rus va o’zbek tillarida rangbaranglikni aks ettirishning lingvokulturologik xususiyatlari

DOCX 72,5 KB Bepul yuklash

Sahifa ko'rinishi (5 sahifa)

Pastga aylantiring 👇
1
1702841714.docx o’zbekiston davlat jahon tillari universiteti huzuridagi ilmiy darajalar beruvchi dsc. 03/30.12. 2019.fil/ped.27.01 raqamli ilmiy kengash o’zbekiston davlat jahon tillari universiteti qodirova feruza qahramanovna [bookmark: _goback]rus va o’zbek tillarida rangbaranglikni aks ettirishning lingvokulturologik xususiyatlari 10.00.06 – qiyosiy adabiyotshunoslik, chog’ishtirma tilshunoslik va tarjimashunoslik filologiya fanlari bo’yicha falsafa doktori (phd) dissertatsiyasi avtoreferati kirish (falsafa doktori (phd) dissertatsiyasi annotatsiyasi)). dissertatsiya mavzusining dolzarbligi va zarurati. xalqlarning globallashuvi va madaniyatlararo muloqoti jarayonida jahon tilshunosligida tilning barcha jihatlari, jumladan, unda aks ettirilgan ijtimoiy va lingvokulturologik ma’nolarni tahlil qilish haqida savol tug’iladi. rang universal, milliy va madaniy xususiyatlarga ega bo’lib turli xil madaniyatlarda va xilma-xil ilmiy qiziqishlarga ega bo’lgan mutaxassislarning e’tiborini tortadigan sohadir. rang nomlash sohasidagi strukturaviy va semantik farqlar turli madaniyatlarning dunyoqarashidagi o’rnatilgan tarixiy, madaniy, diniy, iqlimiy va boshqa xususiyatlari bilan bog’liq. rangning ma’nosi turli madaniyatlarda ham umuminsoniy, ham milliy va madaniy xususiyatlarga egadir. har bir tilning ranglar ifodasidagi olam manzarasi doimiy o’zgarishlarga uchragan dinamik o’zgarish …
2
ik va hurmatni tarbiyalash vazifasi turibdi, bu esa oliy ta’lim muassasalarida yoshlarni tayyorlash jarayonida madaniyatlararo kommunikativ kompetensiyalarini rivojlantirishni nazarda tutadi. olamning rangli manzarasi olamning lisoniy manzarasining ajralmas qismi bo’lib, u har bir millat, etnos va har bir inson uchun mavjuddir. boshqa mamlakatlarda bo’lgani kabi zamonaviy tilshunoslikning olamni lisoniy konseptualizatsiyasini o’rganishiga qiziqishi ortib borgani sari, o’zbekistonda ham, milliy madaniyatning bir qismi sifatida bo’lgan ranglar lug’atining atamalarini o’rganishga alohida e’tibor qaratilmoqda. olamning rangli manzarasi rus va o’zbek tillarida so’zlashuvchilar tomonidan atrofdagi haqiqatni idrok etishda muhim rol o’ynashiga qaramay, hozirgi kunga qadar ushbu hodisa to’liq o’rganilmagan, mazkur hodisani o’rganish nafaqat turli xil yondashuvlar bilan izohlanadi, shuningdek, shu toifa so’zlar guruhi maxsus tarzda o’rganilishi bilan ham dolzarblik kasb etadi. bizning fikrimizcha, muammo shu bilan bog’liqki, olamning lisoniy manzarasi rang lug’atining qo’llanilishi doirasidagina emas, balki rang bilan bog’liq muammolar bir nechta sohalarda mavjudligidadir. ushbu dissertatsiya tadqiqotlari ma’lum darajada o’zbekiston respublikasining ta’lim to’g’risidagi 09.23.2020-yildagi yangi qonuniga, …
3
ta’lim tizimini yanada takomillashtirish to’g’risida”gi pq-2909-sonli qarori, o’zbekiston respublikasi vazirlar mahkamasining 2017-yil 8-avgustdagi “ta’lim muassasalarida chet tilini o’qitish sifatini yanada oshirish chora-tadbirlari to’g’risida”gi qarori, “faollikni ta’minlash bo’yicha qo’shimcha chora-tadbirlar to’g’risida”gi 3775-sonli farmonida oliy o’quv yurtlarida ta’lim sifatini oshirish bo’yicha keng ko’lamli islohotlarda ishtirok etish 2018-yil 5-iyundagi qarorida o’zbekiston respublikasi prezidentining 2018-yil 28-dekabrdagi “mamlakatni rivojlantirishning eng muhim ustuvor vazifalari to’g’risida”gi murojaatida, shuningdek, ushbu sohada qabul qilingan boshqa me’yoriy hujjatlarga to’g’ri keladi. tadqiqotning respublika fan va texnologiyalari rivojlanishining ustuvor yo’nalishlariga bog’liqligi. dissertatsiya tadqiqotlari respublika fan va texnika taraqqiyotining ustuvor yo’nalishlariga muvofiq olib borildi: 1. “innovatsion g’oyalar tizimini shakllantirish va ularni ijtimoiy, huquqiy, iqtisodiy, madaniy, ma’naviy va ma’rifiy sohalarda amalga oshirish usullari, axborot jamiyati va demokratik davlatni rivojlantirish”. muammoning o’rganilganlik darajasi. so’nggi yillarda lingvokulturologiya sohasida juda ko’p tadqiqotlar paydo bo’lib bormoqda, chunki mentalitet, til va madaniyat munosabatlari dunyodagi eng dolzarb lingvistik muammolardan biri hisoblanadi, shuning uchun g.b. palmer, g. morain madaniy tilshunoslik nazariyasi …
4
2]. oê»zbekistonda lingvokulturologiyaning umumiy va xususiy muammolarini oê»rganish bilan sh.s. safarov, d.yu. ashurova, b.b.yusupov, g.x.bakiev, palmer g.b. toward a theory of cultural linguistics. – austin: university of texas press, 1996. – 348 p.; morain g. kinesics and cross-cultural understanding // culture bound. bridging the cultural gap in language teaching. ed. j. valdes. cambridge: cambridge university press, 1998. – p. 64 – 76. ð’ð¾ñ€ðºð°ñ‡ðµð² ð¡.ð“. ð¡ñ‡ð°ññ‚ñŒðµ ðºð°ðº ð»ð¸ð½ð³ð²ð¾ðºñƒð»ñŒñ‚ñƒñ€ð½ñ‹ð¹ ðºð¾ð½ñ†ðµð¿ñ‚. – ðœ.: ð“ð½ð¾ð·ð¸ñ, 2004. – 236 ñ.; ð›ð°ð³ð°ðµð²ð° ð”.ð”. ð›ð¸ð½ð³ð²ð¾ðºñƒð»ñŒñ‚ñƒñ€ð½ñ‹ð¹ ðºð¾ð½ñ†ðµð¿ñ‚ â«ññ‡ð°ññ‚ñŒðµâ» ð² ðºð°ð»ð¼ñ‹ñ†ðºð¾ð¼ ð¸ ð°ð½ð³ð»ð¸ð¹ñðºð¾ð¼ ñð·ñ‹ðºð°ñ : ðð²ñ‚ð¾ñ€ðµñ„. ð´ð¸ññ. ... ðºð°ð½ð´.ñ„ð¸ð»ð¾ð».ð½ð°ñƒðº. – ð­ð»ð¸ññ‚ð°, 2009. – 22 ñ.; ð”ð·ð¸ð´ð° ð.ð. ðñð¸ð¼ð¼ðµñ‚ñ€ð¸ñ ðºð¾ð½ñ†ðµð¿ñ‚ð° ð² ñð²ðµñ‚ðµ ðºð¾ð³ð½ð¸ñ‚ð¸ð²ð½ð¾ð´ðµññ‚ðµð»ñŒð½ð¾ññ‚ð½ð¾ð³ð¾ ð¿ð¾ð´ñ ð¾ð´ð° ð² ð¿ðµñ€ðµð²ð¾ð´ð¾ð²ðµð´ðµð½ð¸ð¸: ðð²ñ‚ð¾ñ€ðµñ„. ð´ð¸ññ. … ðºð°ð½ð´. ñ„ð¸ð»ð¾ð». ð½ð°ñƒðº. – ð¢ñŽð¼ðµð½ñŒ, 2010. – 25 ñ.; ð•ð»ð¸ñðµðµð²ð° ð•.ð‘. ð›ð¸ð½ð³ð²ð¾ðºñƒð»ñŒñ‚ñƒñ€ðµð¼ð° ðºð°ðº ðµð´ð¸ð½ð¸ñ†ð° ð´ðµðºð¾ð´ð¸ñ€ð¾ð²ð°ð½ð¸ñ ðºñƒð»ñŒñ‚ñƒñ€ð½ñ‹ñ ñð¼ñ‹ñð»ð¾ð² ð¿ñ€ð¸ ð¿ðµñ€ðµð²ð¾ð´ðµ ñ ñƒð´ð¾ð¶ðµññ‚ð²ðµð½ð½ð¾ð³ð¾ ñ‚ðµðºññ‚ð°. – ð¢ð°ð¼ð±ð¾ð²: ð“ñ€ð°ð¼ð¾ñ‚ð°, 2013. – № 3 (21): ð² 2-ñ ñ‡. ð§. ii. – c. 67-70; ð“ñƒññ‚ð¾ð¼ññð¾ð²ð° ð¢.ð˜. …
5
ð½ð° ð¤.ð“., ð“ð°ð±ð±ð°ñð¾ð²ð° ð.ð . ð›ð¸ð½ð³ð²ð¾ðºñƒð»ñŒñ‚ñƒñ€ð¾ð»ð¾ð³ð¸ñ‡ðµñðºð¸ð¹ ð¸ ð°ðºñð¸ð¾ð»ð¾ð³ð¸ñ‡ðµñðºð¸ð¹ ð°ñð¿ðµðºñ‚ñ‹ ñ ð°ñ€ð°ðºñ‚ðµñ€ð¸ññ‚ð¸ðºð¸ ðºð¾ð½ñ†ðµð¿ñ‚ð° â«ñð²ð°ð´ñŒð±ð°â» ð² ð±ð°ñˆðºð¸ñ€ñðºð¾ð¹ ð¸ ñ€ñƒññðºð¾ð¹ ñð·ñ‹ðºð¾ð²ð¾ð¹ ðºð°ñ€ñ‚ð¸ð½ðµ ð¼ð¸ñ€ð° // ð¡ð¾ñ ñ€ð°ð½ðµð½ð¸ðµ ð¸ ñ€ð°ð·ð²ð¸ñ‚ð¸ðµ ñ€ð¾ð´ð½ñ‹ñ ñð·ñ‹ðºð¾ð² ð¸ ðºñƒð»ñŒñ‚ñƒñ€ ð² ñƒñð»ð¾ð²ð¸ññ ð¼ð½ð¾ð³ð¾ð½ð°ñ†ð¸ð¾ð½ð°ð»ñŒð½ð¾ð³ð¾ ð³ð¾ññƒð´ð°ñ€ññ‚ð²ð°: ð¿ñ€ð¾ð±ð»ðµð¼ñ‹ ð¸ ð¿ðµñ€ñð¿ðµðºñ‚ð¸ð²ñ‹ / ðœð°ñ‚ðµñ€ð¸ð°ð»ñ‹ ðœðµð¶ð´ñƒð½ð°ñ€ð¾ð´ð½ð¾ð¹ ð½ð°ñƒñ‡ð½ð¾-ð¿ñ€ð°ðºñ‚ð¸ñ‡ðµñðºð¾ð¹ ðºð¾ð½ñ„ðµñ€ðµð½ñ†ð¸ð¸. – ð£ñ„ð°: ð ð˜ð¦ ð‘ð°ñˆð“ð£, 2010. – ð¡. 282. 3 ð¡ð°ñ„ð°ñ€ð¾ð² ð¨.ð¡. ðšð¾ð³ð½ð¸ñ‚ð¸ð² ñ‚ð¸ð»ñˆñƒð½ð¾ñð»ð¸ðº. – ð–ð¸ð·ð·ð°ñ : ð¡ð°ð½ð³ð·ð¾ñ€, 2006. – 92 ð±.; ðñˆñƒñ€ð¾ð²ð° ð”.ð£. ð›ðµðºñð¸ðºð¾ð½ ðºð°ðº ð¾ñ‚ñ€ð°ð¶ðµð½ð¸ðµ ð½ð°ñ†ð¸ð¾ð½ð°ð»ñŒð½ð¾-ðºñƒð»ñŒñ‚ñƒñ€ð½ð¾ð¹ ñð¿ðµñ†ð¸ñ„ð¸ðºð¸ ñð·ñ‹ðºð° //ð¯ð·ñ‹ðº ð¸ ðºñƒð»ñŒñ‚ñƒñ€ð° / 2-ñ ð¼ðµð¶ð´. ð½ð°ñƒñ‡. ðºð¾ð½ñ„. – ðœ., 2003. – ð¡. 76-81; ð®ññƒð¿ð¾ð² ðŽ.òš. ðœð°ñŠð½ð¾, ñ‚ñƒñˆñƒð½ñ‡ð°, ðºð¾ð½ñ†ðµð¿ñ‚ ð²ð° ð»ð¸ð½ð³ð²ð¾ðºñƒð»ñŒñ‚ñƒñ€ðµð¼ð° ð°ñ‚ð°ð¼ð°ð»ð°ñ€ð¸ ñ ñƒññƒñð¸ð´ð° / ð¡ñ‚ð¸ð»ð¸ññ‚ð¸ðºð° a.e.mamatov, j.a. yoqubov, d.s. xudoyberganova, d.r. jumanova, n.m.jusupov, r.yu. majidov, b. badalova3 va boshqalar. rang nomlari xorijiy, rus va mahalliy tadqiqotchi v.p. neroznak, v.g. gak, a.p. vasilevich, yu.v.normanskaya, v.k.xarchenko, n.v. serov, m.n.nabievlarning asarlarida ko’rib chiqiladi4. e.v.raxilina[footnoteref:3] rang atamalarining semantikasini izohlashda konnotativ komponentni hisobga olgan holda, rang sifatlarining tavsifi faqat ma'lum bir til doirasida …

Ko'proq o'qimoqchimisiz?

Faylni Telegram orqali bepul yuklab oling.

To'liq faylni yuklab olish

"rus va o’zbek tillarida rangbaranglikni aks ettirishning lingvokulturologik xususiyatlari" haqida

1702841714.docx o’zbekiston davlat jahon tillari universiteti huzuridagi ilmiy darajalar beruvchi dsc. 03/30.12. 2019.fil/ped.27.01 raqamli ilmiy kengash o’zbekiston davlat jahon tillari universiteti qodirova feruza qahramanovna [bookmark: _goback]rus va o’zbek tillarida rangbaranglikni aks ettirishning lingvokulturologik xususiyatlari 10.00.06 – qiyosiy adabiyotshunoslik, chog’ishtirma tilshunoslik va tarjimashunoslik filologiya fanlari bo’yicha falsafa doktori (phd) dissertatsiyasi avtoreferati kirish (falsafa doktori (phd) dissertatsiyasi annotatsiyasi)). dissertatsiya mavzusining dolzarbligi va zarurati. xalqlarning globallashuvi va madaniyatlararo muloqoti jarayonida jahon tilshunosligida tilning barcha jihatlari, jumladan, unda aks ettirilgan ijtimoiy va lingvokulturologi...

DOCX format, 72,5 KB. "rus va o’zbek tillarida rangbaranglikni aks ettirishning lingvokulturologik xususiyatlari"ni yuklab olish uchun chap tomondagi Telegram tugmasini bosing.

Teglar: rus va o’zbek tillarida rangbar… DOCX Bepul yuklash Telegram