegram.

Download full file

About "source e61da6ef"

biomassa.biologik maxsuldorlik. tayyorladi: suyarova dilrabo ochilovna tekshirdi: safarov isoq bozorovich. reê¼ja: 1. biomassa tushunchasi va uning ahamiyati 2. biomassa turlari va tarkibi 3. biologik mahsuldorlik: mohiyati va o‘lchov birliklari 4. ekotizimlarda biomassa va biologik mahsuldorlik o‘rtasidagi bog‘liqlik. biomassa tushunchasi va uning ahamiyati biomassa — bu tirik organizmlar (o‘simliklar, hayvonlar, mikroorganizmlar, zamburug‘lar va boshqalar) tomonidan ma’lum bir hududda yoki butun biosferada hosil qilingan organik moddalarning umumiy massasidir. ya’ni, biomassa deganda hayot faoliyati natijasida to‘plangan barcha organik moddalarning yig‘indisi tushuniladi. u o‘simliklarning bargi, poyasi, ildizi, hayvonlarning tanasi, mikroorganizmlar hujayralari va ...

This file contains 21 pages in PDF format (54.2 MB). To download "source e61da6ef", click the Telegram button on the left.

Tags: source e61da6ef PDF 21 pages Free download Telegram

Similar files

You might also like these

Show all
source — PPTX PPTX
source
10 pages 68.3 MB
source — PDF PDF
source
14 pages 64.1 MB
source c8df7030 — PPTX PPTX
source c8df7030
37 pages 71.8 MB
source 4bd6bbf9 — PPTX PPTX
source 4bd6bbf9
21 pages 53.4 MB
source f3f5fcf3 — PPTX PPTX
source f3f5fcf3
13 pages 96.3 MB
source 22407ef0 — PPTX PPTX
source 22407ef0
29 pages 58.4 MB
source 3737a788 — PPTX PPTX
source 3737a788
17 pages 65.2 MB
source b7dec37a — PPTX PPTX
source b7dec37a
10 pages 75.5 MB
source 9814bc6b — PPTX PPTX
source 9814bc6b
25 pages 126.6 MB
source f95ec74f — PPTX PPTX
source f95ec74f
24 pages 134.8 MB
source 03e9c4e6 — PPTX PPTX
source 03e9c4e6
16 pages 54.5 MB
source a18cab3b — PPTX PPTX
source a18cab3b
33 pages 85.8 MB